Τα πρώτα βήματα με τα οποία θα περάσουμε στην επόμενη μέρα της κρίσης με τον κοροναϊό, καθώς και τη στρατηγική σταδιακής αποκλιμάκωσης των μέτρων, περιγράφει ο Ηλίας Μόσιαλος.
Με ανάρτησή του στον προσωπικό του λογαριασμό σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης, ο καθηγητής του London School of Economics και εκπρόσωπος της Ελλάδας στους διεθνείς Οργανισμούς, σημειώνει πως οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο πρέπει να ισοσκελίσουν την υγεία, τις ατομικές ελευθερίες και τους οικονομικούς περιορισμούς.
Στο σημείο αυτό επικαλείται άρθρο στο περιοδικό Science, σύμφωνα με το οποίο οι κυβερνήσεις θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι υπάρχουν τρία βασικά κουμπιά ελέγχου για να ρυθμιστεί το R:
Απομόνωση των ασθενών και ανίχνευση των επαφών τους
Η Σιγκαπούρη, το Χονγκ Κονγκ και η Νότια Κορέα κατάφεραν να ελέγξουν τις επιδημίες τους προσδιορίζοντας και απομονώνοντας σε καραντίνα τα κρούσματα και τις επαφές τους, ενώ συχνά επέβαλλαν μόνο ήπιους περιορισμούς στην υπόλοιπη κοινωνία. Αλλά αυτή η στρατηγική προέκυψε και από μαζική χρήση τεστ, η οποία παρεμποδίστηκε από έλλειψη αντιδραστηρίων και άλλων υλικών παντού.
Η ανίχνευση επαφών παρεμποδίζεται και από την ανάγκη για ανθρώπινο δυναμικό. Μια πρόσφατη έκθεση (Johns Hopkins – Center for Health Security) εκτιμά ότι οι ΗΠΑ πρέπει να εκπαιδεύσουν περίπου 100.000 άτομα. Στην Ελλάδα αντίστοιχα πρέπει να ενισχύσουμε με πόρους και εργατικό δυναμικό τον ΕΟΔΥ, τη γενική γραμματεία πολιτικής προστασίας και να αυξήσουμε τον αριθμό των τεστ.
Περιορισμός στα εθνικά σύνορα
Όσον αφορά τους περιορισμούς στα σύνορα, οι περισσότερες χώρες έχουν ήδη απαγορεύσει την είσοδο σε όλους σχεδόν τους μη πολίτες. Όσο μια χώρα μειώνει τη μετάδοση στο εσωτερικό της, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος να προκληθούν νέες επιδημίες από τους τουρίστες. Όπως και στην ιχνηλάτηση των εγχώριων κρουσμάτων, θα πρέπει να ενισχυθεί ο ΕΟΔΥ και η γενική γραμματεία πολιτικής προστασίας.
Φυσική απόσταση
Η φυσική απόσταση είναι η ραχοκοκαλιά της τρέχουσας στρατηγικής, η οποία επιβραδύνει την εξάπλωση του ιού. Αλλά έρχεται επίσης με το μεγαλύτερο οικονομικό και κοινωνικό κόστος. Πολλές χώρες ελπίζουν ότι οι περιορισμοί μπορούν να χαλαρώσουν, καθώς η απομόνωση των περιπτώσεων και η ανίχνευση επαφών αναχαιτίζουν τη μετάδοση του ιού.
Σύμφωνα με τον κ. Μόσιαλο, η εύρεση του τρόπου με τον οποίο κάποιο συγκεκριμένο μέτρο επηρεάζει το R δεν είναι απλή, επειδή οι λοιμώξεις που εμφανίζονται σήμερα μπορεί να χρειαστούν εβδομάδες για να μεταφραστούν σαν αναφορές ασθενειών. Tέλος, υπάρχει ένας άλλος, άγνωστος παράγοντας που θα καθορίσει πόσο ασφαλές είναι να χαλαρώσουμε τα μέτρα: η ανοσία. Ούτε οι επιστήμονες όμως είναι βέβαιοι ότι η λοίμωξη COVID-19 παράγει ισχυρή, μακράς διαρκείας ανοσία.
Χρειάζονται τακτικές κινήσεις
Σε ό,τι αφορά τη στρατηγική σταδιακής αποκλιμάκωσης των μέτρων, ο κ. Μόσιαλος κάνει λόγο για τακτικές κινήσεις που πρέπει να κάνουμε ώστε να επιτύχουμε τη σωστή ισορροπία μεταξύ της ανάσχεσης της μεταδοτικότητας του ιού, της ανακούφισης της δυσαρέσκειας και του οικονομικού κόστους:
Όπως λέει:
- Στόχος είναι να κρατάμε το R κάτω η λίγο πιο πάνω από το 1.
- Η προτεραιότητα μας παραμένει η προστασία των ευπαθών ομάδων και των ηλικιωμένων.
- Ο αδιάληπτος εποπτικός έλεγχος θα βοηθήσει να προλαμβάνουμε νέες εξάρσεις και εστίες.
- Η στρατηγική και τα αποτελέσματα των άλλων χωρών θα είναι χρήσιμα, συνυπολογίζοντας πάντα τις ιδιαιτερότητες και τη διαφορετικότητα μεταξύ χωρών και λαών (δηλαδή για παράδειγμα, μέτρα που δουλεύουν σε μία χώρα δεν θα δουλέψουν απαραίτητα και σε κάποια άλλη).
- Μια πρόωρη στρατηγική εξόδου, ή/και μία νέα έξαρση μπορεί να επιφέρει επαναφορά κάποιων μέτρων, δημιουργώντας κύκλους «επιβολής και άρσης μέτρων» που ακολουθούν τόσο η Σιγκαπούρη όσο και το Χονγκ Κονγκ.
«Η στρατηγική εξόδου είναι η επιστήμη» σημειώνει ο Ηλίας Μόσιαλος, καταλήγοντας στην άποψη ότι η επιστήμη θα βοηθήσει τις κυβερνήσεις να ξεπεράσουν τα όποια διλήμματα.
