Με έντονο και αιχμηρό τόνο, ο υπουργός Υγείας 'Αδωνις Γεωργιάδης υπερασπίστηκε τη στρατηγική της Ελλάδας στη φαρμακευτική πολιτική, απαντώντας σε κριτικές για τη δημόσια δαπάνη και τη λειτουργία του συστήματος, στο πλαίσιο της τοποθέτησής του στο «11o Οικονομικό Φόρουμ Δελφών 2026».
Υπογράμμισε ότι η διαδικασία συνταγογράφησης καθορίζεται ουσιαστικά από τους γιατρούς, ενώ το κράτος είναι υποχρεωμένο να καλύπτει τις θεραπείες που συνταγογραφούνται.
Αναφερόμενος στη διαχείριση της φαρμακευτικής δαπάνης, περιέγραψε πρακτικές που, όπως είπε, οδηγούν σε μετατόπιση κόστους εκτός κλειστών προϋπολογισμών μέσω νέων ενδείξεων φαρμάκων, με αποτέλεσμα την επιβάρυνση του συστήματος χωρίς αντίστοιχο δημοσιονομικό έλεγχο. Σε αυτό το πλαίσιο, απέρριψε την απλουστευτική απόδοση ευθυνών, σημειώνοντας ότι η πραγματικότητα είναι σύνθετη και συχνά παρερμηνεύεται.
Παράλληλα, αμφισβήτησε τον «μύθο» ότι η Ελλάδα δαπανά λιγότερα από άλλες ευρωπαϊκές χώρες για φάρμακα, υποστηρίζοντας ότι η χώρα βρίσκεται κοντά ή και πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο ως ποσοστό του ΑΕΠ. Τόνισε επίσης ότι η Ελλάδα παρέχει ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο πρόσβασης σε φαρμακευτικές θεραπείες, συχνά ταχύτερα και ευρύτερα από άλλα ευρωπαϊκά συστήματα υγείας, συμπεριλαμβανομένων των ογκολογικών θεραπειών και της κάλυψης των ανασφάλιστων.
Ο κ. Γεωργιάδης σημείωσε ότι η πρόκληση για το σύστημα υγείας είναι η εξισορρόπηση της πρόσβασης στην καινοτομία με τη δημοσιονομική βιωσιμότητα.
Ο υπουργός Υγείας αναφέρθηκε επίσης και στις έντονες διεθνείς πιέσεις που δέχεται η Ευρώπη στον τομέα της φαρμακευτικής πολιτικής, επισημαίνοντας ότι οι εξελίξεις σε ΗΠΑ και Ασία αναδιαμορφώνουν ριζικά το παγκόσμιο περιβάλλον της καινοτομίας και των επενδύσεων.
Όπως τόνισε, η Ευρωπαϊκή Ένωση αρχικά κινδύνευσε να υιοθετήσει ρυθμίσεις που θα υπονόμευαν την ελκυστικότητα της φαρμακευτικής καινοτομίας, κάτι που, όπως είπε, αποφεύχθηκε, με καθοριστική και την ελληνική συμβολή. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι παραμένουν ανοιχτές κρίσιμες προκλήσεις, όπως η ανάγκη αναθεώρησης ή αναβολής ευρωπαϊκών οδηγιών που ενδέχεται να εκτινάξουν το κόστος των φαρμάκων και να επηρεάσουν τη διαθεσιμότητά τους.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο yπουργός επεσήμανε ότι η ήπειρος έχει χάσει σημαντικό έδαφος στην έρευνα και ανάπτυξη νέων φαρμάκων σε σχέση με τις ΗΠΑ και την Κίνα, γεγονός που απαιτεί άμεση στρατηγική αναστροφή με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και την προσέλκυση επενδύσεων. Ενδεικτικά ανέφερε ότι στις αρχές του 2000 η Ευρώπη είχε σε σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής τα 2/3 των ερευνών και των εφευρέσεων νέων μορίων και ήταν πολύ μπροστά από την Κίνα και την Ινδία. Είκοσι πέντε χρόνια μετά η Αμερική έχει φύγει περίπου 7 φορές πάνω από την Ευρώπη. Η δεύτερη είναι η Κίνα που είναι περίπου στα 2/3 της Αμερικής. Δηλαδή η Ευρώπη έχει χάσει σε 25 χρόνια ένα τεράστιο μερίδιο στην παγκόσμια ανταγωνιστικότητα.
Από την πλευρά του ο πρόεδρος του ΣΦΕΕ Ολύμπιος Παπαδημητρίου, αναφερόμενος στην φαρμακευτική πολιτική της Ελλάδας, σημείωσε ότι εκπρόσωποι της αγοράς αναγνωρίζουν μεν τις προσπάθειες που γίνονται, αλλά επισημαίνουν ότι η λογική των κλειστών προϋπολογισμών παραμένει μονομερής: το κράτος ορίζει τι θα δαπανήσει, χωρίς αντίστοιχη πρόβλεψη για το τι πραγματικά απαιτείται να καλυφθεί. Το αποτέλεσμα είναι αυξανόμενες επιστροφές (clawback), που σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν σε επίπεδα μη βιώσιμα για επιμέρους φάρμακα, δημιουργώντας κίνδυνο απόσυρσης από την αγορά.
Την ίδια στιγμή, η πίεση αυξάνεται καθώς η καινοτομία επιταχύνεται και νέα, ακριβά φάρμακα εισέρχονται διαρκώς στο σύστημα. Οι όποιες μεταρρυθμίσεις βρίσκονται σε εξέλιξη εκτιμάται ότι θα χρειαστούν χρόνο για να αποδώσουν, ενώ η δαπάνη συνεχίζει να «τρέχει».
Αναφερόμενος στην ευρωπαϊκή φαρμακευτική πολιτική, τόνισε ότι σε ένα περιβάλλον έντονου παγκόσμιου ανταγωνισμού, η Ευρώπη δείχνει να χάνει έδαφος στη μάχη της φαρμακευτικής καινοτομίας, με τις ΗΠΑ και -πλέον- την Κίνα να επιταχύνουν δυναμικά. Οι παρεμβάσεις στο πλαίσιο της αναθεώρησης της ευρωπαϊκής φαρμακευτικής νομοθεσίας, αν και απέτρεψαν τα χειρότερα, δεν φαίνεται να αρκούν για να αντιστρέψουν την πτωτική πορεία της ηπείρου, ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τα στοιχεία είναι ενδεικτικά: η Κίνα έχει ήδη περάσει στη δεύτερη θέση παγκοσμίως στην ανάπτυξη νέων φαρμακευτικών μορίων, αφήνοντας την Ευρώπη τρίτη, ενώ προηγείται πλέον και σε επενδύσεις έρευνας και ανάπτυξης με 109 δισ. ευρώ, έναντι 71 δισ. των ΗΠΑ και μόλις 52 δισ. της Ευρώπης. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει μια σαφή απώλεια ανταγωνιστικότητας, χωρίς μέχρι στιγμής πειστική ευρωπαϊκή απάντηση.
