Στο συγκριτικό πλεονέκτημα που προσφέρει η Ελλάδα λόγω της θέσης της, που μπορεί να την καταστήσει κόμβο περιφερειακής συνεργασίας για την πράσινη ενέργεια, εστίασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη συνάντηση που είχε με τον Τζον Κέρι, ειδικό απεσταλμένο του προέδρου των ΗΠΑ για το κλίμα, στο Ριάντ, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του Middle East Green Ιnitiative, όπου αμφότεροι συμμετέχουν ως επίσημοι ομιλητές.
Ενόψει και της συμμετοχής τόσο του πρωθυπουργού όσο και του κ. Κέρι στην επικείμενη Σύνοδο COP26 στη Γλασκώβη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ενημέρωσε τον Τζον Κέρι για τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η ελληνική κυβέρνηση για την «πράσινη» μετάβαση και την επίτευξη των στόχων της ΕΕ για το 2030, με έμφαση στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και τις πρωτοβουλίες για «καθαρά» ενεργειακά νησιά. Ταυτόχρονα, υπογράμμισε, ότι ήδη η κυβέρνηση θεσμοθέτησε χωριστό υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας υπό τον Χρήστο Στυλιανίδη, γεγονός που δείχνει τη σημασία που αποδίδει στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Επίσης, ο πρωθυπουργός ενημέρωσε τον Τζον Κέρι, για τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η κυβέρνηση για την πράσινη μετάβαση και την εξάλειψη των εκπομπών άνθρακα στον τομέα της Ναυτιλίας, λίγες μέρες μετά την σχετική επιστολή που απηύθυνε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Τόνισε ότι η ελληνική Ναυτιλία μπορεί να παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εστίασε στο συγκριτικό πλεονέκτημα που προσφέρει η Ελλάδα λόγω της θέσης της, που μπορεί να την καταστήσει κόμβο περιφερειακής συνεργασίας για την πράσινη ενέργεια, αλλά και βασικό παράγοντα στη διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας. Ενημέρωσε μάλιστα τον κ. Κέρι για την πρόσφατη συμφωνία ηλεκτρικής διασύνδεσης της Ελλάδας με την Αίγυπτο, για την ενεργειακή και γεωπολιτική της σημασία, καθώς όταν το εγχείρημα υλοποιηθεί, το καλώδιο θα συνδέει την Βόρεια Αφρική με την Ευρώπη μέσω Ελλάδας.
Κατά την έναρξη της συνάντησης, Κυριάκος Μητσοτάκης και Τζον Κέρι είχαν τον εξής διάλογο:
Κυριάκος Μητσοτάκης: Είναι χαρά μου που σας συναντώ κατά την προετοιμασία για το COP26 (26η Παγκόσμια Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή) και που μπορούμε να συζητήσουμε τις πρωτοβουλίες που έχουμε θέσει σε εφαρμογή ώστε να φτάσουμε στο στόχο της κλιματικής ουδετερότητας. Γνωρίζετε ότι έχουμε μια πολύ φιλόδοξη ατζέντα, ορισμένες πτυχές της οποίας εκτείνονται και πέραν των δεσμεύσεων της Ευρώπης. Αυτό που προσπαθούμε να κάνουμε είναι να τηρήσουμε τη δέσμευση για τη μείωση των εκπομπών κατά 55% την οποία συμφωνήσαμε σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά ταυτόχρονα να εξελίξουμε και την τεχνογνωσία μας σε συγκεκριμένους τομείς μεγάλης σημασίας για την Ελλάδα.
Θα ήθελα να επισημάνω δύο από αυτούς. Ο ένας αφορά τη Ναυτιλία, όπου προσπαθούμε να ενθαρρύνουμε τους εφοπλιστές μας να δημιουργήσουν ένα Ινστιτούτο Βιώσιμης Ναυτιλίας και να επενδύσουν σημαντικά κεφάλαια, καθορίζοντας το μέλλον της Ναυτιλίας και το δρόμο για τη μείωση των εκπομπών.
Και ο δεύτερος τομέας που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για εμένα έχει να κάνει με τα μικρά νησιά μας. Θα πρέπει να διασφαλίσουμε ότι θα προστατεύσουμε τα οικοσυστήματά μας και ότι θα κινηθούμε προς ένα ουδέτερο ισοζύγιο εκπομπών άνθρακα, κυρίως για τα μη διασυνδεδεμένα νησιά, με γρήγορους ρυθμούς. Εφαρμόζουμε πολύ ενδιαφέρουσες ιδέες με εταιρείες που καινοτομούν στον τομέα τους από ολόκληρο τον κόσμο. Αυτοί είναι δύο τομείς όπου μπορούμε να διαδραματίσουμε πρωταγωνιστικό ρόλο.
Και για το ζήτημα της προσαρμογής, δημιουργήσαμε ένα ξεχωριστό Υπουργείο, το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Γνωρίζετε πως το καλοκαίρι χτύπησαν τη χώρα καταστροφικές πυρκαγιές. Και ελπίζω πως θα καταφέρουμε να εφαρμόσουμε καινοτόμες μεθόδους και στον τομέα της πρόληψης των πυρκαγιών στη Μεσόγειο. Επομένως μιλάμε για τρεις τομείς.
Τζον Κέρι: Και πολύ σημαντικούς.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Πιστεύω πως ναι, όλοι τους.
Τζον Κέρι: Κύριε πρωθυπουργέ, εκτιμούμε πάρα πολύ τη δική σας ηγεσία και ειλικρινά τα έχετε πάει εξαιρετικά. Έχουμε κάνει μια σειρά συζητήσεων. Νομίζω ότι όλος ο κόσμος συγκλονίστηκε από τις εικόνες των πυρκαγιών. Οι εικόνες αυτές πραγματικά άγγιξαν μια ευαίσθητη χορδή και εν μέρει αυτό έχει να κάνει με την ιστορία της Ελλάδας και την ιστορία που αποτυπώνεται στους αρχαιολογικούς χώρους, γύρω από τους οποίους εκδηλώθηκαν πυρκαγιές. Πιστεύω ότι οι πυρκαγιές θύμισαν εικόνες αποκάλυψης και αυτό ευαισθητοποίησε πολλούς ανθρώπους. Αλλά εσείς, από την πλευρά σας κάνετε σπουδαία βήματα και αποτελείτε παράδειγμα για πάρα πολλούς ανθρώπους.
Επίσης, έκανα χθες κάποιες συζητήσεις σχετικά με την ανάπτυξη του πράσινου υδρογόνου και εσείς, είναι ξεκάθαρο ότι θα μπορούσατε να αποτελέσετε έναν από τους διαμετακομιστικούς σταθμούς του περάσματος από τη Σαουδική Αραβία στην Ευρώπη. Και είμαστε πραγματικά ενθουσιασμένοι για το project αυτό. Νομίζω πως έχει πραγματική προοπτική και δίνει ουσιαστικές δυνατότητες. Προφανώς, για το ζήτημα της προσαρμογής, πιστεύω πως στη Γλασκώβη θα βρεθεί στο επίκεντρο περισσότερο από κάθε άλλη Σύνοδο COP (Παγκόσμια Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή). Σε αυτή την ιστορική καμπή, θεωρώ πως πλέον ο κόσμος είναι έτοιμος να συνειδητοποιήσει πως θα πρέπει να καταβάλουμε μεγαλύτερη προσπάθεια. Θα πρέπει να θέσουμε περισσότερα θέματα προς συζήτηση. Έχει φτάσει πλέον αυτή η ώρα.
Από την άλλη, βλέπουμε σε παγκόσμιο επίπεδο ολοένα και μεγαλύτερη δραστηριοποίηση, καθώς πλησιάζουμε στη Σύνοδο. Και παρότι θα υπάρχει κάποιο κενό και δεν θα καταφέρουμε να πείσουμε όλες τις χώρες να υπογράψουν προς την κατεύθυνση της συγκράτησης της αύξησης της θερμοκρασίας στους 1,5 (βαθμούς Κελσίου) θα έχουμε εξασφαλίσει το ζωτικής σημασίας 65% ή και περισσότερο του παγκόσμιου ΑΕΠ, που θα ευθυγραμμίζεται στο μονοπάτι των 1,5 βαθμών. Πιστεύω πως κοιτώντας όσα μπορούμε να κάνουμε σε δύο χρόνια από σήμερα ή και τον επόμενο χρόνο, όντως μπορούν να συμβούν πολλά και θα συμβούν πολλά καθώς θα συζητάμε για τη δυναμική των νέων τεχνολογιών και τα διαφορετικά πράγματα που μπορούν να γίνουν. Αλλά για εσάς η τεχνολογία, αν δεν κάνω λάθος, δεν είναι το πιο κρίσιμο στοιχείο, εννοώ πέρα από την αξιοποίηση των ανανεώσιμων...
Κυριάκος Μητσοτάκης: Εξαρτάται. Νομίζω πως σε ό,τι αφορά την προσπάθεια για μείωση των εκπομπών κατά 55%, για παράδειγμα, θα πρέπει να κάνουμε λιγότερα σε σχέση με άλλες χώρες για το θέμα των κτιρίων, επειδή δεν έχουμε τις ίδιες ανάγκες από πλευράς θέρμανσης. Ενδέχεται ωστόσο να χρειαστεί να κάνουμε περισσότερα σε ό,τι αφορά τις μεταφορές.
