Οι εταιρείες που θα κρίνονται ένοχες για την εφαρμογή αθέμιτων εμπορικών πρακτικών στο ψηφιακό περιβάλλον, με στόχο να ωθούν τους καταναλωτές σε περισσότερες αγορές ή να προβάλλουν εξατομικευμένες διαφημίσεις σε παιδιά, κινδυνεύουν με πρόστιμα που μπορεί να φτάσουν έως και το 6% του ετήσιου παγκόσμιου κύκλου εργασιών τους, σύμφωνα με σχέδιο νόμου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που είδε το Reuters.
Την Τετάρτη παρουσιάζει ο επίτροπος Δικαιοσύνης της ΕΕ, Μάικλ ΜακΓκραθ, τη νέα νομοθετική πρόταση με την ονομασία «Πράξη για την Ψηφιακή Δικαιοσύνη» (Digital Fairness Act – DFA). Στη συνέχεια, θα ακολουθήσουν διαπραγματεύσεις με τα κράτη-μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, προκειμένου να διαμορφωθεί το τελικό κείμενο και να ανοίξει ο δρόμος για την εφαρμογή του μέτρου.
Η νέα αυτή νομοθετική πρωτοβουλία εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια της Ευρώπης να ενισχύσει τον έλεγχο στις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, ηλεκτρονικού εμπορίου και μέσων κοινωνικής δικτύωσης, υποχρεώνοντάς τες να αναλάβουν μεγαλύτερη ευθύνη για το περιεχόμενο που φιλοξενείται στις πλατφόρμες τους.
Σύμφωνα με το σχέδιο, η νέα νομοθεσία θα απαγορεύει τις λεγόμενες «σκοτεινές πρακτικές» (dark patterns), δηλαδή παραπλανητικές ή χειριστικές τεχνικές σε ιστοσελίδες και εφαρμογές, που επηρεάζουν τις επιλογές των καταναλωτών και τους παρακινούν να προχωρούν σε περισσότερες αγορές. Οι πρακτικές αυτές θα χαρακτηρίζονται πλέον ως αθέμιτες εμπορικές πρακτικές.
Παράλληλα, η Κομισιόν επιδιώκει να απαγορεύσει τις εξατομικευμένες διαφημίσεις που απευθύνονται σε παιδιά και ευάλωτες ομάδες καταναλωτών.
Οι εταιρείες που εφαρμόζουν τη λεγόμενη δυναμική τιμολόγηση (dynamic pricing), κατά την οποία οι τιμές των εισιτηρίων μεταβάλλονται ανάλογα με τη ζήτηση σε πραγματικό χρόνο, πρακτική που έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από τους καταναλωτές, θα υποχρεούνται πλέον να παρέχουν σαφέστερη ενημέρωση. Συγκεκριμένα, θα πρέπει να γνωστοποιούν πόσα εισιτήρια διατίθενται στην τιμή που διαφημίζουν.
Οι ψηφιακές πλατφόρμες θα υποχρεούνται επίσης να δίνουν στους χρήστες τη δυνατότητα να απενεργοποιούν λειτουργίες που ενθαρρύνουν την εθιστική συμπεριφορά και την υπερβολική ή καταναγκαστική χρήση των υπηρεσιών τους, σύμφωνα με το έγγραφο.
Η οργάνωση Finance Watch, η οποία προωθεί την προστασία του δημόσιου συμφέροντος στη διαμόρφωση των κανόνων για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, εκτιμά ότι η προτεινόμενη νομοθεσία δεν διασφαλίζει επαρκώς την προστασία των καταναλωτών που πραγματοποιούν επενδύσεις μέσω διαδικτύου.
«Οι προτάσεις για την αντιμετώπιση των παραπλανητικών σχεδιαστικών πρακτικών κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση, ωστόσο δεν είναι αρκετά φιλόδοξες ώστε να διασφαλίσουν ουσιαστική προστασία των καταναλωτών στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες», δήλωσε ο Πίτερ Νόργουντ, ανώτερο στέλεχος έρευνας της Finance Watch.