Ανοίγοντας τις εργασίες, ο Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και αρμόδιος για το Ταμείο Ανάκαμψης, Νίκος Παπαθανάσης, υπογράμμισε ότι ο υψηλός ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας δεν είναι τυχαίος, αλλά συνδέεται με την αξιοποίηση των διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων.
Αναφερόμενος στα διδάγματα από την αξιοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης, στάθηκε, μεταξύ άλλων, στην ικανότητα της χώρας να ανταποκρίνεται σε αυστηρά χρονοδιαγράμματα και ανέδειξε ως σημαντικό κεκτημένο την εμπειρία στην υλοποίηση σύνθετων έργων, με έμφαση στην ποιότητα.
Όπως ανέφερε, πρόκειται για μια παρακαταθήκη που μπορεί να αξιοποιηθεί και στα επόμενα χρηματοδοτικά εργαλεία. Ειδική αναφορά έκανε στη νέα προγραμματική περίοδο 2028-2034, σημειώνοντας ότι η ταχύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων μπορεί να συμβάλει στην επιτάχυνση της σύγκλισης της ελληνικής οικονομίας με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και στην πλήρη αποκατάσταση των απωλειών της οικονομικής κρίσης.
Από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο κ. Declan Costello, Director-General, Reform and Investment Task Force, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα ξεχώρισε στην αξιοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης, με το συνολικό πακέτο να αντιστοιχεί σε ποσοστό κοντά στο 16% του ΑΕΠ, το υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών της Ε.Ε.
Νίκος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και αρμόδιος για το Ταμείο Ανάκαμψης - Declan Costello, Director-General, Reform and Investment Task Force
Όπως σημείωσε, απομένουν ακόμη 11 δισ. ευρώ προς εκταμίευση, με τις σχετικές διαδικασίες να βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, ενώ εξέφρασε την εκτίμηση ότι οι τελευταίες εκκρεμότητες θα ολοκληρωθούν με επιτυχία, επαναλαμβάνοντας ότι η Ελλάδα έκανε ένα «φοβερό επίτευγμα» στην αξιοποίηση του προγράμματος.
Σε ό,τι αφορά τον νέο πολυετή προϋπολογισμό, εξήγησε ότι βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση, εκφράζοντας την προσδοκία ότι θα υπάρξει συμφωνία έως τα τέλη του επόμενου έτους.
Για την επόμενη ημέρα, υπογράμμισε την ανάγκη το νέο εθνικό σχέδιο να διατηρήσει τα θετικά χαρακτηριστικά του Ταμείου Ανάκαμψης, με έμφαση στις μεταρρυθμίσεις, την προτεραιοποίηση επενδύσεων με μακροπρόθεσμο αναπτυξιακό αποτύπωμα, την ισχυρή ηγεσία και τη στενή συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
2,7 δισ. ευρώ για τον ψηφιακό μετασχηματισμό
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτέλεσε έναν από τους βασικούς άξονες της εκδήλωσης, καθώς οι επενδύσεις του Ταμείου Ανάκαμψης μετέτρεψαν τη γραφειοκρατία σε σύγχρονες ψηφιακές υπηρεσίες, αλλάζοντας την επαφή του πολίτη με το κράτος.
Κυριακή Τσιλιγγερίδου, Δημοσιόγραφος - Εύη Δραμαλιώτη, Γενική Γραμματέας Συντονισμού, Προεδρία της Κυβέρνησης - Σταύρος Ασθενίδης, Διευθύνων Σύμβουλος Κοινωνία της Πληροφορίας Μ.Α.Ε. (ΚτΠ) - Ειρήνη Βλαχάκη, Επικεφαλής Γραφείου Αθήνας, Γενική Διεύθυνση Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Η Εύη Δραμαλιώτη, Γενική Γραμματέας Συντονισμού, Προεδρία της Κυβέρνησης, ανέφερε ότι ο προϋπολογισμός για τον ψηφιακό μετασχηματισμό ανήλθε σε 2,7 δισ. ευρώ, επισημαίνοντας ότι οι επενδύσεις αυτές έχουν ήδη μεταφραστεί σε σημαντικές αλλαγές στην καθημερινότητα των πολιτών. Όσον αφορά τα διδάγματα, το κυριότερο, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, ήταν ότι μάθαμε να σχεδιάζουμε τα έργα με σωστό χρονοδιάγραμμα, ρεαλιστικούς στόχους και καλή συνεργασία. «Γίναμε πολύ γρήγοροι και αποτελεσματικοί», πρόσθεσε.
Για τον Σταύρο Ασθενίδη, Διευθύνοντα Σύμβουλο στην Κοινωνία της Πληροφορίας Μ.Α.Ε. (ΚτΠ), η μεγαλύτερη πρόκληση ήταν ο συνδυασμός διαφορετικών παραμέτρων ώστε να καταλήγουν σε ένα λειτουργικό αποτέλεσμα για τη δημόσια διοίκηση και τους πολίτες. Ο ίδιος χαρακτήρισε ιδιαίτερα απαιτητική την προσπάθεια, επισημαίνοντας, ωστόσο, ότι τα ορόσημα που είχαν τεθεί επιτεύχθηκαν. Ως επόμενο στόχο έθεσε τη διατήρηση της δυναμικής που έχει δημιουργηθεί, με επίκεντρο τον πολίτη και τη βελτίωση της καθημερινής του επαφής με το κράτος.
Η Ειρήνη Βλαχάκη, Επικεφαλής Γραφείου Αθήνας, Γενική Διεύθυνση Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επιβεβαίωσε ότι η εικόνα της Ελλάδας έχει μεταβληθεί σημαντικά, καθώς έχουν υλοποιηθεί πολλές δράσεις, επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις. Όπως ανέφερε, η χώρα βρίσκεται σε πορεία σύγκλισης με την Ε.Ε., με την ψηφιακή μετάβαση να αποτελεί έναν από τους τομείς στους οποίους καταγράφεται σημαντική πρόοδος.
208 Έργα πολιτισμού σε ολόκληρη τη χώρα
Από τη συζήτηση δεν απουσίασε ο τομέας του Πολιτισμού, ο οποίος στηρίχθηκε σημαντικά από τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης.
Η Λίνα Μενδώνη, Υπουργός Πολιτισμού, ανέφερε ότι το Ταμείο Ανάκαμψης επέτρεψε τη χρηματοδότηση έργων που, υπό διαφορετικές συνθήκες, θα μετατίθεντο για την επόμενη προγραμματική περίοδο του ΕΣΠΑ. Όπως εξήγησε, η αξιοποίηση των πόρων προϋπέθετε σημαντική προετοιμασία από το Υπουργείο, ώστε να ωριμάσουν τα έργα και να ολοκληρωθούν εγκαίρως οι απαιτούμενες μελέτες.
Κυριακή Τσιλιγγερίδου, Δημοσιόγραφος - Λίνα Μενδώνη, Υπουργός Πολιτισμού
Οι πόροι του Ταμείου για τον πολιτισμό ανήλθαν σε 450 εκατ. ευρώ, με το Υπουργείο να υλοποιεί 208 έργα σε όλη την επικράτεια. Από αυτά, 42 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε έργα πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη, με την υπουργό να κάνει ειδική αναφορά στο Αλκαζάρ, στα βυζαντινά μνημεία, αλλά και σε φορείς σύγχρονου πολιτισμού, όπως το MOMus και το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης.
Κλείνοντας, ανέδειξε ως σημαντικό αποτέλεσμα της τελευταίας επταετίας το συνδυασμό της επενδυτικής δραστηριότητας με την προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Την ίδια στιγμή, ο Ανδρέας Ανδρεάδης, Συνιδρυτής και Διαχειριστής Εταίρος, Sani/Ikos Group, αναφέρθηκε στη συνεργασία του ομίλου με το Υπουργείο Πολιτισμού. Μάλιστα, ανέφερε ότι πριν τρία χρόνια ο Όμιλος απέκτησε ένα ακίνητο στη Σάνη, το οποίο είχε και αρχαιολογικό χώρο. Με τη βοήθεια των αρμόδιων φορέων, όπως επεσήμανε, έγιναν οι ανασκαφές και βρέθηκε μια μεγάλη μονάδα της εποχής με παραγωγή οίνου, ελαιόλαδου και εργοστασίου. «Η επένδυση που θα γίνει, θα εντάξει αυτό το πολύ σημαντικό εύρημα», σχολίασε.
Η νέα πραγματικότητα στις υπηρεσίες Υγείας
Στον τομέα της Υγείας, ο Άδωνις Γεωργιάδης, Υπουργός Υγείας, υπογράμμισε ότι «χάρη στους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, καταφέραμε να κάνουμε μια μικρή επανάσταση», καθώς «σήμερα το ΕΣΥ δεν θυμίζει σε τίποτα το ΕΣΥ πριν τρία χρόνια».
Ως χαρακτηριστικά παραδείγματα ανέφερε τη δυνατότητα των πολιτών να χρησιμοποιούν το myHealth app από το κινητό τους, να κλείνουν ραντεβού με γιατρούς, να έχουν πρόσβαση στα αποτελέσματα των εξετάσεών τους και να αξιοποιούν ψηφιακά εργαλεία για την καλύτερη εξυπηρέτησή τους. Όπως σημείωσε, σημαντική αλλαγή αποτελεί και η ψηφιακή καταγραφή της νοσηλείας στο ΕΣΥ, καθώς και η παροχή ψηφιακών εργαλείων στους γιατρούς. Υπογράμμισε, παράλληλα, ότι οι διαθέσιμοι πόροι του Ταμείου για τις σχετικές δράσεις απορροφήθηκαν πλήρως.
Κυριακή Τσιλιγγερίδου, Δημοσιόγραφος - Άδωνις Γεωργιάδης, Υπουργός Υγείας - Νίκη Τσούμα, Διευθύνουσα Σύμβουλος - Παναγιώτης Σταμπουλίδης, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος, Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο
Εκ μέρους της ΗΔΙΚΑ, η Νίκη Τσούμα, Διευθύνουσα Σύμβουλος, αναφέρθηκε στην πολυπαραγοντική φύση της προσπάθειας, η οποία, όπως εξήγησε, απαιτούσε τον συνδυασμό οικονομικών, επιχειρησιακών και τεχνολογικών παραμέτρων προκειμένου να παραχθούν λειτουργικές ψηφιακές υπηρεσίες.
Ο Παναγιώτης Σταμπουλίδης, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος, Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο, σημείωσε ότι η επιτυχία του εγχειρήματος συνδέεται και με τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάστηκε και οργανώθηκε η λειτουργία του Ταμείου Ανάκαμψης. Παράλληλα, πρότεινε ότι το μοντέλο του Ταμείου Ανάκαμψης πρέπει να γίνει το πάγιο μοντέλο που θα ακολουθείται από εδώ και πέρα, ενώ υπενθύμισε ότι «όλα τα projects ήταν πάρα πολύ σύνθετα, αλλά όλα καταλήγουν στους πολίτες».
Τέλος του ’26 η τελευταία εκταμίευση – Το αποτύπωμα στις επενδύσεις
Από την πλευρά του, ο Ορέστης Καβαλάκης, Διοικητής, Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, διευκρίνισε ότι το έργο του Ταμείου δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, καθώς έως τις 30 Σεπτεμβρίου πρέπει να υποβληθεί το τελευταίο αίτημα πληρωμής. Όπως ανέφερε, το επόμενο διάστημα απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στη συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών, καθώς και στην έγκαιρη υποβολή του αιτήματος, ώστε να ξεκινήσει η διαδικασία αξιολόγησης.
Κυριακή Τσιλιγγερίδου, Δημοσιόγραφος - Ορέστης Καβαλάκης, Διοικητής, Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας - Ισμήνη Παπακυρίλλου, Διευθύνουσα Σύμβουλος, Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα - Κωνσταντίνος Χριστοδούλου, Γενικός Διευθυντής Επιχειρηματικής Τραπεζικής, Credia Bank - Αρετή Ροδίτη, Υπεύθυνη Διαχείρισης Περιφερειακών Εντολών/Αναθέσεων, Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων
Η εκταμίευση των χρημάτων αναμένεται έως το τέλος του έτους, οπότε και, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, θα μπορεί να θεωρηθεί ότι ολοκληρώνεται με επιτυχία η προσπάθεια.
Για την επόμενη ημέρα, η Ισμήνη Παπακυρίλλου, Διευθύνουσα Σύμβουλος, Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, ανέφερε ότι υπάρχουν διαθέσιμοι πόροι που μπορούν να κινητοποιηθούν μέσω του τραπεζικού συστήματος, προκειμένου να συνεχιστεί η στήριξη των επενδύσεων.
Στην επόμενη προγραμματική περίοδο, όπως εξήγησε, θα αξιοποιηθούν και άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία, με έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, όπου εξακολουθεί να καταγράφεται χρηματοδοτικό κενό.
Ο Κωνσταντίνος Χριστοδούλου, Γενικός Διευθυντής Επιχειρηματικής Τραπεζικής, Credia Bank, επιβεβαίωσε ότι η ζήτηση για τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης ήταν ισχυρή, παρά τις διακυμάνσεις που καταγράφηκαν ανά περίοδο. Όπως σημείωσε, κατά την τελευταία περίοδο η ζήτηση ενισχύθηκε σημαντικά, αποτυπώνοντας το έντονο ενδιαφέρον των επιχειρήσεων για τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία.
Τέλος, η Αρετή Ροδίτη, Υπεύθυνη Διαχείρισης Περιφερειακών Εντολών/Αναθέσεων, Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, εστίασε στη διάσταση του ESG, επισημαίνοντας ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων διασφαλίζει την ενσωμάτωση των σχετικών κριτηρίων στο πλαίσιο λειτουργίας των τραπεζών που υλοποιούν το πρόγραμμα.
Όπως εξήγησε, η διαδικασία αφορά μεταξύ άλλων τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται οι κλιματικοί και κοινωνικοί κίνδυνοι, καθώς και τα συστήματα που εφαρμόζονται για την ενσωμάτωση των σχετικών κριτηρίων στις χρηματοδοτήσεις.
Τον συντονισμό της εκδήλωσης πραγματοποίησε η δημοσιογράφος Κυριακή Τσιλιγγερίδου.
