Η Generation Z αποτελεί τη γενιά με το χαμηλότερο επίπεδο αποταμίευσης σε σχέση με τις δαπάνες της στις ΗΠΑ, ωστόσο εξακολουθεί να εμφανίζει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα στην κατανάλωση, ενισχύοντας τις δαπάνες της σε τομείς όπως η ομορφιά, τα κοσμήματα, ο καφές και τα ταξίδια. Παράλληλα, αναζητά ολοένα και περισσότερο συμπληρωματικές πηγές εισοδήματος μέσω της gig economy και του social commerce, ενώ στρέφεται δυναμικά στις ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες.
Αυτά είναι τα βασικά συμπεράσματα της νέας μελέτης «The Gen Z Reality Check» του Bank of America Institute, η οποία εξετάζει τη χρηματοοικονομική συμπεριφορά των νέων που γεννήθηκαν μετά το 1995, αξιοποιώντας στοιχεία από συναλλαγές με χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες, καταθέσεις και πληρωμές πελατών της τράπεζας στις ΗΠΑ.
Η χαμηλότερη αποταμίευση μεταξύ όλων των γενεών
Σύμφωνα με την έρευνα, η Generation Z εμφανίζει τον χαμηλότερο διάμεσο λόγο αποταμιεύσεων προς δαπάνες μεταξύ όλων των ηλικιακών ομάδων. Ο δείκτης διαμορφώνεται κάτω από το 0,5, γεγονός που σημαίνει ότι οι σωρευμένες αποταμιεύσεις της διάμεσης οικογένειας της Gen Z υπολείπονται των μηνιαίων δαπανών της. Αντίθετα, οι Baby Boomers διατηρούν τον υψηλότερο λόγο αποταμίευσης προς κατανάλωση.
Παρά το χαμηλό επίπεδο αποταμιεύσεων, αρκετά μέλη της Generation Z ξεκινούν να αποταμιεύουν για τη συνταξιοδότησή τους νωρίτερα σε σχέση με προηγούμενες γενιές. Ταυτόχρονα, σημαντικό ποσοστό εξακολουθεί να λαμβάνει οικονομική υποστήριξη από γονείς ή άλλα μέλη της οικογένειας.
Ενίσχυση της χρήσης fintech
Η έρευνα καταγράφει αυξημένη υιοθέτηση ψηφιακών χρηματοοικονομικών υπηρεσιών. Με βάση τα στοιχεία των καταθέσεων, το μερίδιο της Generation Z στις συναλλαγές μέσω fintech αυξάνεται ταχύτερα από ό,τι στις υπόλοιπες γενιές, γεγονός που, σύμφωνα με την Bank of America, αντανακλά τη μεγαλύτερη εξοικείωση των νέων με τις ψηφιακές εφαρμογές και τα εναλλακτικά χρηματοοικονομικά εργαλεία.
Δεν επιβεβαιώνεται το «K-shaped» χάσμα
Ένα ακόμη βασικό εύρημα αφορά την καταναλωτική συμπεριφορά των διαφορετικών εισοδηματικών ομάδων. Η Bank of America διαπιστώνει ότι το «K-shaped» μοτίβο, σύμφωνα με το οποίο οι υψηλότερες εισοδηματικές ομάδες αυξάνουν περισσότερο τις δαπάνες τους από τις χαμηλότερες, εμφανίζεται πολύ ασθενέστερο στη Generation Z. Η διαφορά μεταξύ υψηλότερων και χαμηλότερων εισοδημάτων είναι μικρότερη από κάθε άλλη γενιά, ενώ η αύξηση των δαπανών παραμένει ισχυρή σε όλες σχεδόν τις εισοδηματικές ομάδες.
Προτεραιότητα στις «μικρές απολαύσεις»
Οι νέοι δεν περιορίζουν τις αγορές τους αποκλειστικά στις βασικές ανάγκες, παρά τις πιέσεις στο κόστος ζωής. Οι προαιρετικές καταναλωτικές δαπάνες ενισχύονται σταθερά από τον Μάρτιο του 2025. Ιδιαίτερα έντονη είναι η αύξηση στις αγορές κοσμημάτων, ενώ άνοδο καταγράφουν οι δαπάνες για ένδυση και προϊόντα ομορφιάς.
Η Bank of America συνδέει αυτή τη συμπεριφορά με τη «little treat economy», δηλαδή τις μικρές, προσιτές αγορές που προσφέρουν άμεση ικανοποίηση. Στα καταστήματα καλλυντικών, η αύξηση της δαπάνης ανά συναλλαγή ήταν σχεδόν τετραπλάσια από την αύξηση του αριθμού των συναλλαγών.
Η ίδια τάση εμφανίζεται στον καφέ, στα παγωτά, στα γλυκά και σε άλλες μικρές καθημερινές αγορές. Το 92% των νέων της Generation Z δηλώνει ότι επιβραβεύει τον εαυτό του με μικρές αγορές είτε για να βελτιώσει τη διάθεσή του είτε για να γιορτάσει μια καλή ημέρα.
Τα ταξίδια παραμένουν προτεραιότητα
Παρά τις αυξημένες τιμές, η επιθυμία για ταξίδια παραμένει ισχυρή. Οι ταξιδιωτικές δαπάνες της Generation Z αυξάνονταν έως τον Ιούνιο του 2026 με ετήσιο ρυθμό περίπου 8,5%, ξεπερνώντας την αντίστοιχη αύξηση όλων των υπόλοιπων γενεών.
Ωστόσο, η άνοδος των δαπανών δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη αύξηση των συναλλαγών για ξενοδοχεία, γεγονός που υποδηλώνει ότι η μεγαλύτερη δαπάνη συνδέεται κυρίως με την αύξηση των τιμών και όχι απαραίτητα με περισσότερα ταξίδια.
Δεύτερη δουλειά για να χρηματοδοτήσουν τους στόχους τους
Η προσπάθεια διατήρησης της κατανάλωσης και η επιδίωξη μεγαλύτερων οικονομικών στόχων οδηγεί πολλούς νέους στην αναζήτηση πρόσθετων πηγών εισοδήματος. Η συμμετοχή της Generation Z στη gig economy αυξήθηκε ταχύτερα από ό,τι στις μεγαλύτερες γενιές.
Το 39% του gig work της συγκεκριμένης γενιάς προέρχεται από το social commerce, δηλαδή πωλήσεις προϊόντων ή υπηρεσιών μέσω κοινωνικών δικτύων και ηλεκτρονικού εμπορίου. Ακολουθούν οι διανομές με 30%, οι υπηρεσίες μεταφοράς επιβατών με 23% και η δημιουργία περιεχομένου με μόλις 5%. Παρά την εντύπωση για την κυριαρχία των influencers, η δημιουργία περιεχομένου αποτελεί σχετικά μικρό τμήμα των πρόσθετων εισοδημάτων.
Υψηλότεροι μισθοί, αλλά δυσκολότερη αγορά εργασίας
Η εικόνα στην αγορά εργασίας είναι μικτή. Οι πρόσφατοι απόφοιτοι αντιμετωπίζουν υψηλότερα ποσοστά ανεργίας σε σύγκριση με πριν από δέκα χρόνια. Από την άλλη, για όσους εργάζονται, οι μισθολογικές αυξήσεις είναι ιδιαίτερα ισχυρές. Η αύξηση των αποδοχών της Generation Z έφθασε περίπου το 10% σε ετήσια βάση τον Ιούνιο, σημαντικά υψηλότερα από τις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.
Συνολικά, η έκθεση σκιαγραφεί μια γενιά που αποταμιεύει λιγότερο από τις προηγούμενες, αλλά εξακολουθεί να καταναλώνει με έντονο ρυθμό, δίνοντας προτεραιότητα στις εμπειρίες, στις μικρές καθημερινές απολαύσεις και στα ταξίδια.
Παράλληλα, αξιοποιεί περισσότερο τις ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και αναζητά συμπληρωματικά εισοδήματα μέσα από νέες μορφές εργασίας, ακόμη και σε ένα περιβάλλον αυξημένου κόστους ζωής και δυσκολότερης πρόσβασης στην αγορά εργασίας.
