Την υπουργική απόφαση με την οποία καθορίζονται οι λεπτομέρειες του πενταετούς σχεδίου δράσης για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας υπέγραψε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως.
Στη διαμόρφωση του τελικού κειμένου συνέδραμαν οι εκπρόσωποι των εθνικών κοινωνικών εταίρων, με τους οποίους η υπουργός πραγματοποίησε έναν νέο γύρο διαβούλευσης, επιβεβαιώνοντας για μία ακόμα φορά τη βούληση όλων των εμπλεκόμενων μερών να ενισχυθεί το πλαίσιο των συλλογικών διαπραγματεύσεων στη χώρα μας.
Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, εντός του 2025, προηγήθηκε ένας κύκλος τακτικών διαβουλεύσεων, διάρκειας επτά μηνών, ο οποίος ευόδωσε στα τέλη Νοεμβρίου 2025, με την υπογραφή της ιστορικής Κοινωνικής Συμφωνίας, την οποία, για πρώτη φορά, συνυπέγραψαν όλοι οι εκπρόσωποι των εθνικών κοινών εταίρων και το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.
«Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που εδράζεται στην ιστορική Κοινωνική Συμφωνία η οποία υπεγράφη, πριν από μερικές εβδομάδες, μεταξύ του υπουργείου Εργασίας και των εθνικών κοινωνικών εταίρων και συμπεριλαμβάνει και πρόσθετα μέτρα, όπως τη συλλογή και διαθεσιμότητα στοιχείων, την πραγματοποίηση μελετών, ερευνών, ενημερωτικών και εκπαιδευτικών δράσεων για θέματα συλλογικών διαπραγματεύσεων, τα οποία και αυτά έχουν συζητηθεί εκτενώς με τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους.
Ο οδικός χάρτης έχει σαφές χρονοδιάγραμμα εφαρμογής από το 2026 έως το 2030, σέβεται πλήρως την αυτονομία των κοινωνικών εταίρων και έχει σαφή στόχο την αύξηση της κάλυψης των εργαζομένων από Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας. Ενισχύουμε τη διαφάνεια και την προβλεψιμότητα στην αγορά εργασίας, θωρακίζουμε τους εργαζόμενους και τις επιχειρήσεις, ισχυροποιούμε την οικονομία της χώρας», δήλωσε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως.
Το σχέδιο δράσης στηρίζεται σε πέντε άξονες προτεραιότητας.
Ο πρώτος άξονας θα ολοκληρωθεί εντός του πρώτου τριμήνου του 2026 και αφορά στην ενίσχυση του ρυθμιστικού πλαισίου για τις συλλογικές διαπραγματεύσεις μέσω νομοθέτησης της Κοινωνικής Συμφωνίας.
Η Κοινωνική Συμφωνία περιλαμβάνει ρυθμίσεις που διαμορφώνουν ένα συνεκτικό πλαίσιο ενίσχυσης των συλλογικών διαπραγματεύσεων, με τελικό στόχο την υψηλή και ποιοτική απασχόληση.
Παράλληλα, αποσκοπεί α) στη διευκόλυνση επέκτασης των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, ώστε περισσότεροι εργαζόμενοι να προστατεύονται από αυτές β) στην πλήρη προστασία των εργαζομένων, μετά τη λήξη των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, καθώς οι όροι της συνεχίζουν να ισχύουν και μετά την παρέλευση της τρίμηνης παράτασής της, επαναφέροντας έτσι το καθεστώς της πλήρους μετενέργειας και γ) στην επιτάχυνση των διαδικασιών σε περίπτωση διαφωνίας εργαζομένων και εργοδοτών με καλύτερες και ταχύτερες διαδικασίες για την επίλυση διαφορών μέσω του Ο.ΜΕ.Δ..
Ο δεύτερος άξονας αφορά την περίοδο από το δεύτερο τρίμηνο του 2026 μέχρι το δεύτερο τρίμηνο του 2027. Στο διάστημα αυτό προβλέπεται η συγκρότηση αρμόδιας ομάδας εργασίας για την ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Η ομάδα εργασίας συγκροτείται για πέντε έτη με τριμερή σύνθεση, αποτελούμενη από εκπροσώπους του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και των εθνικών κοινωνικών εταίρων. Η ομάδα θα πραγματοποιεί τακτικές συνεδριάσεις για την παρακολούθηση της πολιτικής ενίσχυσης των συλλογικών διαπραγματεύσεων του σχεδίου δράσης.
Ο τρίτος άξονας αφορά το 2ο τρίμηνο του 2026 μέχρι το δεύτερο τρίμηνο του 2027 και προβλέπει την ψηφιοποίηση, τη συλλογή και τη διαθεσιμότητα δεδομένων, προκειμένου να καταστεί δυνατή η συστηματική συλλογή, επεξεργασία και ανάλυση δεδομένων σχετικά με την κάλυψη των εργαζομένων από Συλλογικές Συμβάσεις. Στην κατεύθυνση αυτή προωθείται η ηλεκτρονική κατάθεση Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, η δημιουργία Ψηφιακού Μητρώου Συλλογικών Ρυθμίσεων Εργασίας και Συλλογικών Συμφωνιών, καθώς και η συλλογή δεδομένων εξέλιξης του ποσοστού κάλυψης από Συλλογικές Συμβάσεις.
Ο τέταρτος άξονας αφορά το δεύτερο τρίμηνο του 2026 έως το τέταρτο τρίμηνο του 2030 και προβλέπει την πραγματοποίηση μελετών, ερευνών, ενημερωτικών και εκπαιδευτικών δράσεων για θέματα συλλογικών διαπραγματεύσεων. Σε αυτήν την κατεύθυνση, στόχος είναι η κατάρτιση μελετών, η διοργάνωση σχετικών συνεδρίων με τη συνεργασία διεθνών οργανισμών, καθώς και η πραγματοποίηση ενημερωτικών και εκπαιδευτικών δράσεων.
Ο πέμπτος άξονας αφορά το διάστημα από το 2028 έως το 2030 και περιλαμβάνει την παρακολούθηση εφαρμογής του σχεδίου δράσης για την προώθηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, καθώς και στοχευμένους ελέγχους εφαρμογής των όρων των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας.
Το σχέδιο δράσης θα παρακολουθείται μέσω της σύνταξης ετήσιας έκθεσης παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς και της εμπέδωσης εφαρμογής των όρων των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας.
Προς τον σκοπό αυτό, η Επιθεώρηση Εργασίας θα διενεργεί στοχευμένες παρεμβάσεις και ελέγχους, βάσει επιχειρησιακού σχεδίου που καταρτίζεται σε συνεργασία με το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, κατόπιν προτάσεων από την τριμερή ομάδα εργασίας. Με τον τρόπο αυτό, τόσο η Επιθεώρηση Εργασίας όσο και το υπουργείο θα έχουν τη δυνατότητα να αντλούν πολύτιμες πληροφορίες για την κατάσταση της αγοράς εργασίας, συμβάλλοντας στον σχεδιασμό ακόμα πιο στοχευμένων και αποτελεσματικών πολιτικών.
