Οι αλλαγές στον τρόπο εκτίμησης ενός ακινήτου και η ανάγκη κατάργησης των αντικειμενικών αξιών βρέθηκαν στο επίκεντρο της 25ης Prodexpo, του μακροβιότερου συνεδρίου στον τομέα του real estate στην Ελλάδα, που διεξήχθη στις 21 και 22 Οκτωβρίου 2024 στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.
Συντονίζοντας τη συζήτηση, η Άννα Νάζου, Ορκωτή Εκτιμήτρια και Επικεφαλής της NAI RealAct Ltd, υπογράμμισε ότι πρέπει να καταργηθούν οι παράλογες αντικειμενικές αξίες και το φορολογικό σύστημα να μην μπερδεύεται με την αξία του ακινήτου. «Η αξία του ακινήτου είναι μία», είπε η κυρία Νάζου.
Με την άποψη αυτή συμφώνησε η Αντιγόνη Δούναβη, Πρόεδρος του Συλλόγου Εκτιμητών Ελλάδος, επισημαίνοντας ότι με τις αντικειμενικές αξίες δεν υπάρχει διαφάνεια και δικαιοσύνη. «Η λύση είναι σε κάθε αγοραπωλησία να υπάρχει εκτίμηση και να αποτυπώνει τη στιγμή. Πρέπει να οδηγηθούμε εκεί», ανέφερε η κυρία Δούναβη, προσθέτοντας ότι υπάρχουν πιστοποιημένοι εκτιμητές. Σχετικά με την ενσωμάτωση των κριτηρίων του ESG στις εκτιμήσεις, η Πρόεδρος του Συλλόγου Εκτιμητών Ελλάδος σχολίασε πως τα νέα ευρωπαϊκά πρότυπα περιλαμβάνουν ένα ξεχωριστό κεφάλαιο, παρέχοντας κατευθύνσεις στον εκτιμητή για το πώς θα υπολογίσει τα δεδομένα αυτά για την εκτίμηση της αξίας ενός ακινήτου.
Αντίθετα, ο Πάνος Χαραλαμπόπουλος, MRICS REV, CEO, Solum, PY Gloval, Advisory Board RICS Greece, τόνισε πως οι αντικειμενικές αξίες είναι εξαιρετικές στη λογική τους και δεν πρέπει να εργαλειοποιείται η τιμή ζώνης. Κληθείς να σχολιάσει την πορεία των τιμών των ακινήτων, ο κ. Χαραλαμπόπουλος είπε πως η αγορά των οικιστικών ακινήτων ανεβαίνει τα τελευταία χρόνια κι έχεις πολλούς λόγους για να συνεχίσει να ανεβαίνει, όπως τα υψηλά κόστη κατασκευής, ο ΝΟΚ, τα πολλά εγκλωβισμένα ακίνητα σε servicers, τα κλειστά ακίνητα, η ανάγκη για ενεργειακή αναβάθμιση και τα προγράμματα «Σπίτι μου». «Δεν υπάρχει λόγος να μειωθούν οι τιμές τα επόμενα χρόνια» συμπλήρωσε ο κ. Χαραλαμπόπουλος.
O Γιάννης Ξυλάς, FRICS, Διευθύνων Σύμβουλος της GEOAXIS, εξήγησε πως ο ρόλος του εκτιμητή είναι να μετουσιώσει τις τάσεις σε εκτιμητική προσέγγιση. «Αποτελεί μεγάλη πρόκληση το πώς θα ποσοτικοποιηθεί το S και το G από το ESG», επεσήμανε ο κ. Ξυλάς, λέγοντας ότι θα πρέπει να ληφθούν υπ’ όψιν δεδομένα από τους χάρτες κινδύνου πλημμύρας και πυρκαγιάς, τη γήρανση του πληθυσμού κλπ. Σημείωσε ότι η τεχνολογία έχει προχωρήσει πολύ τα τελευταία χρόνια, το εύρος των δυνατοτήτων της ολοένα και μεγαλώνει, ακόμα όμως δεν βρίσκεται στο επίπεδο για να σταθμίσει όλα τα δεδομένα και να προχωρήσει σε μία αξιόπιστη εκτίμηση.
Από την πλευρά του ο Παύλος Λοΐζου, Διευθύνων Σύμβουλος της Ask Wire, σχολίασε ότι υπάρχουν πάρα πολλά δεδομένα διάσπαρτα και στόχος είναι να τα συλλέγουμε και να χτίσουμε το προφίλ κάθε ακινήτου. Υπογράμμισε ότι το 77% των παγκόσμιων συναλλαγών αφορά σε διαμερίσματα και σπίτια και μόνο το 13% σε εμπορικά ακίνητα, όλοι όμως ασχολούνται με αυτά. Σύμφωνα με τον κ. Λοΐζου, από το 2017 έως φέτος έχουμε τριπλασιασμό της μέσης τιμής ανά τετραγωνικό μέτρο, με τη ζητούμενη τιμή να διαφέρει από τη δηλωθείσα τιμή των συναλλαγών. Αναφέρθηκε, τέλος, στα κόκκινα δάνεια ύψους 80 δισ. ευρώ, που βγήκαν από το τραπεζικό σύστημα και δεν ασχολείται κανείς, αλλά παραμένουν βάρος για την οικονομία και θα απασχολήσουν σύντομα την κοινωνία, ειδικά για τα μικρότερης αξίας ακίνητα.
