Οι δυνατότητές και οι δημοσιονομικές αντοχές για πρόσθετες παρεμβάσεις στη φορολογία και την αγορά εργασίας βρίσκονται στο επίκεντρο της κυβέρνησης και ήδη έχουν ξεκινήσει οι ασκήσεις με στόχο να διαπιστωθεί το ελάχιστο και το μέγιστο ύψος των μέτρων στήριξης που μπορούν να ληφθούν.
Και αυτό καθώς ο δημοσιονομικός χώρος αλλάζει ώρα με την ώρα δεδομένου ότι οι τιμές κυρίως στο φυσικό αέριο και το ηλεκτρονικό ρεύμα μεταβάλλονται διαρκώς, εξέλιξη που οδηγεί και στην αύξηση ή μείωση του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου.
Η τιμή του φυσικού αερίου και του ηλεκτρικού ρεύματος, οι ανατιμήσεις στην αγορά και τα προβλήματα των νοικοκυριών είναι οι παράγοντες που διαμορφώνουν τόσο τον δημοσιονομικό χώρο όσο και τα μέτρα στήριξης.
Ήδη η κυβέρνηση με το πρόγραμμα Σταθερότητας του Απριλίου είχε υπολογίσει για το σύνολο του έτους παρεμβάσεις συνολικού ύψους 2,8 δισ. ευρώ.
Από το ποσό αυτό έχουν ήδη διατεθεί τα 2 δισ. ευρώ και απομένουν με βάση τον στόχο περί τα 800 εκατ. ευρώ να διατεθούν κυρίως για τη στήριξη των καταναλωτών ηλεκτρικού ρεύματος. Δεν αποκλείεται, ωστόσο, οι εισπράξεις κυρίως από τον τουρισμό (ουσιαστικά να αυξηθούν οι έμμεσοι φόροι) να μεγεθυνθούν και, όπως αναφέρει ανώτατος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών, με βάση τα σημερινά δεδομένα το διαθέσιμο ποσό θα φθάσει κατ΄ ελάχιστο στο 800-1 δισ. ευρώ και κατ΄ μέγιστο στο 1,5 δισ. ευρώ στο τελευταίο 3-4μηνο του έτους.
Ωστόσο, εξηγεί ότι η αύξηση του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου δεν σημαίνει ότι τα νοικοκυριά θα λάβουν περισσότερα. Και αυτό καθώς οι τιμές φυσικού αερίου που ηλεκτρισμού μεταβάλλονται σε καθημερινή βάση περιορίζοντας το διαθέσιμο ποσό.
Με βάση, λοιπόν, τον σχεδιασμό, το διαθέσιμο ποσό που υπάρχει για τη στήριξη των νοικοκυριών από τον Σεπτέμβριο υπολογίζεται σε 800 έως 1,5 δισ. ευρώ ανάλογα με την εξέλιξη των δημοσίων εσόδων. Οι ακραίες εναλλαγές των τιμών στο φυσικό αέριο και τον ηλεκτρισμό μεταβάλλουν σε καθημερινή βάση το ποσό που θα χρειαστεί η κυβέρνηση για να στηρίξει τα νοικοκυριά. Όπως προκύπτει από τους υπολογισμούς του οικονομικού επιτελείου για την κάλυψη του κόστους ηλεκτρικού ρεύματος απαιτούνται:
-Στην περίπτωση που το TTF (Title Transfer Facility ή Ταμείο Μεταφοράς Τίτλων) διαμορφωθεί σε επίπεδο εξαμήνου στα 100 ευρώ/MWh η χονδρική τιμή ηλεκτρικού ρεύματος φθάνει στα 245 ευρώ η μεγαβατόρα. Ο δημοσιονομικός χώρος που απαιτείται για την κάλυψη του κόστους των νοικοκυριών υπολογίζεται σε 1 δισ. ευρώ.
Εφόσον το TTF ανέλθει σε επίπεδο εξαμήνου στα 150 ευρώ /MWh, η χονδρική τιμή ηλεκτρικού ρεύματος φθάνει στα 350 ευρώ/MWh. Σε αυτή την περίπτωση το ποσό που απαιτείται για την κάλυψη αναγκών ανέρχεται στα 1,4 δισ. ευρώ.
Τι έχει διαθέσει μέχρι στιγμής η κυβέρνηση
-Ποσό 320 εκατ. ευρώ δόθηκε τον Απρίλιο σε 1,7 εκατομμύρια πολίτες.
- Ποσό 300 εκατ. ευρώ έχει ήδη ξεκινήσει και αποδίδεται στους καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος (power pass).
-Στα 300 εκατ. ευρώ ανέρχονται οι δύο παρεμβάσεις του fuel pass (επιδότησης καυσίμων). Μάλιστα την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να ανοίξει και η σχετική πλατφόρμα για την υποβολή αιτήσεων από τους δικαιούχους.
-Ποσό 220 εκατ. ευρώ έχουν διατεθεί για το Diesel κίνησης
-Κονδύλι 500 εκατ. ευρώ έχει διατεθεί σε φορείς του Δημοσίου
- 50 εκατ. ευρώ στους αγρότες.
-60 εκατ. ευρώ στους κτηνοτρόφους.
-Τα υπόλοιπα 250 εκατ. ευρώ σε διάφορους κλάδους της ελληνικής οικονομίας.
Πάντως τις προηγούμενες μέρες, ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας προσγείωσε τις προσδοκίες για μεγάλο δημοσιονομικό χώρο και κατ’ επέκταση πολλές παροχές στη ΔΕΘ, που δημιούργησε η υπεραπόδοση των εσόδων κατά 5,1 δισ. ευρώ το 7μηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου. Ο κ. Σταϊκούρας ανέφερε ότι τα στοιχεία προκαλούν ικανοποίηση, αλλά όχι ενθουσιασμό. Δεν οφείλεται όλο το ποσό των 5 δισ. ευρώ στην καλή πορεία της οικονομίας. Ανέφερε χαρακτηριστικά πως ό,τι εισπράχθηκε τον Ιούνιο δεν έχει μόνιμα χαρακτηριστικά, αφού αντιστοιχεί στην εφάπαξ καταβολή του 1/3 του οφειλόμενου ποσού, αντί των δόσεων. Επίσης, πάνω από 1 δισ. εισπράξεις από τον ΕΝΦΙΑ είχαν υπολογισθεί να εισπραχθούν αργότερα μέσα στον χρόνο.
Οι παρεμβάσεις της ΔΕΘ
Για το επόμενο έτος ήδη έχουν εξαγγελθεί από τον πρωθυπουργό παρεμβάσεις τόσο στη φορολογία όσο και αυξήσεις στις συντάξεις μέτρα τα οποία μαζί με άλλα μέτρα θα εξειδικευθούν τον Σεπτέμβριο στη Θεσσαλονίκη. Το πακέτο της ΔΕΘ θα περιλαμβάνει
-Αύξηση συντάξεων. Ξεπαγώνουν οι συντάξεις μετά από 12 χρόνια. Με βάση τους υπολογισμούς του οικονομικού επιτελείου οι αυξήσεις θα κυμανθούν μετά 4%-5% από το νέο έτος. Σύμφωνα με τη νομοθεσία την αύξηση θα λάβουν οι συνταξιούχοι, που δεν έχουν προσωπική διαφορά ή έχουν αρνητική προσωπική διαφορά.
-Αύξηση του Κατώτατου Μισθού. Μετά την αύξηση του κατώτατου μισθού τον περασμένο Μάιο ο οποίος διαμορφώθηκε στα 713 ευρώ (μεικτά) από 663 ευρώ που ήταν προηγουμένως, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει νέα αύξηση στα μέσα στου 2023. Σημειώνεται ότι η αύξηση του Μαΐου οδήγησε σε έναν επιπλέον μισθό (50Χ14=700).
-Εισφορά Αλληλεγγύης. Καταργείται το νέο έτος η εισφορά αλληλεγγύης που θεσμοθετήθηκε το 2011. Για τους ιδιωτικούς υπαλλήλους η εισφορά αλληλεγγύης έχει ανασταλεί από το 2021, ενώ καταργείται πλήρως από το 2023 συμπαρασύροντας και τους εργαζόμενους στον δημόσιο τομέα και τους συνταξιούχους.
