«Σε πάρα πολλά σημεία της χώρας -η περιοχή στο Μάτι ήταν χαρακτηριστική- χτίσαμε μέσα σε δασικές εκτάσεις, πάρα πολλές φορές κινηθήκαμε με αυθαίρετο τρόπο, πάρα πολλές φορές δουλέψαμε -και εν προκειμένω- χωρίς συγκεκριμένο σχεδιασμό, ο οποίος μετά δεν ανεστάλη ή δεν βελτιώθηκε, ούτως ώστε να έχουμε τις δυνατότητες να επιβιώσουμε σε μία συνθήκη κρίσης, η οποία θα μπορούσε να μην ήταν η πυρκαγιά, αλλά θα μπορούσε να ήταν και ένας σεισμός», δήλωσε ο καθηγητής Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ, Κωνσταντίνος Μωραΐτης στον ραδιοφωνικό σταθμό «Πρακτορείο 104,9 FM», για τις συνθήκες δόμησης στις περιοχές που έπληξε η πυρκαγιά τη Δευτέρα.
«Όχι μόνο στο Μάτι, αλλά και σε πάρα πολλά σημεία στην Ελλάδα ο μέσος εκπαιδευμένος Έλληνας […] την έχει απεμπολήσει την κοινή λογική και σαν να μην έφτανε αυτό το επίσημο κράτος επί πάρα πολλές δεκαετίες θεωρεί ότι δεν θα μπορούσαμε να φτάσουμε σε θέματα κρίσης», είπε ο καθηγητής, εκτιμώντας πως η τραγωδία ενδεχομένως να είχε αποφευχθεί «αν μέσα σε βάθος χρόνου είχαμε επιστρέψει να αναστείλουμε ή να βελτιώσουμε αυτές τις συνθήκες αυθαιρεσίας», όμως, «εμείς οι ίδιοι ασκούμε πιέσεις πολλές φορές στις δημοτικές Αρχές για να μην παρέμβουν» ή «προσπαθούμε να έλθουμε σε επαφή με το κράτος με όρους αρνητικούς και εκλογικής πελατείας, η οποία ωθεί το κράτος εν τέλει διαρκώς να νομιμοποιεί αυθαιρεσίες μας».
«Συζητάμε για ένα βάθος αβλεψιών και μία συνήθεια συνεχή, η οποία έχει εγκατασταθεί στο κράτος με τον ίδιο τρόπο που έχει εγκατασταθεί στο μυαλό του μέσου πολίτη […] Εν προκειμένω έχουμε ένα πρόβλημα συνολικό της ελληνικής κοινωνίας, διαχρονικό. Δεν είναι μόνο οι πυρκαγιές, είναι και το πρόβλημα της πλημμύρας σε πάρα πολλά μέρη της Ελλάδας, εδώ και χρόνια. Τα ρέματα επί πάρα πολλές δεκαετίες μπαζώνονται σε πάρα πολλές πόλεις της Ελλάδας», εξήγησε ο κ. Μωραΐτης.
Σε ό,τι αφορά τη δυνατότητα διορθωτικών παρεμβάσεων στην αρχιτεκτονική δόμησης της περιοχής μετά την καταστροφή ο καθηγητής σημείωσε πως «αν μπορέσουμε τώρα να ισχυριστούμε ότι μπορούμε πιθανόν να γκρεμίσουμε και κάποια σπίτια και θα δούμε τι θα γίνει με τις ιδιοκτησίες αυτές και να μεταβάλλουμε τον σχεδιασμό το πιθανότερο είναι ότι μπορούμε να παρέμβουμε κατά 99%».
Σχετικά με τις ακραίες καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν τη Δευτέρα, σε ό,τι αφορά την ισχύ των ανέμων, ο καθηγητής παρατήρησε πως «έχουμε μεταβολές κλιματολογικές, αλλά πέραν των αλλαγών αυτών, πέραν της πυρκαγιάς, πέραν της πλημμύρας η Ελλάδα είναι μία περιοχή με έντονη σεισμικότητα και αυτό που συνέβη προχθές είναι αποτέλεσμα της πυρκαγιάς, αλλά και της αδυναμίας να εκτονωθεί η περιοχή όπου μπλοκαρίστηκαν δεκάδες αυτοκίνητα». «Είδαμε δεκάδες αυτοκίνητα μπλοκαρισμένα και ανθρώπους που κάηκαν μέσα στα αυτοκίνητά τους, που σημαίνει ότι η περιοχή δεν μπορούσε να εκτονωθεί. Πιθανόν επειδή ήταν ταχύτατη η πυρκαγιά, αλλά αυτό θα μπορούσε να συμβεί και σε άλλες συνθήκες. Δυστυχώς το πρόβλημα δεν είναι το Μάτι, γεμάτη ‘Μάτια’ είναι η Ελλάδα», είπε.
Ερωτηθείς πώς η επιστημονική κοινότητα μπορεί να συνεισφέρει στη διόρθωση πολεοδομικών αυθαιρεσιών, ο κ. Μωραΐτης ανέφερε: «Υπάρχουν σχέδια ή θα μπορούσαν να επανασχεδιαστούν οι περιοχές, ούτως ώστε να εξευρεθούν οι όροι για τις δυνατότητες βελτίωσής τους. Αυτό είναι πολύ σημαντικό, αλλά το βασικό είναι ο τρόπος με τον οποίο οι κοινωνίες και οι συλλογικότητες θα εκφραστούν μετά την πυρκαγιά και τον χαμό των ανθρώπων. Ας συγκροτήσουμε συλλογικότητες από την αρχή, ας προσπαθήσουμε να στηρίξουμε τις δημοτικές Αρχές και το κράτος σε μία θετικότερη υπόθεση και ας απαιτήσει αυτή η συλλογικότητα καλύτερους όρους ζωής, όχι απλώς στη βελτίωση της ατομικής ιδιοκτησίας».
