Σημαντική δικαστική εξέλιξη για τους συνδρομητές streaming στην Ευρώπη καταγράφηκε στην Ιταλία, όπου δικαστήριο της Ρώμη δικαίωσε καταναλωτική οργάνωση σε υπόθεση κατά της Netflix, ανοίγοντας τον δρόμο ακόμη και για επιστροφές χρημάτων που μπορεί να φτάσουν έως και τα 500 ευρώ ανά χρήστη.
Το δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή της ένωσης καταναλωτών Movimento Consumatori κατά της Netflix Italia, κρίνοντας ότι οι ρήτρες που επέτρεπαν μονομερείς αλλαγές στις τιμές των συνδρομών —και συγκεκριμένα οι αυξήσεις που εφαρμόστηκαν τα τελευταία χρόνια— είναι καταχρηστικές. Οι δικαστές διαπίστωσαν ότι οι σχετικοί όροι, που ίσχυαν από το 2017 έως τον Ιανουάριο του 2024, δεν περιλάμβαναν επαρκή αιτιολόγηση για τις αυξήσεις, γεγονός που τους καθιστά άκυρους. Ειδικότερα, η απόφαση αναφέρει ότι οι αλλαγές τιμών το 2017, το 2019, το 2021 και το 2024 παραβιάζουν τις διατάξεις του ιταλικού Κώδικα Καταναλωτή.
Με βάση την εκτίμηση της οργάνωσης, ένας συνδρομητής με premium πρόγραμμα ενεργό από το 2017 θα μπορούσε να διεκδικήσει επιστροφή περίπου 500 ευρώ, ενώ για τους χρήστες με πιο τυπικά προγράμματα το ποσό υπολογίζεται κοντά στα 250 ευρώ. Οι δικηγόροι Paolo Fiorio και Corrado Pinna επισημαίνουν ότι η απόφαση ενδέχεται να επηρεάσει εκατομμύρια καταναλωτές.
Παράλληλα, το δικαστήριο ζητά από την πλατφόρμα να προσαρμόσει τις τρέχουσες τιμές της, ώστε να εξαλειφθεί ο αντίκτυπος των αυξήσεων που κρίθηκαν παράνομες. Ο πρόεδρος της Movimento Consumatori, Alessandro Mostaccio, προειδοποίησε ότι εάν η Netflix δεν προχωρήσει άμεσα σε μειώσεις τιμών και επιστροφές χρημάτων, η οργάνωση θα κινηθεί με ομαδική αγωγή προκειμένου να διασφαλιστεί η αποζημίωση όλων των χρηστών.
Η υπόθεση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό κύμα αμφισβήτησης των ίδιων πρακτικών. Οργανώσεις καταναλωτών, όπως η γερμανική vzbv και η ισπανική FACUA, έχουν ήδη προσφύγει κατά αντίστοιχων ρητρών της Netflix. Στη Γερμανία, δικαστήρια στο Βερολίνο και την Κολωνία έχουν κρίνει άκυρες τις αυξήσεις τιμών που βασίζονται σε γενικούς και ασαφείς τύπους, καθώς δεν επιτρέπουν στους χρήστες να κατανοήσουν το πραγματικό κόστος.
Οι αποφάσεις αυτές εδράζονται στην ευρωπαϊκή οδηγία 93/13/ΕΟΚ, η οποία προστατεύει τους καταναλωτές από καταχρηστικούς συμβατικούς όρους που δημιουργούν σημαντική ανισορροπία υπέρ των εταιρειών. Το ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο φαίνεται πλέον να κατευθύνεται προς αυστηρότερες απαιτήσεις διαφάνειας, υποχρεώνοντας τις πλατφόρμες streaming να εξασφαλίζουν ρητή συναίνεση των χρηστών πριν από οποιαδήποτε αύξηση τιμών, αντί να προχωρούν σε αυτόματες, μονομερείς αλλαγές.
Από την πλευρά της, η Netflix ανακοίνωσε ότι θα προσβάλει την απόφαση, δηλώνοντας ότι σκοπεύει να ασκήσει έφεση στα αρμόδια δικαστήρια. Η εταιρεία υπερασπίζεται την τιμολογιακή πολιτική που ακολουθεί τα τελευταία επτά χρόνια στην Ιταλία, υποστηρίζοντας ότι είναι διαφανής και σύμφωνη με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο.
«Θα ασκήσουμε έφεση κατά της απόφασης. Στο Netflix, οι συνδρομητές μας έρχονται πρώτοι. Λαμβάνουμε πολύ σοβαρά υπόψη τα δικαιώματα των καταναλωτών και πιστεύουμε ότι οι όροι μας ήταν πάντα σύμφωνοι με τους ιταλικούς κανονισμούς και πρακτικές», ανέφερε η εταιρεία σε ανακοίνωσή της.
