Ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε χθες Δευτέρα επίδειξη δύναμης, κερδίζοντας καθαρά στην Άιοβα, στην πρώτη εσωκομματική ψηφοφορία των Ρεπουμπλικάνων στο πλαίσιο της διαδικασίας για την ανάδειξη του υποψηφίου της παράταξης της αμερικανικής δεξιάς στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου.
Η νίκη του ανακοινώθηκε ήδη μια ώρα και κάτι έπειτα από την έναρξη της ψηφοφορίας κι επιβεβαίωσε το καθεστώς αδιαφιλονίκητου φαβορί του πρώην προέδρου.
Ο 77χρονος μεγιστάνας, ο οποίος θα βρεθεί προσεχώς αντιμέτωπος με τέσσερις ποινικές δίκες, άφησε σε πελώρια απόσταση πίσω του τους βασικούς του αντιπάλους, τον Ρον ΝτεΣάντις και τη Νίκι Χέιλι, εξασφαλίζοντας το 51% των ψήφων, σύμφωνα με τα σχεδόν οριστικά αποτελέσματα. Έκανε έτσι το πρώτο βήμα προς την πιθανή επανάληψη της αναμέτρησής του τον Νοέμβριο με τον Τζο Μπάιντεν, τον Δημοκρατικό νυν πρόεδρο.
Η διαφορά που εξασφάλισε, σχεδόν τριάντα μονάδες, δεν έχει ιστορικό προηγούμενο.
«Τώρα είναι καιρός (...) να ενωθεί η χώρα μας», είπε ο πρώην πρόεδρος στους υποστηρικτές του που ήταν συγκεντρωμένοι στη Ντε Μόιν, την πρωτεύουσα της μεσοδυτικής πολιτείας, σε ατμόσφαιρα γιορτής.
Προτού προχωρήσει σε εκκωφαντικές προεκλογικές υποσχέσεις, όπως ότι εάν επιστρέψει στον Λευκό Οίκο θα «κλείσει τα σύνορα» με το Μεξικό, ή ότι θα προωθήσει την εκμετάλλευση ακόμη περισσότερων κοιτασμάτων πετρελαίου.
Μολονότι δεν αντιπροσωπεύει παρά λιγότερο από το 1% του πληθυσμού των ΗΠΑ, η Άιοβα έχει περίοπτη θέση στην αμερικανική πολιτική σκηνή για πάνω από μισό αιώνα, καθώς αυτή είναι η πολιτεία που ψηφίζει πρώτη στις εσωκομματικές διαδικασίες.
«Καθαρά μπροστά»
Αυτή η στιγμή της αλήθειας είχε ιδιαίτερο βάρος: αν ο πρώην πρόεδρος δεν εξασφάλιζε την προαναγγελθείσα νίκη του στην Άιοβα, η εικόνα του, αυτή του ανίκητου υποψήφιου, θα αμφισβητείτο για το υπόλοιπο της κούρσας.
Την επόμενη εβδομάδα, το προσεκτικά ενορχηστρωμένο μπαλέτο των εσωκομματικών ψηφοφοριών θα συνεχιστεί στο Νιου Χάμσιρ. Το σύνολο των πενήντα πολιτειών θα έχει ψηφίσει ως τον Ιούνιο.
Κατόπιν η εθνική συνέλευση του κόμματος θα ονομάσει επίσημα τον υποψήφιό του στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου.
Ακόμα κι ο Τζο Μπάιντεν το αναγνώρισε, σε μήνυμά του με το οποίο κάλεσε όσους τον υποστηρίζουν να κάνουν δωρεές: ο Ντόναλντ Τραμπ είναι «καθαρά μπροστά», είναι το φαβορί της διαδικασίας των Ρεπουμπλικάνων «σε αυτό το στάδιο».
Άλλο μείζον διακύβευμα του «caucus» στην Άιοβα: η δεύτερη θέση.
Ήταν ο κυβερνήτης της Φλόριντας Ρον ΝτεΣάντις, ο σαρανταπεντάχρονος συντηρητικός με πολιτικές θέσεις-σοκ για ζητήματα όπως η μετανάστευση ή η άμβλωση, αυτός που την κατέλαβε, εξασφαλίζοντας το 21% των ψήφων. Τα είχε ποντάρει όλα στην Άιοβα, πηγαίνοντας και στις 99 κομητείες της.
Φάνηκε να απολαμβάνει τη στιγμή απευθυνόμενος στους οπαδούς του, που ευχαρίστησε για την υποστήριξή του καθώς «όλος ο κόσμος ήταν εναντίον μας» και τα ΜΜΕ είχαν δημοσιεύσει «τη νεκρολογία μας εδώ και μήνες».
Η πρώην πρεσβεύτρια στον ΟΗΕ Νίκι Χέιλι, η μοναδική γυναίκα στην κούρσα, κατέλαβε την τρίτη θέση, με το 19%, όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί ηττημένη — η ίδια αναμένει πως θα τα πάει πολύ καλύτερα στις επόμενες εσωκομματικές ψηφοφορίες.
Η πρώην κυβερνήτρια της Νότιας Καρολίνας, 51 ετών, έχει πλέον τη στήριξη σημαντικής μερίδας του κόσμου των επιχειρήσεων.
Ο τέταρτος της χθεσινής αναμέτρησης, με περίπου 7%, ο Βίβεκ Ραμασουάμι, ανακοίνωσε πως τερματίζει τη συμμετοχή του στην κούρσα, τασσόμενος, όπως θεωρείτο δεδομένο, υπέρ του κ. Τραμπ.
«Μεγάλη νύχτα»
Οι ψηφοφόροι στην Άιοβα συνέρρευσαν σε σχολεία, βιβλιοθήκες και κτίρια του πυροσβεστικού σώματος για να συμμετάσχουν στην ψηφοφορία.
Μετά την προσευχή και την απαγγελία του παραδοσιακού όρκου στην αμερικανική σημαία, οι αντιπρόσωποι εκφώνησαν ομιλίες ο καθένας υπέρ του υποψηφίου του, προτού οι συμμετέχοντες γράψουν την επιλογή τους σ’ ένα κομμάτι χαρτί.
Ο Άλαν Λάτσαμ, 62χρονος καρδιολόγος, ομολόγησε πως τον «εξέπληξε» η ταχύτητα της ανακοίνωσης του αποτελέσματος.
«Είναι μεγάλη νύχτα», είπε με ικανοποίηση, λέγοντας πως θέλει ο κ. Τραμπ να «επιστρέψει στην Ουάσιγκτον» καθώς «θα βοηθήσει» ως προς το ζήτημα «των συνόρων».
Η μετανάστευση συγκαταλέγεται στα ζητήματα που απασχολούν περισσότερο τους Ρεπουμπλικάνους.
Ο κ. Τραμπ θέλει πάση θυσία να αφήσει πολύ πίσω τον ανταγωνισμό και να εξασφαλίσει τη νίκη προτού αρχίσουν οι δίκες του — σε ορισμένες, διατρέχει κίνδυνο να του επιβληθούν ποινές φυλάκισης ως ακόμα και κάθειρξης.
Ο μεγιστάνας θα ζήσει χρονιά εξαιρετική από όλες τις απόψεις, ανάμεσα σε ψηφοφορίες, δίκες, προεκλογικές συγκεντρώσεις...
Αργότερα σήμερα αναμένεται να είναι παρών σε μια από τις δίκες του, στη Νέα Υόρκη. Είναι αντιμέτωπος με νέα υπόθεση του αστικού δικαίου —για δυσφήμιση— με αντίδικο μια δημοσιογράφο και συγγραφέα· είχε ηττηθεί σε προηγούμενη δίκη με αντίπαλο την Ελίζαμπεθ Τζιν Κάρολ, το 2023, για σεξουαλική επίθεση.
Και οι Δημοκρατικοί;
Έχοντας ήδη εξασφαλίσει την επίσημη υποστήριξη του κόμματός του, ο απερχόμενος πρόεδρος Τζο Μπάιντεν αναμένεται εκτός συγκλονιστικού απροόπτου να ονομαστεί υποψήφιός του τον Αύγουστο. Κι αυτό παρά τις επανειλημμένες επικρίσεις για την ηλικία του ογδοντάρη βετεράνου της αμερικανικής πολιτικής.
Μια από τις άγνωστες μεταβλητές της τελευταίας στιγμής στην Άιοβα, που δυσκόλεψε την εξίσωση για όλους τους υποψήφιους: το κρύο. Η πολιτεία πλήττεται από χιονοθύελλα και η θερμοκρασία πλησίαζε κατά τόπους ακόμη και τους –30°Κελσίου όταν διεξήχθη η διαδικασία.
