Τριάντα περίπου Αφρικανοί και Ευρωπαίοι ηγέτες συνεδριάζουν σήμερα στο Παρίσι με τους μεγάλους διεθνείς οικονομικούς οργανισμούς, με πρωτοβουλία του Παρισιού, σε μια προσπάθεια να σώσουν την Αφρική από την οικονομική ασφυξία που την απειλεί μετά την πανδημία.
Η Αφρική είναι μια ήπειρος που σχετικά έχει πληγεί λιγότερο σε υγειονομικό επίπεδο, με μόνο 130.000 θανάτους λόγω της Covid-19 επί παγκόσμιου συνόλου σχεδόν 3,4 εκατ. θανάτων. Ωστόσο έχει εξαντληθεί οικονομικά.
Η σύνοδος του Παρισιού, που ξεκινά στις 13.00 τοπική ώρα (14.00 ώρα Ελλάδας), υπό την προεδρία του Εμανουέλ Μακρόν, θα είναι χωρισμένη σε δύο συνεδριάσεις, η μία για τη «χρηματοδότηση και τη διαχείριση» του δημόσιου χρέους, και η άλλη για τον «αφρικανικό ιδιωτικό τομέα».
Ο Γάλλος ηγέτης θα ολοκληρώσει τη σύνοδο με κοινή συνέντευξη Τύπου με τον πρόεδρο της ΛΔ Κονγκό Φελίξ Τσισεκέντι, που προεδρεύει της Αφρικανικής Ένωσης.
Έλλειμμα χρηματοδότησης
Η ιδέα αυτής της «Συνόδου για τη χρηματοδότηση των αφρικανικών οικονομιών», γεννήθηκε το φθινόπωρο του 2020, όταν το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) υπολόγισε ότι η ήπειρος κινδυνεύει με έλλειμμα χρηματοδότησης 290 δισεκ. δολαρίων έως το 2023.
Σίγουρα, η ανάπτυξη της ηπείρου, που γνώρισε την πρώτη της ύφεση εδώ και μισό αιώνα τον περασμένο χρόνο λόγω της πανδημίας, αναμένεται να καταγράψει ανάκαμψη κατά 3,4% το 2021 και κατά 4% το 2022.
Και το μορατόριουμ που τέθηκε σε ισχύ τον Απρίλιο του 2020 επέτρεψε να δοθεί μια ανάσα στις πλέον υπερχρεωμένες αφρικανικές χώρες.
Αλλά αυτό δεν θα είναι αρκετό. Τα δημόσια χρέη εκρήγνυνται στην ήπειρο, όπως και η φτώχεια: το 2021, 39 εκατ. Αφρικανοί μπορεί να βρεθούν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας, σύμφωνα με την Αφρικανική Τράπεζα Ανάπτυξης (AfDB).
Στο μέτωπο της επιδημίας, «μόνο μια συνολική νίκη, που περιλαμβάνει στο σύνολό της την Αφρική, θα μπορέσει να ξεπεράσει αυτή την πανδημία», προειδοποίησαν από την πλευρά τους 18 Αφρικανοί και Ευρωπαίοι ηγέτες στα μέσα Απριλίου.
Ζητώντας «άμεσο μορατόριουμ στην εξυπηρέτηση όλων των εξωτερικών χρεών… έως το τέλος της πανδημίας», έκαναν επίσης έκκληση στο ΔΝΤ να κατανείμει ειδικά τραβηκτικά δικαιώματα (SDR) στις αφρικανικές χώρες για να τους προσφέρει την απαραίτητη ρευστότητα για την αγορά βασικών αγαθών και των απαραίτητων ιατρικών εφοδίων».
Αυτά τα SDR μπορούν να μετατραπούν σε ξένο συνάλλαγμα από τις χώρες που τα έχουν ανάγκη χωρίς να δημιουργείται πρόσθετο χρέος.
Η έκδοση SDR ύψους 650 δισεκ. δολαρίων έχει γίνει αποδεκτή επί τις αρχής, με τις ΗΠΑ να εμφανίζονται θετικές προς αυτό στα τέλη Μαρτίου. Μένει να αποσαφηνιστεί τι θα δοθεί στις αφρικανικές χώρες.
Ουσιαστικά, αυτά τα διάσημα SDR κατανέμονται ανάλογα με την ποσόστωση και τη συνεισφορά κάθε χώρας στο ΔΝΤ: τα περισσότερα πάνε στις πλουσιότερες χώρες. Θεωρητικά, η Αφρική δεν θα λάβει παρά 34 δισεκ. δολάρια.
Εξ ου και η συζήτηση που θα αφορά την ανακατανομή από τις ανεπτυγμένες χώρες των πολύτιμων SDR τους προς τις φτωχότερες.
Μια άλλη λύση, την οποία υπερασπίζεται ο πρόεδρος της Ακτής Ελεφαντοστού Αλασάν Ουατάρα, αφορά την αναθεώρηση της ποσόστωσης προκειμένου να διασφαλιστεί η καλύτερη εκπροσώπηση των αφρικανικών χωρών εντός του ΔΝΤ --και άρα καλύτερη πρόσβαση σε αυτό το εργαλείο χρηματοδότησης.
Η Γαλλία στοχεύει επίσης στην κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων για τη χρηματοδότηση των τεράστιων αναπτυξιακών αναγκών μιας ηπείρου που ευελπιστεί να ξεφύγει από τη λογική της παροχής βοήθειας.
