Η έξαρση χανταϊού στο ολλανδικό κρουαζιερόπλοιο MV Hondius προκάλεσε διεθνή ανησυχία, καθώς το περιστατικό συνδέεται με τον ιό των 'Ανδεων το μοναδικό στέλεχος χανταϊού με τεκμηριωμένη, αν και σπάνια, μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Παρά τον συναγερμό που σήμανε στις υγειονομικές αρχές, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) διαβεβαιώνουν ότι ο κίνδυνος για τη δημόσια υγεία παραμένει χαμηλός. Οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι τα πρόσφατα περιστατικά χανταϊού δεν αποτελούν λόγο πανικού ή φόβου για «νέα πανδημία».
Καθησυχαστικός εμφανίζεται μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και ο Γκίκας Μαγιορκίνης, επίκουρος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας ΕΚΠΑ, επισημαίνοντας ότι, αν και πρόκειται για το μοναδικό στέλεχος που μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, η μετάδοση αυτή είναι εξαιρετικά περιορισμένη και απαιτεί πολύ στενή και παρατεταμένη επαφή.
«Δεν κινδυνεύουμε από πανδημία χανταϊού», δήλωσε χαρακτηριστικά. Θεωρεί ότι δεν υπάρχει «κάποια υψηλή επικινδυνότητα για μετάδοση εκτός του κρουαζιερόπλοιου».
Ξεκαθαρίζει ότι ο κίνδυνος για την Ευρώπη είναι χαμηλός, καθώς δεν υπάρχουν ενδείξεις εύκολης μεταφοράς του συγκεκριμένου στελέχους μεταξύ ηπείρων, ούτε τάση ευρείας εξάπλωσης όπως συμβαίνει με ιούς τύπου γρίπης ή COVID-19.
Οι χανταϊοί υπάρχουν εδώ και χιλιάδες χρόνια
Οι χανταϊοί είναι ιοί, φορείς των οποίων είναι τα τρωκτικά και υπάρχουν εδώ και χιλιάδες χρόνια αναφέρει ο κ. Μαγιορκίνης.
Εξηγεί ότι στη Νότια Αμερική υπάρχουν συγκεκριμένοι χανταϊοί, οι οποίοι λέγονται οι «ιοί του Νέου Κόσμου». Η επιστημονική κοινότητα γνωρίζει ότι ο ιός των 'Ανδεων σπανίως και δύσκολα μεν, μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο. Τα στελέχη που εντοπίζονται στη Νότια Αμερική, όπως αυτό των 'Ανδεων, συνδέονται κυρίως με σοβαρά αναπνευστικά σύνδρομα και παρουσιάζουν υψηλότερη θνητότητα σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά στελέχη.
«Οι ιοί χανταϊού στην Ευρώπη και στην Ελλάδα έχουν διαφορετική επικινδυνότητα και ηπιότερη κλινική εικόνα, από αυτούς της Λατινικής Αμερικής, χωρίς μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο και προκαλούν διαφορετικό σύνδρομο», εξηγεί ο κ. Μαγιορκίνης.
Τονίζει μάλιστα ότι αυτά είναι γνωστά και δεν θεωρεί ότι υπάρχει υψηλή επικινδυνότητα για τη δημόσια υγεία.
Ο καθηγητής εξηγεί ότι η θνητότητα των ιών της Λατινικής Αμερικής κυμαίνεται από 10 έως 30%. Ωστόσο, όπως επισημαίνει αυτή η εκτίμηση θεωρείται υψηλή διότι τα κρούσματα με ήπια συμπτώματα «κατά πάσα πιθανότητα δεν διαγιγνώσκονται ούτε καταγράφονται, οπότε μιλάμε για υπερεκτίμηση».
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι υπάρχουν από 10.000 έως 100.000 ανθρώπινα περιστατικά παγκοσμίως κάθε χρόνο, με τη σοβαρότητα να ποικίλει ανάλογα με το στέλεχος.
«Για τους χανταϊούς που βρίσκονται στην Ευρώπη η θνητότητα θεωρείται σημαντικά χαμηλότερη. Δεν έχουμε όμως, ακριβή εκτίμηση. Υπολογίζουμε ότι είναι γύρω στο 10%», αναφέρει ο κ. Μαγιορκίνης.
Προσθέτει ότι δεν υπάρχει ειδική θεραπεία ή εμβόλιο για τον χανταϊό, ενώ η αντιμετώπιση των περιστατικών είναι υποστηρικτική.
Συμπτώματα της λοίμωξης
Στην Αμερική, η λοίμωξη μπορεί να προκαλέσει καρδιοπνευμονικό σύνδρομο, ενώ στην Ευρώπη ξεκινάει με πυρετό, κακουχία και σε κάποιο επίπεδο αρχίζει και προσβάλλει και τους νεφρούς.
Τα συμπτώματα τυπικά ξεκινούν μία με οκτώ εβδομάδες μετά την έκθεση. Ο μέσος χρόνος εμφάνισης των συμπτωμάτων είναι περίπου δύο βδομάδες.
Μετάδοση και μέτρα πρόληψης
Η μετάδοση του ιού συνδέεται κυρίως με την επαφή με βιολογικά υγρά μολυσμένων τρωκτικών, όπως ούρα ή περιττώματα, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη λήψη βασικών μέτρων υγιεινής, ιδιαίτερα σε αγροτικούς ή κλειστούς χώρους.
Γενικά τα μέτρα πρόληψης αφορούν την αποφυγή επαφής με τρωκτικά και για αυτό το λόγο, είναι πολύ σημαντικές οι μυοκτονίες και η καθαριότητα στους υγειονομικούς χώρους. Η χρήση γαντιών και μάσκας κατά τον καθαρισμό χώρων όπου μπορεί να υπάρχουν τρωκτικά αποτελεί βασική σύσταση.
