Επιμέλεια: Πέννυ Καλύβα
Το κίνημα κατά των εμβολίων των παιδιών που έχει αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια συνιστά μια παγκόσμια απειλή για την υγεία. Την ίδια ώρα που στην Ιστορία της Ιατρικής η ανακάλυψη των εμβολίων θεωρείται από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα στην πρόληψη σοβαρών νοσημάτων, εμφανίστηκε ένα κίνημα που εναντιώνεται σε αυτό.
Τα νούμερα όμως που κατά καιρούς βγαίνουν στο φως της δημοσιότητας κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, τόσο για τα παιδιά που δεν εμβολιάζονται, όσο και για τα υπόλοιπα. Και αυτό γιατί όσο μειώνεται η εμβολιαστική κάλυψη, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα εμφάνισης παλαιών επικίνδυνων νοσημάτων.
Σύμφωνα λοιπόν με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ακόμα και σήμερα κατ’ εκτίμηση 22 εκατομμύρια βρέφη δεν εμβολιάζονται πλήρως με τα προτεινόμενα εμβόλια, ενώ πάνω από 1,5 εκατομμύρια παιδιά κάτω των 5 ετών, πεθαίνουν από νοσήματα τα οποία προλαμβάνονται με εμβολιασμό.
Ένα ενδεικτικό παράδειγμα είναι ότι τον περασμένο έτος καταγράφηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας μεγάλη αύξηση κρουσμάτων ιλαράς σε ποσοστό πάνω από 30%. Έτσι η ιλαρά, που μέχρι πρόσφατα ήταν μια ξεχασμένη νόσος, αναβιώνει παρόλο που προλαμβάνεται με εμβολιασμό. Στην Ευρώπη το 2016 είχαν καταγραφεί 5.273 κρούσματα, το 2017 είχαν αυξηθεί στα 23.927 κρούσματα, ενώ το 2018 καταγράφηκε ρεκόρ της ασθένειας με πάνω από 45.000 κρούσματα και τουλάχιστον 37 θανάτους. Η Ελλάδα μάλιστα κατέχει την 4η θέση στην Ευρώπη, με τα μέχρι στιγμής καταγεγραμμένα κρούσματα να φθάνουν τα 1.588.
Σύμφωνα μάλιστα με εκτιμήσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας η ραγδαία εξάπλωση κάποιων ασθενειών, όπως η ιλαρά, οφείλεται σε σημαντικό βαθμό στην αντίστοιχη «εξάπλωση» του αντιεμβολιαστικού κινήματος. Ο Π.Ο.Υ. πάντως υπενθυμίζει συχνά στους πολίτες ότι σε παγκόσμιο επίπεδο μέσω του εμβολιασμού σώζονται 2-3 εκατομμύρια ζωές το χρόνο, ενώ λόγω των εμβολίων και των αντιβιοτικών έχει αυξηθεί το προσδόκιμο ζωής μας κατά 2 ολόκληρες δεκαετίες
Δυστυχώς όμως συχνά οι γονείς πέφτουν θύματα παραπληροφόρησης. Μάλιστα την ίδια ώρα υπάρχουν και ελάχιστοι παιδίατροι που συμβουλεύουν τους γονείς να μην εμβολιάσουν τα παιδιά τους, την ίδια στιγμή που τα εμβόλια αυτά είναι ενταγμένα στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών και δίνονται δωρεάν στo πλαίσιο προστασίας της Δημόσιας Υγείας.
Αρκετοί γονείς στην ανησυχία τους ότι τα εμβόλια πιθανόν να πλήξουν το ανοσοποιητικό σύστημα των παιδιών τους, παραγνωρίζουν το γεγονός ότι μέσω των εμβολιασμών έχουν αποτραπεί εκατομμύρια θάνατοι, ενώ έχουν εξαφανιστεί δεκάδες ασθένειες τις προηγούμενες δεκαετίες.
Η «μάστιγα» του κινήματος κατά των εμβολίων όμως βρήκε περισσότερο πρόσφορο έδαφος μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα, λόγω έλλειψη σφαιρικής και επιστημονικής ενημέρωσης επί του θέματος.
Στην αντιμετώπιση του φαινομένου μόνο ελπιδοφόρο θα μπορούσε να χαρακτηριστεί το γεγονός ότι τα μεγάλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, YouTube και Pinterest, ανακοίνωσαν ότι πρόκειται να λάβουν σημαντικά μέτρα ενάντια στην παραπληροφόρηση σχετικά με τα εμβόλια. Μεταξύ αυτών το YouTube εφεξής δεν επιτρέπει να προβάλλονται διαφημίσεις μέσα σε βίντεο που προωθούν μηνύματα κατά των εμβολίων.
Αναμφίβολα είναι αναγκαία η σωστή και επιστημονική ενημέρωση για τους μύθους και τις αλήθειες γύρω από το φλέγον θέμα, αλλά και γενικότερα για την αξία του εμβολιασμού στην παιδική και ενήλικη ζωή ενός ατόμου. Από την άλλη η διασφάλιση της δημόσιας υγείας μέσω των εμβολιασμών είναι ευθύνη της πολιτείας, αλλά και του κάθε πολίτη ξεχωριστά.
