Άμεση παρέμβαση της ΕΕ ζητούν ο ΟΣΔΕΛ και άλλοι πέντε ευρωπαϊκοί οργανισμοί από την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για τη διασφάλιση της πολυφωνίας και του ανταγωνισμού στα ΜΜΕ
Έξι ευρωπαϊκοί Οργανισμοί Συλλογικής Διαχείρισης (από τη Δανία, τη Γερμανία, τις Κάτω Χώρες, την Πολωνία και την Ισπανία), μεταξύ αυτών και ο ΟΣΔΕΛ, ζητούν άμεσες ρυθμιστικές παρεμβάσεις και αυστηρή εφαρμογή της Πράξης για τις Ψηφιακές Αγορές (Digital Markets Act – DMA) για τη διασφάλιση της πολυφωνίας και του δίκαιου ανταγωνισμού στα ΜΜΕ.
Σε επιστολή που απέστειλαν στην Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προειδοποιούν για τις σοβαρές επιπτώσεις στον τομέα των ΜΜΕ, εξαιτίας της λειτουργίας αναζήτησης της Google, βασισμένη σε τεχνητή νοημοσύνη, του AI Mode και των AI επισκοπήσεων (Overview) της Google, λειτουργίες που περιορίζουν δραματικά την επισκεψιμότητα στις ιστοσελίδες των εκδοτών.
Καθώς προβλέπεται ότι η εισαγωγή του AI Mode θα εξαλείψει σχεδόν εντελώς την παραπομπή επισκεψιμότητας, η αναγκαιότητα λήψης μέτρων κρίνεται επιτακτική.
Το κείμενο της επιστολής με αποδέκτη την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αναφέρει:
Αξιότιμη Κυρία Πρόεδρε,
Σας απευθύνουμε την παρούσα επιστολή για να επιστήσουμε επειγόντως την προσοχή σας στις συνεχιζόμενες και επιδεινούμενες προκλήσεις που απορρέουν από την εφαρμογή λειτουργιών αναζήτησης με τεχνητή νοημοσύνη από τη Google, στο πλαίσιο της διαδικασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Υπόθεση DMA.100193) σχετικά με ενδεχόμενες παραβιάσεις του άρθρου 6(5) και του άρθρου 6(12) της Πράξης για τις Ψηφιακές Αγορές (DMA).
Από το φθινόπωρο του 2024, έχουμε επανειλημμένα τονίσει, τόσο σε γραπτές όσο και σε προφορικές επικοινωνίες, ότι το πεδίο της έρευνας της Επιτροπής για μη συμμόρφωση θα πρέπει ρητά να καλύπτει τις “AI επισκοπήσεις” της Google: δηλαδή, τις σε περίοπτη θέση παραγόμενες από AI απαντήσεις που εμφανίζονται στα αποτελέσματα αναζήτησης. Από την έναρξη αυτών των νέων λειτουργιών στις 26 Μαρτίου 2025 σε αρκετά κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας, οι προειδοποιήσεις μας επαληθεύτηκαν κι αυτό έχει σοβαρές επιπτώσεις στον ανταγωνισμό και στον τομέα των ΜΜΕ.
Πιο πρόσφατα, κατά τη συνάντηση που είχε η Corint Media με την υπεύθυνη Ομάδα διαχείρισης τέτοιων υποθέσεων στις 24 Ιουνίου 2025, επισημάνθηκε μια ακόμα πιο ανησυχητική εξέλιξη: η εισαγωγή του “AI Mode” της Google, το οποίο τοποθετεί στο επίκεντρο της εμπειρίας του χρήστη, απαντήσεις παραγόμενες από AI, που ενθαρρύνουν όμως τη συνομιλία. Αυτή η εξέλιξη όχι μόνο εντείνει την προώθηση των ίδιων των υπηρεσιών της, κατά παράβαση του άρθρου 6(5) του DMA, αλλά παραβιάζει και το άρθρο 6(12) του DMA, περιορίζοντας περαιτέρω την «πρόσβαση των επιχειρηματικών χρηστών σε διαδικτυακές μηχανές αναζήτησης». Επίσης στις περισσότερες περιπτώσεις, αυτή η πρακτική συνεπάγεται μη εξουσιοδοτημένη από τους δικαιούχους και επομένως παράνομη αναπαραγωγή και παρουσίαση στο κοινό περιεχομένου εκδοτών Τύπου.
Οι σοβαρές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τον τομέα των ΜΜΕ, που πλέον έχουν γίνει πραγματικότητα σε πολλά κράτη μέλη μετά την εισαγωγή των AI επισκοπήσεων στις 26 Μαρτίου 2025, είχαν ήδη προβλεφθεί από πέρσι.
Η απειλή για τους ευρωπαίους παρόχους ΜΜΕ είναι οξεία και συστημική. Η Google αξιοποιώντας τις πλατφόρμες που κατέχουν κυρίαρχη θέση στην αγορά της (Google Search, Android, Chrome) συγκρατεί ολοένα και περισσότερο την επισκεψιμότητα εντός του δικού της οικοσυστήματος. Κατά το παρελθόν, οι χρήστες οδηγούνταν στους αρχικούς εκδότες, υποστηρίζοντας την επισκεψιμότητα και τα έσοδα των εκδοτών. Σήμερα, τα εργαλεία με βάση την AI μειώνουν δραστικά την παραπομπή επισκεψιμότητας: εμπειρικά δεδομένα και μελέτες αγοράς (π.χ. από το Bloomberg τον Απρίλιο 2025) αναφέρουν μειώσεις άνω του 70% για εκδότες στις ΗΠΑ από τότε που παρόμοια εργαλεία κυκλοφόρησαν εκεί, ενώ άλλες προβλέψεις δείχνουν ακόμα πιο σοβαρές επιπτώσεις, έως και 97%.
Οι συνέπειες για την πολυφωνία στα ΜΜΕ και κατ’ επέκταση για τον δημοκρατικό διάλογο είναι βαθιές. Η ίδια η Επιτροπή έχει αναγνωρίσει αυτούς τους κινδύνους στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της για την «Ασπίδα της Ευρωπαϊκής Δημοκρατίας».
