Διαδικασίες επί παραβάσει κατά 23 κρατών μελών και του Ηνωμένου Βασιλείου λόγω παράλειψης μεταφοράς στο εθνικό τους δίκαιο των νέων κανόνων που διέπουν τον συντονισμό, σε επίπεδο ΕΕ, όλων των οπτικοακουστικών μέσων, ήτοι, τόσο των παραδοσιακών τηλεοπτικών εκπομπών και των υπηρεσιών κατά παραγγελία, όσο και των πλατφορμών ανταλλαγής βίντεο, κίνησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Οι νέοι αυτοί κανόνες της ΕΕ αποσκοπούν στη δημιουργία ενός κανονιστικού πλαισίου κατάλληλου για την ψηφιακή εποχή, το οποίο θα οδηγήσει σε ένα ασφαλέστερο, δικαιότερο και πιο ποικιλόμορφο οπτικοακουστικό τοπίο.
Ενισχύουν την προστασία των θεατών, ιδίως όσον αφορά την ασφάλεια των πλέον ευάλωτων ατόμων, όπως οι ανήλικοι, επεκτείνουν τους κανόνες σχετικά με τη ρητορική μίσους στις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο, και ενισχύουν την πολιτιστική πολυμορφία στα οπτικοακουστικά μέσα, ενώ ταυτόχρονα εισάγουν για πρώτη φορά νέες απαιτήσεις ανεξαρτησίας για τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές των οπτικοακουστικών μέσων και διασφαλίζουν την πολυφωνία των μέσων ενημέρωσης.
Η προθεσμία για τη μεταφορά της αναθεωρημένης οδηγίας για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων στην εθνική νομοθεσία ήταν η 19η Σεπτεμβρίου 2020 και μόνο η Δανία, η Ουγγαρία, οι Κάτω Χώρες και η Σουηδία κοινοποίησαν μέτρα μεταφοράς και δήλωσαν ότι η μεταφορά τους ήταν πλήρης.
Ως εκ τούτου, η Επιτροπή απέστειλε προειδοποιητικές επιστολές στο Βέλγιο, τη Βουλγαρία, την Τσεχία, τη Γερμανία, την Εσθονία, την Ιρλανδία, την Ελλάδα, την Ισπανία, τη Γαλλία, την Κροατία, την Ιταλία, την Κύπρο, τη Λετονία, τη Λιθουανία, το Λουξεμβούργο, τη Μάλτα, την Αυστρία, την Πολωνία, την Πορτογαλία, τη Ρουμανία, τη Σλοβενία, τη Σλοβακία, τη Φινλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο, καλώντας τους να παράσχουν περαιτέρω πληροφορίες.
Τα εν λόγω κράτη μέλη έχουν πλέον προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν.
Η Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για μια «Ευρώπη Έτοιμη για την Ψηφιακή Εποχή», Μαργκρέιτε Βέστεϊγιερ, δήλωσε: «Επιθυμούμε ισότιμους όρους ανταγωνισμού για όλους τους παράγοντες στον τομέα των μέσων και για την καλύτερη προστασία των παιδιών και των καταναλωτών κατά την πρόσβασή τους σε οπτικοακουστικό περιεχόμενο. Θέλουμε επίσης να εξασφαλίσουμε μεγαλύτερη ποικιλομορφία στις πλατφόρμες βίντεο κατά παραγγελία και να δημιουργήσουμε ένα δικαιότερο οπτικοακουστικό τοπίο. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο έχουμε κοινούς κανόνες.
Ως εκ τούτου, η οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων αξίζει όλες τις συλλογικές μας προσπάθειες. Πρόκειται για σημαντικό επίτευγμα, το οποίο θα προωθήσει την πολιτιστική πολυμορφία στις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων.» Η Αντιπρόεδρος για θέματα αξιών και διαφάνειας, κ. Βιέρα Γιούροβα, δήλωσε: «Είναι πλέον καιρός όλα τα κράτη μέλη να μεταφέρουν τους κανόνες στο εθνικό τους δίκαιο και να το πράξουν σωστά. Η αναθεωρημένη οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων αποτελεί βασική νομοθετική πράξη για την πολυφωνία των μέσων ενημέρωσης. Ενισχύει την ανεξαρτησία των ρυθμιστικών αρχών των οπτικοακουστικών μέσων, ενθαρρύνει τη διαφάνεια όσον αφορά το ιδιοκτησιακό καθεστώς των μέσων ενημέρωσης και προωθεί τον γραμματισμό στα οπτικοακουστικά μέσα.»
Ο κ. Τιερί Μπρετόν, Επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς, δήλωσε: «Πριν από μια διετία, συμφωνήσαμε συλλογικά -συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών- να αναβαθμίσουμε τους κανόνες της ΕΕ όσον αφορά το οπτικοακουστικό περιεχόμενο. Οι κανόνες αυτοί προστατεύουν καλύτερα όλους τους θεατές -ιδίως τους πλέον ευάλωτους, όπως οι ανήλικοι- προωθούν την πολιτιστική πολυμορφία και διαφυλάσσουν την πολυφωνία των μέσων ενημέρωσης. Ωστόσο, δεν θα προσφέρουν κανένα από τα προαναφερόμενα οφέλη εάν παραμείνουν στο χαρτί. Καλώ τα κράτη μέλη να μεταφέρουν τους κανόνες αυτούς χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις, ώστε να εξασφαλιστεί ένα ασφαλέστερο, δικαιότερο και πιο ποικιλόμορφο περιβάλλον στο διαδίκτυο.»
Ιστορικό
Η ισχύουσα οδηγία της ΕΕ για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων διέπει τον πανευρωπαϊκό συντονισμό της εθνικής νομοθεσίας για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων, τόσο τις παραδοσιακές τηλεοπτικές εκπομπές και τις υπηρεσίες κατά παραγγελία, όσο και τις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο.
Ωστόσο, το τοπίο των μέσων έχει μεταβληθεί ριζικά σε λιγότερο από μία δεκαετία. Εκατομμύρια Ευρωπαίοι, ιδίως νέοι, παρακολουθούν περιεχόμενο στο διαδίκτυο, κατά παραγγελία και σε διάφορες κινητές συσκευές. Λαμβάνοντας υπόψη αυτές τις νέες εξελίξεις, η Επιτροπή πρότεινε μια αναθεωρημένη οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων τον Μάιο του 2016, η οποία περιλάμβανε μια νέα προσέγγιση για τις διαδικτυακές πλατφόρμες διάδοσης οπτικοακουστικού περιεχομένου.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία τον Ιούνιο του 2018 σχετικά με τους αναθεωρημένους κανόνες, οι οποίοι εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης τον Νοέμβριο του 2018. Κύριος στόχος της οδηγίας είναι η δημιουργία και η διασφάλιση της ορθής λειτουργίας μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων, με παράλληλη συμβολή στην προώθηση της πολιτιστικής πολυμορφίας, παροχή επαρκούς επιπέδου προστασίας των καταναλωτών και διασφάλιση της πολυφωνίας των μέσων ενημέρωσης.
Τα κράτη μέλη είχαν περιθώριο 21 μήνες για να τη μεταφέρουν στην αντίστοιχη εθνική νομοθεσία τους.
Για να διασφαλιστεί η έγκαιρη εφαρμογή των νέων κανόνων, κατά τα τελευταία έτη, η Επιτροπή παρείχε στήριξη στις αρχές των κρατών μελών, μεταξύ άλλων μέσω της επιτροπής επαφών και της ομάδας ευρωπαϊκών ρυθμιστικών αρχών για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων (ERGA) σχετικά με τη μεταφορά της οδηγίας ΥΟΑΜ.
Η Επιτροπή δημοσίευσε επίσης κατευθυντήριες γραμμές για τα ευρωπαϊκά έργα και τις πλατφόρμες ανταλλαγής βίντεο.
