Της Δήμητρας Μανιφάβα
Λιγότερα ψάρια «έπιασαν» το 2015 οι ελληνικές εταιρείες ιχθυοκαλλιέργειας, ενώ περαιτέρω μείωση της παραγωγής αναμένεται και για το 2016. Την «παρτίδα» για τον κλάδο, πάντως, έσωσαν οι υψηλότερες τιμές στις οποίες πωλήθηκαν τα προϊόντα, αν και το όφελος μπορεί να αποβεί βραχυπρόθεσμο, καθώς την ίδια στιγμή τα ψάρια εκ Τουρκίας πωλούνται σε τιμές χαμηλότερες ακόμη και κατά ένα ευρώ ανά κιλό. Έτσι, αν και η παραγωγή υποχώρησε το 2015 κατά 2,6% σε σύγκριση με το 2014, νη αξία πωλήσεων αυξήθηκε κατά 4%.
Χαρακτηριστικά είναι όσα αναφέρονται στην ετήσια έκθεση του Συνδέσμου Ελληνικών Θαλασσοκαλλιεργειών για το 2016: «Δημιουργεί έντονο προβληματισμό η αύξηση των μεριδίων αγοράς του κύριου ανταγωνιστή της Ελλάδας, της Τουρκίας, σε όλες τις παραδοσιακές και νέες αγορές καθώς οι κρατικές ενισχύσεις που λάμβαναν μέχρι πρόσφατα οι Τούρκοι παραγωγοί, τους επιτρέπουν να διαθέτουν το προϊόν τους σε πολύ
χαμηλότερες τιμές. Σε ορισμένες αγορές η διαφορά μπορεί να πλησιάσει και το 1 ευρώ/κιλό, γεγονός που δημιουργεί συνθήκες άνισου ανταγωνισμού έναντι των Ευρωπαίων παραγωγών».
Το 2015 η τσιπούρα και το λαβράκι εξήχθησαν σε 33 χώρες εντός και εκτός της Ε.Ε. Μακράν η μεγαλύτερη αγορά των Ελληνικών προϊόντων είναι η Ε.Ε. καθώς απορροφά σχεδόν το 95% των εξαγωγών και το υπόλοιπο 5% περίπου εξάγεται στην Β. Αμερική και σε τρίτες χώρες. Οι κυριότερες αγορές του ελληνικού ψαριού ιχθυοκαλλιέργειας είναι παραδοσιακά η Ιταλία, η Ισπανία και η Γαλλία. Σύμφωνα με την έκθεση του ΣΕΘ, η συνολική μείωση των εξαγωγών τσιπούρας και λαβρακιού διαμορφώθηκε το 2015 σε 3% σε σύγκριση με το 2014. Ωστόσο, τα στοιχεία ειδικά σε ό,τι ναφορά τις τρεις βασικές αγορές, Ιταλία, Ισπανία και Γαλλία, είναι πολύ πιο ανησυχητικά για το βασικό εξαγόμενο είδος των ελληνικών ιχθυοκαλλιεργειών, την τσιπούρα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΣΕΘ αν και οι συνολικές εισαγωγές τσιπούρας στην Ιταλία (σ.σ.αντιπροσωπεύει το 50% των ελληνικών εξαγωγών τσιπούρας και λαβρακιού) αυξήθηκαν κατά 2,5%, οι εισαγωγές από την Ελλάδα μειώθηκαν κατά 9,77%. Στην Ισπανία οι συνολικές εισαγωγές τσιπούρας μειώθηκαν κατά 1,88%, ενώ ειδικά από την Ελλάδα οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά 13%. Στη Γαλλία, την Τρίτη μεγαλύτερη αγορά για τα ψάρια ελληνικής ιχθυοκαλλιέργειας, οι εισαγωγές ελληνικής τσιπούρας υποχώρησαν κατά 10,89%, πολύ περισσότερο δηλαδή από τη συνολική μείωση των εισαγωγών τσιπούρας που παρατηρήθηκε στη χώρα (4,84%).
Η κατάσταση ήταν καλύτερη σε ό,τι αφορά τις εξαγωγές λαβρακιού. Προς την Ιταλία αυξήθηκαν κατά 9,47%, αν και οι συνολικά οι εισαγωγές λαβρακιού της γείτονος αυξήθηκαν κατά 14,5%. Οι εισαγωγές λαβρακιού της Γαλλίας αυξήθηκαν συνολικά κατά 16,36% και ειδικά από την Ελλάδα κατά 19,12%. Αντιθέτως, στην Ισπανία παρατηρείται μείωση των εισαγωγών από την Ελλάδα κατά 19,25%, όταν οι συνολικές εισαγωγές του είδους στη χώρα υποχώρησαν κατά 6,9%.
Σε ό,τι αφορά την παραγωγή, το 2015 ανήλθε σε 110.000 τόνους από 113.000 τόνους το 2014. Αξίζει να σημειωθεί ότι στην αρχή της κρίσης, το 2010 η παραγωγή ανερχόταν σε 119.000 τόνους, ενώ το 2008 είχε φτάσει τους 144.000 τόνους. Για το 2016 εκτιμάται ότι η εγχώρια παραγωγή θα μειωθεί περαιτέρω και αναμένεται να κυμανθεί μεταξύ 100.0000 και 105.000 τόνων.
