Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς επισημαίνει πως η αβεβαιότητα, τα εμπόδια και ο προστατευτισμός έχουν κόστος για την παγκόσμια οικονομία, με πρώτα θύματα, τις ευάλωτες εθνικές οικονομίες. Είναι, λοιπόν, σημαντικό πως, στο πλαίσιο της Εαρινής Συνόδου του ΔΝΤ στην Ουάσιγκτον, η Γενική Διευθύντρια, Κ. Γκεοργκίεβα, μετά την ολοκλήρωση της συνάντησής της με τον υπουργό Οικονομικών, Κ. Πιερρακάκη, σχετικά με τη δημοσιονομική εικόνα που παρουσιάζει η χώρα μας, δήλωσε πως αυτό που βλέπουμε στην Ελλάδα είναι αυτό που θέλουμε να δούμε παντού. Επίσης, επεσήμανε πως η Ελλάδα έχει σημειώσει αξιοσημείωτη πρόοδο τα τελευταία χρόνια, καθώς καταγράφει ορισμένες από τις καλύτερες επιδόσεις, με την ανάπτυξη να είναι υψηλότερη από τον μέσο όρο στην ΕΕ και από τα ελλείμματα, πριν από μερικά χρόνια, να έχει περάσει στο πλεόνασμα. Τόνισε, μάλιστα, πως η χώρα μας προχωρά με διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που την καθιστούν πιο ανταγωνιστική, σε έναν κόσμο συχνότερων «οικονομικών σοκ», ενώ αναφέρθηκε και στη δύναμη της ψηφιοποίησης, που αξιοποιείται προκειμένου να προσφέρει διαφανείς και χαμηλού κόστους δημόσιες υπηρεσίες.
Πριν δύο εβδομάδες, ο οίκος αξιολόγησης Standard & Poor’s προχώρησε σε νέα αναβάθμιση του πιστωτικού προφίλ της Ελλάδας σε ΒΒΒ, τοποθετώντας μας στο δεύτερο σκαλοπάτι της επενδυτικής βαθμίδας, με σταθερές προοπτικές. Η έκθεσή της βασίζεται στην ισχυρή απόδοση της ελληνικής οικονομίας το 2024, με τα 236,7 δις ευρώ ΑΕΠ και υπερπλεόνασμα 11,4 δις ευρώ, που υπολογίζει το πρωτογενές πλεόνασμα σε 3,5% του ΑΕΠ έναντι στόχου 2,1%, ενώ το καθαρό πλεόνασμα διαμορφώθηκε σε 0,5% του ΑΕΠ. Για την επόμενη τριετία, εκτιμά πως θα διατηρηθεί η δημοσιονομική πειθαρχία επιτυγχάνοντας πρωτογενή πλεονάσματα 2,7% μέχρι το 2028. Υπολογίζει μέσο ρυθμό ανάπτυξης 2,4% του ΑΕΠ για το 2025 και το 2026, με την ενίσχυση της ιδιωτικής κατανάλωσης, την αύξηση των επενδύσεων και τα έσοδα από τον τουρισμό. Πλεόνασμα και ανάπτυξη εκτιμάται ότι θα μειώνουν το χρέος 6% ετησίως, πέφτοντας, το 2028, στο 114% του ΑΕΠ. Η S&P, επίσης, εκτιμά πως ο κίνδυνος που διατρέχει η Ελλάδα από την επίπτωση των δασμών των ΗΠΑ είναι περιορισμένος, καθώς επίσης, πως οι 5 δομικές αδυναμίες που εντοπίζει είναι διαχειρίσιμες. Συγκεκριμένα, το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών στο 6,7% του ΑΕΠ, τις επενδύσεις του ΤΑΑ που βασίζονται στις εισαγωγές, το έλλειμμα μέχρι το 2027, τη διασύνδεση στον τομέα της ενέργειας με γειτονικές χώρες και, τέλος, το πολύ σοβαρό δημογραφικό πρόβλημα.
Η Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει, για το 2025, σημαντικές προκλήσεις για την ελληνική οικονομία λόγω της διεθνούς αβεβαιότητας. Σύμφωνα, μάλιστα, με την Έκθεση του διοικητή, Ι. Στουρνάρα, σε μια περίοδο διεθνούς ρευστότητας και γεωοικονομικών εντάσεων, η ελληνική οικονομία καλείται να διατηρήσει την αναπτυξιακή της πορεία υπό την απειλή των δασμών που επέβαλαν οι ΗΠΑ. Η ΤτΕ προειδοποιεί για τις επιπτώσεις στη χώρα, καθώς η παγκόσμια επιβράδυνση αναμένεται να περιορίσει τις εξαγωγικές και επενδυτικές προοπτικές. Παράλληλα, τονίζει την ανάγκη για υπεύθυνες οικονομικές πολιτικές και αξιοπιστία στον δημοσιονομικό σχεδιασμό. Οι προβλέψεις για το 2025 παραμένουν με ανάπτυξη 2,3%, πλεόνασμα 2,6% του ΑΕΠ, αύξηση επενδύσεων και μισθών. Η αγορά ακινήτων συνεχίζει την ανοδική της πορεία, ενώ οι τράπεζες καταγράφουν ισχυρές επιδόσεις σε ρευστότητα, κερδοφορία και πιστωτική επέκταση. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη φορολογική συμμόρφωση και στις τοπικές αρμοδιότητες για τον ΕΝΦΙΑ, με σχεδιασμό που απαιτεί θεσμική ωριμότητα. Η ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών και η επανεξέταση των φοροαπαλλαγών προβάλλουν για την ΤτΕ ως κρίσιμα εργαλεία.
Το Δ.Σ. του Ε.Β.Ε.Π. πιστεύει πως το υπερπλεόνασμα μπορεί να οφείλεται σε σημαντικό βαθμό στην δημοσιονομική πειθαρχία, αλλά αυτό που ξεκλείδωσε τις παροχές 1,1 δις ευρώ ήταν τα αυξημένα μεγέθη της φορολογητέας ύλης των δηλώσεων φυσικών και νομικών προσώπων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, το 2024 δηλώθηκαν συνολικά 106 έναντι 91,6 δις ευρώ το 2023. Δηλαδή, το δηλωθέν εισόδημα των φυσικών προσώπων αυξήθηκε κατά 15,7% μεταξύ 2024 και 2023, ενώ των ελευθέρων επαγγελματιών διπλασιάστηκε με 103% στα 10,4 από 5,28 δις ευρώ. Σημειώνεται ότι το 56% των ελευθέρων επαγγελματιών, επιτηδευματιών και ατομικών επιχειρήσεων φορολογήθηκε με τα τεκμήρια και κατέβαλε επιπλέον φόρο ύψους 470 εκατ. ευρώ, ενώ το 44% που φορολογήθηκε βάσει των δηλωθέντων εισοδημάτων, εμφάνισε αυξημένα κέρδη που, κατά μέσον όρο, κυμάνθηκαν στα 4.500 ευρώ, ανά δήλωση. Αύξηση 29,24% καταγράφουν τα εισοδήματα που δηλώθηκαν από μερίσματα, λόγω του χαμηλού συντελεστή 5%. Αυξημένα κατά 5 δις ευρώ ήταν τα φορολογητέα κέρδη που δήλωσαν οι επιχειρήσεις και 3,6 δις ευρώ επιπλέον από ΦΠΑ. Μισθωτοί και συνταξιούχοι δήλωσαν επιπλέον 6,3 δις ευρώ. Συνολικά, τα εισοδήματα το 2024 από όλες τις κατηγορίες ήταν επιπλέον 14,4 δις ευρώ αυξημένα κατά 15,7%.
Ο πρόεδρος του Ε.Β.Ε.Π. Βασίλης Κορκίδης αναφορικά με τις ανοδικές προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, επισημαίνει: «Η χώρα μας, μετά από 15 δύσκολα χρόνια έχει επιστρέψει σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης και έχει καταφέρει να κερδίσει την εμπιστοσύνη επενδυτών και αγορών. Οι αξιωματούχοι του ΔΝΤ τώρα μιλούν με κολακευτικά λόγια για την Ελλάδα, οι οίκοι αξιολόγησης βλέπουν προοπτική και αφήνουν πίσω το παρελθόν, που όμως μας στιγμάτισε όλους. Περασμένα λοιπόν ναι, ξεχασμένα όμως όχι. Η ελληνική οικονομία μπορεί ακόμη να μην έχει ισχυροποιηθεί στον επιθυμητό βαθμό, αλλά σίγουρα μπορούμε να ατενίζουμε το μέλλον πιο αισιόδοξα, χωρίς βεβαίως να εφησυχάζουμε. Τα επόμενα βήματα απαιτούν βελτίωση του εξωτερικού ισοζυγίου με μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές και αύξηση μέσω στήριξης της εγχώριας παραγωγής. Τα επόμενα ραντεβού με τους οίκους αξιολόγησης είναι προγραμματισμένα για τον Μάϊο και αναμένεται να επιβεβαιώσουν τις σταθερά ανοδικές προοπτικές της ελληνικής οικονομίας. Όμως, το κρίσιμο ραντεβού για την ελληνική κοινωνία και οικονομία είναι τον Σεπτέμβριο με τον Πρωθυπουργό στη ΔΕΘ, όπου αναμένεται να εξαγγείλει το κυρίως πακέτο παροχών στα μεγάλα κοινωνικά στρώματα, το σύνολο της ατζέντας των φοροελαφρύνσεων με επίκεντρο την μεσαία τάξη και με σημείο αναφοράς την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής όλων των Ελλήνων. Ας ελπίσουμε πως, όλη αυτή η αναφορά, από την Άνοιξη για το Φθινόπωρο, και η δημόσια συζήτηση από τώρα για το οικονομικό πακέτο του 2026, δεν θα οδηγήσει σε πρόωρες εκλογές, αλλά στο γεγονός ότι η οικονομική μας καθημερινότητα ξαναμπήκε, ως πρώτη προτεραιότητα, στην κυβερνητική πολιτική.»
