Ο νέος εμπορικός πόλεμος που άνοιξε με την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου για την επιβολή εισαγωγικών δασμών antidumping 25% στον χάλυβα και 10% στο αλουμίνιο προκάλεσε αναστάτωση στις παγκόσμιες αγορές και δημιούργησε ένα περιβάλλον αβεβαιότητας και ανησυχίας πρωτίστως για τον κλάδο της βαριάς βιομηχανίας.
Τα μέτρα δημιουργούν συνολικά ένα νέο status quo στις παγκόσμιες αγορές, με αποτέλεσμα να επηρεάζονται ακόμα και οι επιχειρήσεις που δεν έχουν παρουσία με εξαγωγές στη Β. Αμερική. Αυτό ισχύει, βεβαίως, και για την Ελλάδα και τις βαριές βιομηχανίες της χώρας, που είναι κατεξοχήν εξαγωγικές και, άρα, είναι ούτως ή άλλως εκτεθειμένες στις αναταράξεις που δημιουργούνται στις αγορές χάλυβα και αλουμινίου.
Παράμετροι
Σύμφωνα με τα όσα αναφέρουν στο "Κεφάλαιο" επιχειρηματίες του κλάδου, υπάρχουν πολλές παράμετροι που θα καθορίσουν το μέγεθος αλλά και τον τρόπο που θα επηρεαστεί η εγχώρια βιομηχανία από τον εν εξελίξει εμπορικό πόλεμο. Κατ' αρχάς, θα πρέπει ναεξειδικευτούν τα μέτρα και να διαπιστωθεί εάν υπάρχει άμεση επίπτωση για τις (περιορισμένες) εξαγωγές αλουμινίου στις ΗΠΑ (χάλυβες δεν εξάγονται). Στη συνέχεια, καθοριστικός παράγοντας για τις ελληνικές βιομηχανίες θα είναι τα μέτρα προστασίαςπου θα λάβει η Ε.Ε., όχι μόνο προς τις αμερικανικές εξαγωγές προς την Ευρώπη, που είναι περιορισμένες, αλλά και προς άλλες χώρες παραγωγούς χάλυβα και αλουμινίου, όπως η Κίνα, η Ρωσία, ο Καναδάς, η Ινδία, η Ν. Κορέα κ.λπ.
Χαλυβουργία
Αν και οι πρόσφατες επενδύσεις που έχουν γίνει από τη Viohalco έχουν αλλάξει πλήρως την εικόνα του χαλυβουργικού κλάδου της χώρας, με αποτέλεσμα πλέον ο χάλυβας να έχει μετατραπεί σε εξαγώγιμο προϊόν, αυτήν τη στιγμή δεν πραγματοποιούνται πωλήσεις προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αντίθετα, οι εξαγωγές που γίνονται αφορούν κυρίως τις αγορές των Βαλκανίων και της Μεσογείου, καθώς και χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σημειώνεται ότι ο κλάδος της χαλυβουργίας της Ε.Ε. έχει υποστεί σημαντική συρρίκνωση και ζημιά εξαιτίας των επιθετικών εισαγωγών από τρίτες χώρες, με αποτέλεσμα να έχουν επιβληθεί εισαγωγικοί δασμοί σε αρκετούς κλάδους της αγοράς. Μάλιστα, την περασμένη εβδομάδα ανακοινώθηκε από την Κομισιόν η επέκταση για ακόμα πέντε έτη των εισαγωγικών δασμών από την Κίνα σε συγκεκριμένα χαλυβουργικά προϊόντα (σωλήνες, ράβδοι κ.λπ.). Οι πρώτοι δασμοί σε κινεζικά χαλυβουργικά προϊόντα μπήκαν το 2011 και ποικίλλουν από 48,2% έως 71,9%.
Η εν λόγω απόφαση έδωσε ανάσα στους μεγάλους Ευρωπαίους χαλυβουργούς από Γαλλία, Ισπανία, Σουηδία, αλλά και σε μικρότερους από την Ιταλία, την Πορτογαλία και την Ελλάδα. Συνολικά για την αγορά χάλυβα στην Ε.Ε. βρίσκονται σε ισχύ 53 μέτρα προστασίας κατά των αθέμιτων πρακτικών σε εισαγωγές προϊόντων χάλυβα, εκ των οποίων τα 27 αφορούν εισαγωγές από την Κίνα.
Αλουμίνιο
Σε αντίθεση με την αγορά χάλυβα, όπου υπάρχει πλεόνασμα παραγωγικής δυναμικότητας, στο αλουμίνιο υπάρχει έλλειμμα. Η ζήτηση στην ευρωπαϊκή αγορά αλουμινίου κυμαίνεται στους 5 εκατομμύρια τόνους, με την παραγωγική ικανότητα των βιομηχανιών εντός της Ε.Ε. να μην ξεπερνά τους 2,5 εκατ. τόνους. Επομένως, η πιθανή λήψη μέτρων για την προστασία των ευρωπαϊκών βιομηχανιών αναμένεται να λειτουργήσει θετικά στην κατεύθυνση της προστασίας της ευρωπαϊκής παραγωγής. Το κρίσιμο ερώτημα, βεβαίως, που έχει τεθεί από πλευράς βιομηχανίας είναι να ληφθούν μέτρα προστασίας, προκειμένου να μην κατευθυνθεί στις ευρωπαϊκές αγορές πιθανή περίσσεια δυναμικότητα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι στην Κίνα η δυναμικότητα της παραγωγής αλουμινίου φτάνει τους 35 εκατ. τόνους, με την εσωτερική ζήτηση να καλύπτει περί τους 30 εκατ. τόνους, με αποτέλεσμα περί τους 5 εκατ. τόνους να κατευθύνονται σε εξαγωγές. Εδώ να σημειωθεί ότι καθαρός εισαγωγέας αλουμινίου είναι και οι Ηνωμένες Πολιτείες, που αγοράζουν περί τους 4,5 εκατ. τόνους ετησίως, κυρίως από τον Καναδά.
Εκτός βεληνεκούς των ΗΠΑ
Σε ό,τι αφορά την Αλουμίνιον της Ελλάδος, της Μυτιληναίος, κατευθύνει την παραγωγή της αποκλειστικά στην ευρωπαϊκή αγορά και δεν έχει καθόλου εμπορικές συναλλαγές με την αμερικανική αγορά. Έχοντας δρομολογήσει σημαντικές επενδύσεις, αλλά και έχοντας εδραιώσει τη θέση της στην ευρωπαϊκή αγορά ως ένας από τους πιο ανταγωνιστικούς παίκτες, προς το παρόν δεν αντιμετωπίζει κάποια απειλή από την επιβολή δασμών στις αμερικανικές εισαγωγές αλουμινίου. Ωστόσο, η βασική ανησυχία προέρχεται από το γεγονός ότι πιθανόν να κατευθυνθούν στις ευρωπαϊκές αγορές κυρίως από την Κίνα αλλά και από τον Καναδά και τη Μέση Ανατολή. Σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, πάντως, η πρώτη επίπτωση αφορά τις ανοδικές πιέσεις που δέχονται οι τιμές του αλουμινίου και τα premia.
Η εικόνα για Elvalhalcor και Σωληνουργεία Κορίνθου
Σύμφωνα με την τελευταία παρουσίαση της Elvalhalcor στην ΕΘΕ, οι εξαγωγές της βιομηχανίας προς τις ΗΠΑ αντιπροσωπεύουν το 8% των συνολικών πωλήσεων, ενώ η κύρια αγορά ενδιαφέροντος είναι η ευρωπαϊκή, όπου και πραγματοποιείται το 64% του τζίρου. Μάλιστα, όπως έχει αναφέρει η διοίκηση, η αμερικανική αγορά θα παρουσιάσει ενδιαφέρον υπό όρους και μόνο εφόσον καταστεί εφικτή η εξαγωγή προϊόντων με εύλογα περιθώρια κέρδους, εάν βελτιωθεί η συναλλαγματική ισοτιμία ευρώ-δολαρίου.
Υπό έλεγχο η ΣΩΛΚ
Η βιομηχανία, που πριν από την καθίζηση των τιμών του πετρελαίου, όταν υπήρχε μεγάλη ζήτηση για αγωγούς πετρελαίου στις ΗΠΑ, είχε φτάσει να κατευθύνει το 17% των πωλήσεων στη συγκεκριμένη αγορά, βρίσκεται μαζί με άλλες εταιρείες από την Κίνα, τη Ν. Κορέα, την Τουρκία, τον Καναδά και την Ινδία να ελέγχεται από τις αμερικανικές Αρχές έπειτα από καταγγελία ανταγωνιστών για πώληση προϊόντων κάτω από το κόστος. Η υπόθεση αυτή είναι ανεξάρτητη με τη διαδικασία του Section 232 για την προστασία της χαλυβουργίας και του αλουμινίου. Μάλιστα, η ελληνική βιομηχανία θεωρεί ότι οι κατηγορίες των ανταγωνιστών της είναι αστήρικτες και ότι αυτό θα καταστεί φανερό στο πλαίσιο της πολύμηνης έρευνας που θα ακολουθήσει, προτού ληφθεί η όποια απόφαση για την επιβολή εισαγωγικών δασμών antidumping.
Πηγή: Κεφάλαιο
