Το πρώτο φορτίο φυσικού αερίου από τα κοιτάσματα της Κύπρου που θα εξαχθεί για υγροποίηση στην Αίγυπτο, θα μεταφερθεί με πλοίο και θα εισαχθεί στο ελληνικό σύστημα προκειμένου να διοχετευθεί στον «Κάθετο Διάδρομο». Το σχέδιο αυτό, που έχει συμβολική αλλά και ουσιαστική σημασία, συζητήθηκε σύμφωνα με πληροφορίες, στις επαφές που είχε σήμερα ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου με τους ομολόγους του υπουργούς Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας της Κύπρου Μιχάλη Δαμιανό και Πετρελαίου και Ορυκτού Πλούτου της Αιγύπτου Karim Badawi, στο περιθώριο της συνδιάσκεψης του East Mediterranean Gas Forum (EMGF) που πραγματοποιείται στην Αθήνα.
Όπως σημείωναν αρμόδιες πηγές, το σκεπτικό είναι να συνδεθούν τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου με τον κάθετο διάδρομο εφοδιασμού της Ευρώπης με φυσικό αέριο, με διαδικασίες, σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και τους κανόνες του εμπορίου και χωρίς εκβιασμούς. Πλαίσιο που επιτρέπει σε μεγάλες εταιρείες της Δύσης να συμμετάσχουν στο εγχείρημα. Σε συμβολικό επίπεδο, τονίζεται η διοχέτευση φυσικού αερίου από την Κύπρο μέσω Ελλάδας στην Ευρώπη που αναβαθμίζει την ασφάλεια εφοδιασμού και την ευρωπαϊκή αυτάρκεια σε ενεργειακούς πόρους. Η συζήτηση αφορά το αέριο από το κοίτασμα «Κρόνος» στην κυπριακή ΑΟΖ, το οποίο θα συνδεθεί με τις εγκαταστάσεις στο κοίτασμα Ζόρ στην αιγυπτιακή ΑΟΖ με υποθαλάσσιο αγωγό που αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί σε ορίζοντα διετίας. Από το Ζορ θα μεταφερθεί στη μονάδα υγροποίησης φυσικού αερίου στη Δαμιέτη της Αιγύπτου προκειμένου να μεταφερθεί με πλοία.
Όπως ανέφερε ο κ. Δαμιανός κατά την τοποθέτηση του στις εργασίες της συνδιάσκεψης, το αέριο από τον Κρόνο θα αρχίσει να ρέει στο πρώτο εξάμηνο του 2028.
Από την πλευρά του ο κ. Παπασταύρου τόνισε πως προχωρούμε σε μια προσέγγιση αμοιβαίου οφέλους καθώς «το EMGF αποδεικνύει ότι η περιοχή παίρνει το μέλλον στα χέρια της με τη βοήθεια των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, περιθωριοποιώντας τις προκλήσεις και τις απειλές».
Ο διευθύνων σύμβουλος της Helleniq Energy Ανδρέας Σιάμισιης αναφέρθηκε στα πρότζεκτ έρευνας υδρογονανθράκων στα οποία συμμετέχει η εταιρεία στο Ιόνιο (όπου αναμένεται ερευνητική γεώτρηση την άνοιξη του 2027) και νότια της Κρήτης όπου προγραμματίζονται σεισμικές έρευνες τους επόμενους μήνες. Επίσης αναφέρθηκε στον σχεδιασμό για επέκταση του αγωγού εφοδιασμού με πετρελαιοειδή Θεσσαλονίκης - Σκοπίων προς Βορρά. Σημείωσε επίσης την ανάγκη η ΕΕ να οριστικοποιήσει τη στρατηγική ως προς την πράσινη μετάβαση προκειμένου να προχωρήσουν οι επενδύσεις στην ενέργεια που ωριμάζουν σε βάθος χρόνου.
Ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Energean Μαθιός Ρήγας ανέφερε ότι η εταιρεία παράγει το 40 % του φυσικού αερίου στο Ισραήλ και έχει ισχυρή παρουσία στην Αίγυπτο όπου σχεδιάζονται νέες επενδύσεις ύψους 150 εκατ. Αναφερόμενος δε στην ερευνητική γεώτρηση στο «μπλοκ 2» στο Ιόνιο από κοινού με τη ExxonMobil και την Helleniq, τόνισε ότι αν είναι επιτυχής, η Ελλάδα θα γίνει αυτάρκης και εξαγωγέας φυσικού αερίου.
Ο ειδικός απεσταλμένος του υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ Joshua Volz στάθηκε στον ρόλο των κυβερνήσεων που καλούνται να δημιουργήσουν το κατάλληλο πλαίσιο και να εναρμονίσουν τους κανόνες προκειμένου να προχωρήσουν οι επενδύσεις.
Ο διευθυντής ερευνών της Chevron για τη Μ. Ανατολή και τη Β. Αφρική Andrew Deighan, σημείωσε την παρουσία της εταιρείας σε Αίγυπτο, Ισραήλ, Κύπρο, Ελλάδα, Λιβύη, Μάλτα, Συρία και Τουρκία και επεσήμανε την ανάγκη συνεργασίας με τις κυβερνήσεις των χωρών της περιοχής.
