Η λειτουργία του ανελκυστήρα πλαγιάς στην Ακρόπολη, οι κανόνες ασφαλείας και οι συνθήκες υπό τις οποίες μπορεί να τίθεται προσωρινά εκτός λειτουργίας βρίσκονται στο επίκεντρο ανακοίνωσης του υπουργείου Πολιτισμού, με αφορμή δημοσιεύματα και σχόλια για την προσβασιμότητα στον Ιερό Βράχο.
Το ΥΠΠΟ επισημαίνει ότι η εξασφάλιση της πρόσβασης στην Ακρόπολη αποτελεί ένα ιδιαίτερα σύνθετο τεχνικό εγχείρημα, καθώς κάθε παρέμβαση πρέπει να προσαρμόζεται στη δύσκολη μορφολογία του εδάφους, στις μεγάλες υψομετρικές διαφορές και, ταυτόχρονα, να πραγματοποιείται χωρίς να επιβαρύνονται τα μνημεία και τα αρχαιολογικά κατάλοιπα.
Στο πλαίσιο αυτό, το υπουργείο υπογραμμίζει ότι ο ανελκυστήρας δεν αποτελεί μια συμβατική εγκατάσταση, αλλά μια εξειδικευμένη ηλεκτρομηχανολογική υποδομή, σχεδιασμένη ειδικά για τις απαιτητικές συνθήκες της Ακρόπολης. Εγκαταστάθηκε το 2020, ενώ το κόστος εγκατάστασης και λειτουργίας του καλύπτεται από το Ίδρυμα Ωνάση.
Η εγκατάσταση κινείται σε διαδρομή με έντονο και μεταβαλλόμενο ανάγλυφο, με την κλίση σε ορισμένα σημεία να προσεγγίζει την κατακόρυφο. Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με το ΥΠΠΟ, η λειτουργία της δεν μπορεί να συγκρίνεται με εκείνη ενός συμβατικού ανελκυστήρα κτιρίου.
Ποιους εξυπηρετεί ο ανελκυστήρας
Ο ανελκυστήρας προορίζεται κατά προτεραιότητα για άτομα με αναπηρία και τους συνοδούς τους, όπου αυτό απαιτείται, καθώς και για ανθρώπους με κινητικές δυσκολίες, ηλικιωμένους και γενικότερα επισκέπτες με περιορισμένη κινητικότητα.
Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί από εγκύους, με δική τους ευθύνη, καθώς και από γονείς που συνοδεύουν μόνοι δύο ή περισσότερα βρέφη ή νήπια.
Το ωφέλιμο φορτίο ανέρχεται σε 1.300 κιλά, ενώ η εγκατάσταση έχει τη δυνατότητα να μεταφέρει δύο αναπηρικά αμαξίδια μαζί με τους συνοδούς τους ή ακόμη και φορείο ασθενοφόρου με συνοδό. Η διαδρομή ολοκληρώνεται σε περίπου 32 δευτερόλεπτα.
Παράλληλα, ο ανελκυστήρας διαθέτει πολλαπλά συστήματα ασφαλείας για την αντιμετώπιση διακοπής ηλεκτροδότησης ή άλλων έκτακτων περιστατικών.
Πότε σταματά η λειτουργία
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει το υπουργείο στις καιρικές συνθήκες, καθώς η λειτουργία του ανελκυστήρα διακόπτεται όταν οι συνθήκες δεν επιτρέπουν την ασφαλή χρήση του.
Συγκεκριμένα, η λειτουργία αναστέλλεται όταν η ένταση των ανέμων ξεπερνά τα προβλεπόμενα όρια ασφαλείας, τα οποία έχουν οριστεί στα 5 μποφόρ, αλλά και σε περίπτωση ακραίων καιρικών φαινομένων, όπως οι έντονες βροχοπτώσεις.
Παύση λειτουργίας μπορεί να αποφασιστεί και όταν άλλες συνθήκες, όπως η παρατεταμένη επικράτηση πολύ υψηλών θερμοκρασιών, εκτιμάται ότι ενδέχεται να επηρεάσουν την ασφαλή λειτουργία του συστήματος.
Η σχετική αξιολόγηση βασίζεται στις μετρήσεις των εγκατεστημένων συστημάτων παρακολούθησης, στις τεχνικές προδιαγραφές και τις οδηγίες του κατασκευαστή, αλλά και στην κρίση του αρμόδιου προσωπικού λειτουργίας και φύλαξης του υπουργείου.
Όπως επισημαίνεται, η βόρεια κλιτύς της Ακρόπολης, όπου βρίσκεται η διαδρομή του ανελκυστήρα, είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στις καιρικές συνθήκες και κυρίως στους ισχυρούς ανέμους. Επομένως, όταν ξεπερνιούνται τα όρια ασφαλούς λειτουργίας, η προσωρινή διακοπή δεν συνιστά τεχνική αστοχία, αλλά εφαρμογή των προβλεπόμενων κανόνων ασφαλείας.
Συντήρηση και τεχνική υποστήριξη
Το ΥΠΠΟ υπογραμμίζει παράλληλα ότι μια εγκατάσταση τέτοιας τεχνικής πολυπλοκότητας, η οποία χρησιμοποιείται καθημερινά από μεγάλο αριθμό επισκεπτών, απαιτεί συστηματική προληπτική αλλά και έκτακτη συντήρηση.
Από το τέλος του 2025, τη συντήρηση και την εποπτεία της λειτουργίας του ανελκυστήρα έχει αναλάβει, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση, η «KLEEMANN GREECE ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΕ». Η εταιρεία παρέχει συνεχή τεχνική υποστήριξη και παρεμβαίνει όταν προκύπτει ανάγκη.
Το υπουργείο σημειώνει ότι τα ζητήματα που μπορεί να εμφανιστούν σε μια τόσο σύνθετη υποδομή αντιμετωπίζονται μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών ελέγχου και αποκατάστασης από εξειδικευμένο προσωπικό. Παράλληλα, ξεκαθαρίζει ότι η ανάγκη συντήρησης δεν αποτελεί ένδειξη προβληματικής λειτουργίας, αλλά απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοπιστία και κυρίως την ασφάλεια της εγκατάστασης.
14.710 διαδρομές από τον Απρίλιο
Τα στοιχεία που παραθέτει το υπουργείο αποτυπώνουν, σύμφωνα με την ανακοίνωση, την έντονη χρήση του ανελκυστήρα.
Από την έναρξη της τουριστικής περιόδου, τον Απρίλιο του 2026, έως τις 20 Αυγούστου, έχουν πραγματοποιηθεί 14.710 διαδρομές. Το ΥΠΠΟ θεωρεί τον αριθμό ενδεικτικό της χρησιμότητας της εγκατάστασης και της συμβολής της στην πρόσβαση επισκεπτών με κινητικές δυσκολίες στον Ιερό Βράχο.
Το υπουργείο απορρίπτει, παράλληλα, την αξιολόγηση της λειτουργίας του ανελκυστήρα αποκλειστικά μέσα από μεμονωμένα περιστατικά, υποστηρίζοντας ότι η συνολική εικόνα πρέπει να αποτιμάται με βάση τη συστηματική λειτουργία, τη χρήση της εγκατάστασης και την τήρηση των κανόνων ασφαλείας.
Στην ανακοίνωσή του, το ΥΠΠΟ καταλήγει ότι η προσβασιμότητα της Ακρόπολης αποτελεί μια συνεχή διαδικασία που απαιτεί τεχνική ευθύνη, διαρκή εποπτεία και αυστηρή εφαρμογή των κανόνων ασφαλείας. Η προσπάθεια, όπως τονίζει, συνεχίζεται με διπλή προτεραιότητα: την ασφαλή και ισότιμη πρόσβαση των επισκεπτών και την προστασία του μοναδικού μνημειακού περιβάλλοντος της Ακρόπολης.
