Το Γ΄ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας έκρινε συνταγματικό το θεσμικό πλαίσιο για τα Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΝΠΠΕ), επαναλαμβάνοντας τις θέσεις που είχε διατυπώσει η Ολομέλεια του ΣτΕ για τη δυνατότητα ίδρυσης και λειτουργίας παραρτημάτων αλλοδαπών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, υπό τους όρους του νόμου 5094/2024. Ταυτόχρονα, όμως, ακύρωσε άδειες λειτουργίας και πιστοποιήσεις προγραμμάτων σπουδών τριών παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων, διαπιστώνοντας προβλήματα στη διοικητική διαδικασία εφαρμογής του νόμου.
Σύμφωνα με τις αποφάσεις 1167-1172/2026 της επταμελούς σύνθεσης του Γ΄ Τμήματος, δεν τίθεται ζήτημα αντισυνταγματικότητας των διατάξεων που επιτρέπουν τη λειτουργία παραρτημάτων πανεπιστημίων προερχόμενων από κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή από χώρες που συμμετέχουν στη συμφωνία GATS, εφόσον διασφαλίζονται το υψηλό επίπεδο σπουδών και η ακαδημαϊκή ελευθερία.
Παράλληλα, το Δικαστήριο απέρριψε τον λόγο ακύρωσης σύμφωνα με τον οποίο τα προγράμματα σπουδών των ΝΠΠΕ θα έπρεπε να έχουν προηγουμένως αναγνωριστεί από το μητρικό πανεπιστήμιο ή από τον αρμόδιο φορέα πιστοποίησης του κράτους όπου αυτό εδρεύει. Το ΣτΕ έκρινε ότι αρκεί τα προγράμματα να περιλαμβάνονται στην εκπαιδευτική συμφωνία μεταξύ του μητρικού ιδρύματος και του ΝΠΠΕ, μέσω της οποίας το μητρικό ίδρυμα ασκεί έλεγχο στο παράρτημα.
Ωστόσο, οι αποφάσεις του Δικαστηρίου είχαν άμεσες συνέπειες για τρία παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων που είχαν αδειοδοτηθεί στην Ελλάδα. Πρόκειται για τα CITY College University of York, Keele University και Anatolia College, των οποίων ακυρώθηκαν οι άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας καθώς και οι πιστοποιήσεις των προγραμμάτων σπουδών τους. Ως αποτέλεσμα, τα συγκεκριμένα παραρτήματα δεν θα μπορούν να λειτουργήσουν, τουλάχιστον κατά τη νέα φοιτητική περίοδο, μέχρι να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα που εντόπισε το ΣτΕ.
Το Δικαστήριο διευκρίνισε ότι οι ακυρώσεις δεν στηρίζονται στην αντισυνταγματικότητα του νόμου, αλλά σε πλημμέλειες της διοικητικής διαδικασίας.
Με τις αποφάσεις 1167 και 1169/2026 ακυρώθηκαν άδειες λειτουργίας επειδή ο ΕΟΠΠΕΠ, αρμόδιος για την πιστοποίηση των κτιριακών εγκαταστάσεων, δεν είχε διαπιστώσει εγκαίρως τη συμμόρφωση των παραρτημάτων στις παρατηρήσεις που είχε διατυπώσει έπειτα από επιτόπιο έλεγχο. Οι παρατηρήσεις αφορούσαν κτιριολογικές προσαρμογές και την προσκόμιση συγκεκριμένων στοιχείων.
Με την απόφαση 1171/2026 ακυρώθηκε άδεια λειτουργίας επειδή η σύμφωνη γνώμη της ΕΘΑΑΕ στηρίχθηκε σε έκθεση Ειδικής Επιτροπής Αξιολόγησης, μέλος της οποίας είχε σχέση με τον ενδιαφερόμενο εκπαιδευτικό φορέα, γεγονός που, σύμφωνα με το ΣτΕ, μπορούσε να δημιουργήσει υπόνοια μεροληψίας κατά το άρθρο 7 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας.
Τέλος, με τις αποφάσεις 1168, 1170 και 1172/2026 ακυρώθηκαν οι πιστοποιήσεις των προγραμμάτων σπουδών, αφενός λόγω της ακύρωσης των αδειών λειτουργίας και αφετέρου επειδή τα κριτήρια που περιλαμβάνονταν στο παράρτημα της απόφασης της ΕΘΑΑΕ δεν θεωρήθηκαν επαρκώς συγκεκριμένα ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια, όπως απαιτεί ο νόμος 5094/2024.
Το υπουργείο Παιδείας, σε εκτενή ανακοίνωσή του, υποστήριξε ότι οι αποφάσεις «επιβεβαιώνουν εκ νέου τη συνταγματικότητα του θεσμικού πλαισίου για τα ΝΠΠΕ» και ότι «όχι μόνο δεν διατυπώνεται οποιαδήποτε αμφιβολία ως προς τη συνταγματικότητα των σχετικών διατάξεων, αλλά επαναλαμβάνονται ρητά οι κρίσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ». Παράλληλα, τόνισε ότι οι πλημμέλειες που εντοπίστηκαν αφορούν αποκλειστικά ζητήματα εφαρμογής του νόμου και όχι τον ίδιο τον νόμο.
Το υπουργείο σημείωσε επίσης ότι το ισχύον πλαίσιο αδειοδότησης και λειτουργίας των μη κρατικών πανεπιστημίων είναι αυστηρό και ελέγχεται εξίσου αυστηρά από τη Δικαιοσύνη, προς όφελος της εύρυθμης ακαδημαϊκής λειτουργίας.
Όπως ανακοίνωσε, το Υπουργείο Παιδείας και οι αρμόδιοι φορείς θα προχωρήσουν άμεσα σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες για την πλήρη συμμόρφωση με τις αποφάσεις του ΣτΕ, ενώ τα ζητήματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της ΕΘΑΑΕ και των λοιπών ανεξάρτητων φορέων θα αντιμετωπιστούν σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία και την ανεξαρτησία τους.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη διασφάλιση των δικαιωμάτων των φοιτητών. Το υπουργείο διαβεβαίωσε ότι θα ληφθούν όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να συνεχιστούν απρόσκοπτα οι σπουδές τους, υπογραμμίζοντας ότι «το ακαδημαϊκό έτος δεν θα χαθεί για κανέναν φοιτητή».
Την υπόθεση είχε φέρει ενώπιον του ΣτΕ ο καθηγητής της Νομικής Σχολής Αθηνών Παναγιώτης Λαζαράτος, ο οποίος χαιρέτισε τις αποφάσεις, κάνοντας λόγο για δικαίωση ενός σημαντικού προσωπικού και νομικού αγώνα και εκφράζοντας την ελπίδα ότι αυτές θα ενισχύσουν την εμπιστοσύνη των πολιτών στη Δικαιοσύνη και στην ποιοτική ανώτατη εκπαίδευση.
Μετά τη δημοσιοποίηση των αποφάσεων, ανακοίνωση εξέδωσε και το City University, διευκρινίζοντας ότι η αναφορά σε «CITY» αφορά το ήδη αδειοδοτημένο CITY College University of York και όχι το υπό ίδρυση City University, το οποίο βρίσκεται σε διαφορετικό στάδιο αδειοδότησης και αποτελεί διαφορετική νομική και ακαδημαϊκή οντότητα. Το ίδρυμα κάλεσε τα μέσα ενημέρωσης να αποφεύγουν τη σύγχυση μεταξύ των δύο οντοτήτων.
Οι αποφάσεις του ΣτΕ συνιστούν έτσι μια διπλή εξέλιξη για το νέο πλαίσιο των μη κρατικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα: από τη μία πλευρά, επιβεβαιώνουν τη συνταγματική του βάση και τη δυνατότητα λειτουργίας παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων· από την άλλη, θέτουν αυστηρές προϋποθέσεις ως προς την τήρηση της διοικητικής διαδικασίας, την αμεροληψία των οργάνων αξιολόγησης, την επάρκεια των κτιριακών υποδομών και τη σαφήνεια των κριτηρίων πιστοποίησης των προγραμμάτων σπουδών.
