Ανοδο βάσεων στις πολυτεχνικές σχολές και τις σχολές Πληροφορικής, "στροφή" υποψηφίων στις στρατιωτικές σχολές και κενές θέσεις σε αρκετά τμήματα είναι μερικά από τα κομμάτια του παζλ που συνθέτουν την εικόνα των αποτελεσμάτων των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 και των βάσεων εισαγωγής, με βάση τα στατιστικά στοιχεία που έδωσε στην δημοσιότητα το υπουργείο Παιδείας.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στατιστικά στοιχεία που αφορούν στις προτιμήσεις των υποψηφίων: ποια ήταν τα τμήματα που συγκέντρωσαν τις περισσότερες προτιμήσεις, αλλά και ποια ήταν τα τμήματα που δηλώθηκαν πρώτα σε προτίμηση από τους περισσότερους επιτυχόντες.
Αύξηση ζήτησης για τις στρατιωτικές σχολές
Το "άνοιγμα" της δυνατότητας εισαγωγής στις στρατιωτικές σχολές από το 3ο και το 4ο Επιστημονικό Πεδίο (πέραν του 2ου που ίσχυε μέχρι πέρυσι) είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της "δεξαμενής" των υποψηφίων και την αύξηση της ζήτησης.
Ο Στράτος Στρατηγάκης, μαθηματικός, ερευνητής, σύμβουλος σταδιοδρομίας, σχολίασε σχετικά:
"Μέχρι τώρα τις στρατιωτικές σχολές δήλωναν μόνο τα παιδιά του δεύτερου πεδίου που είναι περίπου 13.000. Όταν μπήκαν στο παιχνίδι και το τρίτο και το τέταρτο πεδίο, η δεξαμενή των υποψηφίων έφτασε τις 53.000. Αφού τόσα περισσότερα παιδιά δυνητικά θα μπορούσαν να δηλώσουν --γιατί πρώτα χρειάζεται να δώσουν προκαταρκτικές εξετάσεις-- θα αυξανόταν η ζήτηση. Όντως, αυξήθηκε η ζήτηση και είδαμε να ανεβαίνουν, πχ. οι σχολές Ευελπίδων η μία 2.695 μόρια, και η άλλη 2.125 (σ.σ. ΣΣΕ-Όπλα και ΣΣΕ-Σώματα, αντίστοιχα). Επίσης, δεν έμειναν κενές θέσεις, το οποίο ήταν ζητούμενο για το στρατό, διότι τα προηγούμενα πέντε χρόνια είχαμε περισσότερες από 100 κενές θέσεις της σχολής Ευελπίδων κάθε χρόνο".
Στον αντίποδα, μειωμένη ζήτηση καταγράφηκε για τις παιδαγωγικές και καθηγητικές σχολές, όπως οι φιλολογικές, τα τμήματα Φυσικής και Μαθηματικών.
Οι "κλασικές" επιλογές
Πέραν των παραπάνω, τα στατιστικά στοιχεία που αφορούν στα τμήματα που βρέθηκαν υψηλότερα σε ζήτηση από τους υποψήφιους για εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, στην κορυφή βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι ιατρικές, νομικές σχολές και σχολές Ψυχολογίας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, Ναυτιλιακών Σπουδών, Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας και πολυτεχνικές Σχολές του ΕΜΠ.
"Ισχύει ακόμα αυτό που ίσχυε από τη δεκαετία του '80, να έχουν ζήτηση οι παραδοσιακές σχολές: γιατρός, μηχανικός, δικηγόρος", σχολίασε χαρακτηριστικά ο κ. Στρατηγάκης. "Οι σχολές αυτές παραμένουν σχολές υψηλής ζήτησης και η εισαγωγή σε αυτές είναι πολύ δύσκολη. Για παράδειγμα, στην Ιατρική Αθηνών υπάρχουν 140 διαθέσιμες θέσεις και τα παιδιά που τη δηλώνουν ως πρώτη επιλογή είναι χιλιάδες (σ.σ. φέτος ήταν 1.357), οπότε ο ανταγωνισμός είναι πολύ μεγάλος".
Αναλυτικότερα, τα τμήματα με τις περισσότερες προτιμήσεις (ως πρώτη επιλογή) από πλευράς υποψηφίων προς εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση ήταν τα εξής:
1. Ιατρική (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.357 υποψήφιοι.
2. Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης): 1.290 υποψήφιοι.
3. Νομική (ΕΚΠΑ): 1.190 υποψήφιοι.
4. Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας (Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.043 υποψήφιοι.
5. Χημείας (ΑΠΘ): 1.024 υποψήφιοι.
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν τα τμήματα Ψυχολογίας (ΕΚΠΑ), Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΕΜΠ), Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΕΚΠΑ), Ιατρική (ΑΠΘ) και Ναυτιλιακών Σπουδών (Πανεπιστήμιο Πειραιώς).
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία που καταδεικνύουν πόσοι από τους επιτυχόντες εισήχθησαν στο τμήμα της 1ης επιλογής τους. Χαρακτηριστικά, στο τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, το σύνολο των εισακτέων το είχαν δηλώσει ως πρώτη επιλογή.
Επιπλέον, το τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου και την Ιατρική Αθηνών (ΕΚΠΑ) το σύνολο των εισακτέων πλην ενός, είναι επιτυχόντες που τα δήλωσαν ως πρώτη επιλογή.
Αναλυτικότερα, οι δέκα σχολές με το υψηλότερο ποσοστό επιτυχόντων που τις δήλωσαν ως πρώτη επιλογή είναι οι εξής:
1. Σχολή Πλοιάρχων Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού: 1η επιλογή 397 επιτυχόντων, σε σύνολο 424
2. Νομική Σχολή - Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών: 1η επιλογή 363 επιτυχόντων, σε σύνολο 365
3. Νομική - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: 1η επιλογή 234 επιτυχόντων, σε σύνολο 334
4. Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών - Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: 1η επιλογή 220 επιτυχόντων, σε σύνολο 221
5. Αστυφυλάκων: 1η επιλογή 212 επιτυχόντων, σε σύνολο 743
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν οι σχολές Ναυτιλιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, τα τμήματα Ψυχολογίας σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα, η Ιατρική Αθηνών και η σχολή Μηχανικών του Εμπορικού Ναυτικού.
Κενές θέσεις στα ΑΕΙ
Για μία ακόμη χρονιά μετά την εφαρμογή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, παρατηρήθηκε το φαινόμενο των κενών θέσεων σε αρκετά τμήματα των ΑΕΙ, όχι μόνο της περιφέρειας, αλλά και κεντρικών πόλεων. Ακόμη και σχολές σε μεγάλες πόλεις με σύνδεση με την αγορά εργασίας -- όπως η Διοίκηση Τουρισμού στο Αιγάλεω ή το τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής στην Πάτρα -- δεν κάλυψαν τον αριθμό των θέσεών τους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, από τις 62.731 θέσεις των ΑΕΙ που προορίζονταν για τους υποψηφίους των ΓΕΛ, έμειναν κενές οι 9.747, δηλαδή το 15,54%.
Πάντως, ο αριθμός των κενών θέσεων είναι μειωμένος σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, κατά την οποία έμειναν 10.636 κενές θέσεις στα δημόσια ΑΕΙ.
"Κάθε χρόνο είναι περίπου 10.000 οι κενές θέσεις στα πανεπιστήμια. Αυτό οφείλεται στην Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, διότι τα παιδιά είναι περισσότερα από τις θέσεις. Εάν δεν υπήρχε ΕΒΕ θα καλύπτονταν όλες οι θέσεις", εξήγησε ο κ. Στρατηγάκης και πρόσθεσε: "Η ΕΒΕ "κόβει" κάποιες θέσεις και δημιουργεί πάρα πολλά προβλήματα. Μία από τις "παρενέργειες" έχει να κάνει για παράδειγμα με τη Σχολή Ευελπίδων. Εάν δεν υπήρχε η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, θα εισέρχονταν παιδιά μόνο από το δεύτερο πεδίο. Μπορεί να μην ήταν όλοι άριστοι, αλλά γνώριζαν λίγα μαθηματικά και λίγη φυσική. Τώρα, τα παιδιά από το 3ο δεν θα γνωρίζουν Μαθηματικά και από το 4ο πεδίο δεν θα γνωρίζουν Φυσική. Και, φυσικά, με την ΕΒΕ "αδειάζουν" τμήματα, όχι μόνο της επαρχίας: τα τμήματα Μαθηματικών και Φυσικής σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη έχουν κάθε χρόνο κενές θέσεις".
Πιο συγκεκριμένα, τμήματα στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στο Αιγάλεω ή στο Ρέθυμνο, εμφανίζουν διψήφιο --και σε πολλές περιπτώσεις-- τριψήφιο αριθμό κενών θέσεων και μάλιστα σε αντικείμενα που κάθε άλλο παρά "αδιάφορα" θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν.
Χαρακτηριστικά, αναφέρονται τα εξής:
- Στο Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής έμειναν 238 θέσεις κενές, από τις συνολικά 289 προσφερόμενες.
- Στο Μαθηματικό του ΕΚΠΑ, στην Αθήνα, έμειναν 118 θέσεις αδιάθετες, από τις συνολικά 174 προσφερόμενες.
- Στη Σχολή Μηχανικών της ΑΕΝ, που θεωρείται τμήμα με απορρόφηση και καλές επαγγελματικές αποδοχές, έμειναν 372 κενές θέσεις (σε σύνολο 527).
- Στο Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Πατρών, από τις 199 θέσεις, οι 156 έμειναν κενές.
- Στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων και Ηλεκτρονικών Μηχανικών στο Αιγάλεω, καλύφθηκαν 68 από τις 152.
Τριψήφιο αριθμό κενών θέσεων έχουν και τα τμήματα Φιλολογίας σε Θεσσαλονίκη και Ρέθυμνο (124 και 134 κενά αντίστοιχα).
Ένας άλλος δείκτης που σκιαγραφεί την εικόνα των άδειων εδράνων σε ορισμένα τμήματα είναι η καταγραφή μονοψήφιων αριθμών εισακτέων. Για παράδειγμα, στο τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Σάμο εισήχθησαν 4 επιτυχόντες, στο τμήμα Φυσικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης στην Καβάλα εισήχθησαν 5 επιτυχόντες και στο τμήμα Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ εισήχθησαν 6 επιτυχόντες.
