Συζητήθηκε στην αρμόδια τριμελή επιτροπή του Αρείου Πάγου το αίτημα της ΔΕΗ για τη διεξαγωγή πιλοτικής-πρότυπης δίκης σχετικά με το ζήτημα της ρήτρας αναπροσαρμογής που αφορά χιλιάδες πολίτες, εκ των οποίων πολλοί έχουν προσφύγει δικαστικά.
Τους αρεοπαγίτες απασχόλησε, μετά από αίτημα της ΔΕΗ, το εάν θα εισαχθεί ή όχι το θέμα της ρήτρας αναπροσαρμογής σε πιλοτική δίκη, έτσι ώστε να μην βγαίνουν αντίθετες ή αντιφατικές αποφάσεις από τα δικαστήρια της χώρας.
Σχετική συλλογική αγωγή έχουν καταθέσει καταναλωτικές οργανώσεις - το ΙΝΚΑ (Ινστιτούτο Καταναλωτών) και η Γενική Ομοσπονδία Καταναλωτών Ελλάδος- ζητώντας να κηρυχθεί παράνομος ο τρόπος εφαρμογής της ρήτρας, που επιφέρει στα οικιακά τιμολόγια η αύξηση του κόστους παραγωγής ρεύματος λόγω της ενεργειακής κρίσης.
Για το τι έγινε στην ακρόαση της 14ης Ιουνίου στο Άρειο Πάγο το ΙΝΚΑ εξέδωσε σχετικό δελτίο Τύπου, στο οποίο αναφέρει:
1. Πρώτα είπαμε ότι με το αίτημα του παρόχου επιχειρείται ανεπίτρεπτη μεταβολή της ιστορικής βάσης της αγωγής μας. Λάβαμε την απάντηση, να μην ανησυχούμε διότι η πλήρης Ολομέλεια του Ανωτάτου Ακυρωτικού θα δικάσει την αγωγή "πακέτο" (επί λέξει), παρόλο που ο νόμος δίνει την δυνατότητα να κριθεί μόνο "νέο δυσχερές ερμηνευτικό νομικό ζήτημα" και όχι η ουσία της αγωγής (αρ 561 ΚΠολΔ). Και πάντα κλείνοντας με την επωδό "αν πάει"...
2. Ύστερα προβάλαμε ότι το αίτημα της αντιδίκου έχει δικονομικά σφάλματα, που το καθιστούν απαράδεκτο. Λάβαμε την απάντηση, να μην ανησυχούμε διότι το αίτημα θα το συντάξει η Επιτροπή. Η αρχή του άνευ επικουρίας δικάζεσθαι, η αρχή της διαθέσεως και η αρχή της συζητήσεως πήγαν περίπατο, μπροστά σε τόση προθυμία υποκατάστασης του διαδίκου και διόρθωσης των σφαλμάτων του. "Αν πάει"...
3. Περαιτέρω, αναφέραμε ότι δεν επιτρέπει ο Νόμος να μετατραπεί ο Άρειος Πάγος σε δικαστήριο ουσίας. Λάβαμε την απάντηση, να μην ανησυχούμε διότι θα νομολογήσει η πλήρης ολομέλεια του Αρείου Πάγου και θα βρει τρόπο να χειριστεί τα ζητήματα. "Αν πάει"...
4. Ισχυριστήκαμε ότι τίποτα το "νέο, δυσχερές, ερμηνευτικό νομικό" δεν υπάρχει στο ζήτημα της ρήτρας αναπροσαρμογής, αφενός μεν διότι υπάρχουν επί 28 χρόνια αποφάσεις του Πρωτοδικείου της Αθήνας (προσκομίσαμε ενδεικτικά 64 τέτοιες αποφάσεις) σχετικά με το καταναλωτικό δίκαιο, που έχουν ερμηνεύσει όλες τις διατάξεις του Νόμου, αφετέρου δε διότι τα δικαστήρια παγίως κρίνουν ρήτρες αναπροσαρμογής, όπως τη ρήτρα αναπροσαρμογής των κυμαινόμενων επιτοκίων, τη ρήτρα αναπροσαρμογής ασφαλίστρων, τη ρήτρα τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των μισθωμάτων. Λάβαμε την απάντηση, ότι εδώ το ζήτημα είναι η ρήτρα του συγκεκριμένου παρόχου (δικαιοσύνη a la cart?) και αξίζει να την κρίνει η πλήρης Ολομέλεια του Αρείου Πάγου. "Αν πάει"...
5. Τέλος, προβάλαμε το προφανές παράδοξο ότι ο νέος Κώδικας Οργανισμών των Δικαστηρίων, που ισχύει από 06-06-2022 ιδρύει ειδικά τμήματα, που θα δικάζουν υποθέσεις που άπτονται του δικαίου της ενέργειας, στο Πρωτοδικείο της Αθήνας. Λάβαμε την απάντηση να μην ανησυχούμε διότι ο νομοθέτης παρέπεμψε στο Πρωτοδικείο την τακτική διαδικασία, όχι όμως την εκουσία (επιχείρημα εντελώς αδιάφορο, αφού η διαδικασία δεν μεταβάλει τα επίδικα). "Αν πάει"...
Τα παραπάνω, ίσως να αποτελέσουν έμπνευση να γραφτεί κάποιο σενάριο, πραγματευόμενο την πρόθυμη ελαστικοποίηση ανελαστικών θεσμών και την εργαλειοποίηση του θολού και ασαφούς δικονομικού θεσμού της πιλοτικής δίκης προς το σκοπό της κατάργησης της συλλογικής αγωγής και των δικαιωμάτων των καταναλωτών.
Και πιθανότατα, το σενάριο αυτό, να ήταν σενάριο κωμωδίας, διότι η αποτυχία τήρησης έστω και των προσχημάτων των θεσμών της αστικής δημοκρατίας, δεν μπορεί παρά να προκαλεί γέλιο.
Αλλά έχουμε υπερβεί ήδη το όριο του αστείου, κινούμενοι, πια στο έδαφος του επικίνδυνου. Σε έδαφος όπου όλοι μας, ως οντότητες και φορείς δικαιωμάτων μετατρεπόμαστε σε υπηκόους και δουλικά, για να εξυπηρετηθούν τα συμφέροντα των ισχυρών.
