Έχει περάσει ένας χρόνος από τότε που μπήκε για τα καλά στη ζωή μας ο Covid-19 και μας αιφνιδίασε όλους. Ένα χρόνο πριν, οι ζωές όλων άλλαξαν σε βαθμό που κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει και σήμερα βιώνουμε μια νέα πραγματικότητα, που έχει φέρει καταιγιστικές εξελίξεις σε όλους τους τομείς της καθημερινότητάς μας: από το πώς κοινωνικοποιούμαστε μέχρι τις αγοραστικές μας συνήθειες και τις ιεραρχικά σημαντικότερες ανάγκες μας.
Ο Covid-19 ανέτρεψε όλες τις προβλέψεις και τα δεδομένα, μας έδειξε πόσο ανίσχυροι και ευάλωτοι είμαστε. Μας τρόμαξε, αλλά θα περάσει!
Το 2020 προμηνυόταν αισιόδοξο, καθώς η οικονομία της χώρας είχε μπει σε τροχιά ανάκαμψης. Έχοντας όμως τον τουρισμό ως τη βαριά βιομηχανία της χώρας, ήμασταν πολύ ευάλωτοι στις επιπτώσεις του Covid-19.
Η παγκόσμια οικονομία πήγε δύο-τρία χρόνια πίσω, αλλά σε μακροπρόθεσμη βάση οι επιπτώσεις δεν θα είναι ουσιαστικές.
Βλέποντας το θετικό πρόσημο, μέσα από την πανδημία έχουμε αποκτήσει γνώση και εμπειρία, η οποία δεν μπορούμε να εκτιμήσουμε πόσο καιρό θα μας έπαιρνε σε αυτό που μέχρι πρότινος ονομάζαμε «κανονικές συνθήκες». Οι επιτακτικές ανάγκες των περιοριστικών μέτρων έκαναν fast forward τον ψηφιακό μετασχηματισμό των εταιρειών αλλά και του κράτους, και σε αυτό τον τομέα όλοι έχουμε ωφεληθεί σημαντικά.
Πέρασε μια πολύ ιδιαίτερη χρονιά για το λιανεμπόριο τροφίμων. Αναδείχθηκε κατ’ αρχάς ο καθοριστικός ρόλος των εργαζομένων στην πρώτη γραμμή, που κατάφεραν να διατηρήσουν την εφοδιαστική αλυσίδα ενεργή και χωρίς προβλήματα από την πρώτη κιόλας μέρα της πανδημίας. Ως κλάδος αντιμετωπίσαμε εξαιρετικά σημαντικές δυσκολίες! Περιόδους με πολύ υψηλή προσέλευση και ταυτόχρονα μέριμνα για την ομαλή τροφοδοσία των καταστημάτων, ενώ είχαμε αρκετές απουσίες εργαζομένων λόγω αδειών ειδικού σκοπού.
Παράλληλα, τα έξοδα για μέτρα προστασίας, που εύλογα απαιτούνται, είναι τεράστια.
Εργαζόμενοι και πελάτες ένιωθαν ανησυχία και φόβο.
Έχουμε μεγάλη ευθύνη και υποχρέωση απέναντι στο σύνολο των 11.000 εργαζομένων μας και στις οικογένειές τους. Θέλουμε να αισθάνονται ασφαλείς στην εργασία τους και τους παρέχουμε όσα περισσότερα εφόδια μπορούμε.
Έχουμε επίσης ευθύνη απέναντι στους πελάτες μας, ώστε να αισθάνονται ασφαλείς στα καταστήματά μας, τόσο από πλευράς υγείας όσο και από πλευράς επάρκειας αγαθών.
Το αποτέλεσμα δείχνει ότι τα καταφέραμε καλά, καθώς υπήρχε πλήρης επάρκεια προϊόντων, με μικρές εξαιρέσεις κατά την έναρξη της πανδημίας, ενώ το αυστηρό πρωτόκολλο που εφαρμόζουμε στο σύνολο των εγκαταστάσεών μας για την αντιμετώπιση θετικού κρούσματος σε εργαζόμενό μας, διασφαλίζει την υγεία και την ασφάλεια των 9.000 ανθρώπων που έχουμε στην πρώτη γραμμή.
Κάνοντας τον απολογισμό μας, βλέπουμε ότι μάθαμε πολλά. Αντιδράσαμε γρήγορα και με ευελιξία. Έχουμε βγει σοφότεροι από την πανδημία, έχοντας στη φαρέτρα μας σημαντικά εργαλεία. Επιταχύνθηκε ο ψηφιακός μετασχηματισμός και σήμερα μπορούμε να απολαμβάνουμε αυτά τα οφέλη. Δημιουργήσαμε πλατφόρμες για την καλύτερη εξυπηρέτηση και ενημέρωση των ανθρώπων μας και εργαλεία για να γίνεται η δουλειά τους καλύτερα, αποτελεσματικότερα, σε λιγότερο χρόνο και έτσι να κατευθύνουν την ενέργειά τους σε άλλα πιο σημαντικά θέματα εντός του καταστήματος.
Εξυπηρετήσαμε καλά τον πελάτη και προσαρμοστήκαμε γρήγορα στις νέες απαιτήσεις, οι οποίες άλλαζαν από μέρα σε μέρα, από πόλη σε πόλη. Και ακόμα αλλάζουν! Απαιτείται πολύς κόπος και χρόνος για τη συμμόρφωσή μας στις εκάστοτε οδηγίες.
Από όλα αυτά θα προσπαθήσουμε να κερδίσουμε τα καλά. Η τηλεδιάσκεψη μας έδωσε τη δυνατότητα να είμαστε σε συχνή επαφή με τα στελέχη μας σε όλη την Ελλάδα και να εξοικονομούμε χρόνο από συναντήσεις. Η ανθρώπινη επαφή όμως και η φυσική παρουσία είναι απαραίτητα συστατικά της δουλειάς μας και ανυπομονούμε για την ημέρα που θα μπορούμε να έχουμε ξανά τα στελέχη μας από όλη την Ελλάδα, μαζί.
To e-commerce είδε απότομη ανάπτυξη. Στο eshop μας ανταποκριθήκαμε σε 250% ετήσια αύξηση, για την οποία δεν ήμασταν προετοιμασμένοι στο πρώτο lockdown - είμαστε όμως σήμερα. Βέβαια, όσο μεγάλη και ραγδαία και αν ήταν η ανάπτυξή του την τελευταία χρονιά, το μερίδιό του e-commerce στο λιανεμπόριο τροφίμων παραμένει μονοψήφιο. Βασικό σημείο αγοράς παραμένει, και θα παραμείνει, το φυσικό κατάστημα. Σήμερα, οι πελάτες πραγματοποιούν λιγότερες επισκέψεις με μεγαλύτερα καλάθια και δείχνουν να προτιμούν μεγαλύτερα καταστήματα. Ωστόσο, αυτό θεωρούμε πως είναι μια προσωρινή συνήθεια, που σταδιακά, όσο θα μπαίνουμε σε μια κανονικότητα, θα εκλείψει, και ο πελάτης θα επιστρέψει στο κατάστημα της γειτονιάς του, επαναφέροντας τις γνώριμες καταναλωτικές του συμπεριφορές.
Η χώρα δοκιμάστηκε σε μια άνευ προηγουμένου κρίση και η κυβέρνηση αντέδρασε γρήγορα και με αποφασιστικότητα στην αρχή. Κέρδισε τον κόσμο, που εφάρμοσε τα μέτρα με ένα αίσθημα εθνικής ανάτασης, καθώς τα πηγαίναμε καλύτερα από τους άλλους. Όμως τώρα ο κόσμος κουράστηκε, τα μέτρα δεν έχουν πάντα κοινωνική αποδοχή, χάθηκε η σταθερότητα που ενέπνεαν οι κυβερνητικές αποφάσεις και έχουμε γκρίνια και απογοήτευση. Ευτυχώς, πλησιάζουμε στο τέλος, παρότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έδειξε τη συνήθη έλλειψη ευελιξίας με τα εμβόλια.
Οι εμβολιασμοί παρ’ όλα αυτά προχωρούν με σταθερότητα, και αυτό είναι το πρώτο σημαντικό βήμα για να βλέπουμε το μέλλον γεμάτοι αισιοδοξία. Το δεύτερο τρίμηνο θα είναι καλύτερο από το πρώτο και σταδιακά οι συνθήκες θα ομαλοποιηθούν στο τρίτο τρίμηνο της χρονιάς.
Ο τουρισμός θα είναι σε πολύ καλύτερα επίπεδα από αυτά του 2020, η HORECA αγορά σταδιακά θα λειτουργήσει ξανά και ο κόσμος, που έχει κουραστεί από τα παρατεταμένα περιοριστικά μέτρα, θα θελήσει να βγει έξω.
Για τη διάσωση της παγκόσμιας οικονομίας, οι κεντρικές τράπεζες υποχρεώθηκαν να διαθέσουν τεράστιες ποσότητες δωρεάν χρήματος. Αυτό το χρήμα ψάχνει επενδυτικές ευκαιρίες και η Ελλάδα είναι μια από αυτές. Μέσα σ’ αυτόν τον κατακλυσμό, υπάρχουν ευκαιρίες για τη χώρα μας, και μάλιστα μεγάλες.
Μετά τη δύσκολη εποχή της οικονομικής κρίσης και μετά την πανδημία, μπορούμε να προσμένουμε πραγματικά καλύτερες μέρες σύντομα, και ένα εξαιρετικό 2022.
*Δημοσιεύθηκε πρώτη φορά στην ειδική έκδοση "RETAIL CEO INSIGHTS"
