Συνέντευξη στον Δημήτρη Τσουκαλά
Yπάρχουν, κατά τη γνώμη σας, χαρακτηριστικά που κάνουν τις γυναίκες να ξεχωρίζουν σε ρόλους ηγεσίας; Στοιχεία και δεξιότητες που συναντώνται συνήθως σε γυναίκες και μπορούν να αποτελέσουν πλεονέκτημα όσον αφορά την ηγεσία;
Πιστεύω ότι τα χαρακτηριστικά που πρέπει να διακρίνουν έναν ηγέτη δεν εξειδικεύονται ανάλογα με το φύλο. Ένας ηγέτης θα πρέπει να σκέφτεται ολιστικά και σφαιρικά κατά τη λήψη επιχειρηματικών αποφάσεων, να συνθέτει διαφορετικές απόψεις και, κυρίως, να εμπνέει την ομάδα του για την ηθική του, τη δεοντολογική συμπεριφορά και τη διαφάνεια σε όλες τις επαγγελματικές του δράσεις και δραστηριότητες. Τώρα, στο ερώτημα κατά πόσο αυτά μπορεί να τα επιτύχει καλύτερα μια γυναίκα ή ένας άντρας, θα απαντήσω ότι εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη φύση και το είδος της θέσης ευθύνης. Συνήθως, μια γυναίκα σε ηγετική θέση καλείται να ανταποκριθεί ταυτόχρονα σε πολλαπλές ανάγκες και ρόλους, ενώ δυστυχώς ακόμα και σήμερα, έρχεται αντιμέτωπη με μεροληπτικές συμπεριφορές που έχουν σχέση με το φύλο της και γενικότερα, την τοποθέτηση των γυναικών σε θέσεις ευθύνης. Λόγω αυτής της δυναμικής, πολλές φορές οι γυναίκες ηγέτιδες μπορεί να αναπτύξουν μεγαλύτερο βαθμό διορατικότητας, προσαρμοστικότητας ή ακόμα και ενσυναίσθησης. Πάντως, θεωρώ ιδιαίτερα θετική εξέλιξη ότι σήμερα έχει γίνει έντονα αντιληπτό πως χωρίς την καλλιέργεια και τη διαφορετικότητα σε όλα τα επίπεδα μιας εταιρείας, δεν μπορούν να γίνουν αντιληπτές οι διαφορετικές πτυχές και διαστάσεις μιας επιχειρηματικής απόφασης ή ευκαιρίας.
Αντιμετωπίσατε πρόσθετες προκλήσεις ως γυναίκα στην επαγγελματική σας διαδρομή; Θεωρείτε πως ήταν πιο δύσκολη η πορεία σας σε σχέση με εκείνη ενός άνδρα, μέχρι να κατορθώσετε να φτάσετε σε θέσεις όπως αυτή που διατηρείτε σήμερα;
Η καριέρα είναι ένα ταξίδι για το οποίο ο εργαζόμενος πρέπει να διαθέτει ένα συνδυασμό γνωρισμάτων: αυτογνωσία, συνεχή εκπαίδευση και προσαρμοστικότητα στις αλλαγές. Είναι σημαντικό για οποιονδήποτε σχεδιάζει την εξέλιξη και τα επόμενα βήματα στην καριέρα του να μην έχει παγιωμένες αντιλήψεις για το ποιος ή πότε θα είναι ο επόμενος ρόλος του, αλλά να είναι ευέλικτος και να υποδέχεται τις ευκαιρίες. Στην καριέρα μου επιδίωκα πάντα να εξελίσσομαι, υπηρετώντας ρόλους που διεύρυναν κάθε φορά τη σκέψη και την επαγγελματική μου δράση, και πιστεύω ότι αυτή η νοοτροπία με βοήθησε να αποκτήσω ολιστική αντίληψη της φαρμακευτικής αγοράς. Κατά τη γνώμη μου, η μεγαλύτερη πρόκληση για τις γυναίκες επαγγελματίες είναι η επίτευξη της εξισορρόπησης των επαγγελματικών ευκαιριών και των επιλογών που συνδέονται με την οικογένεια. Εξάλλου, εάν μια γυναίκα θέτει σαφείς στόχους και «αγωνίζεται» ισότιμα, νομίζω ότι τελικά καταφέρνει να αναιρέσει οποιαδήποτε μεροληπτική διάθεση στο εργασιακό περιβάλλον της.
Στην περίπτωσή μου βέβαια, σύμμαχος και συνοδοιπόρος σε αυτό το ταξίδι ήταν πάντα η οικογένειά μου, η οποία μου προσέφερε την υποστήριξη που χρειαζόμουν. Βασική παράμετρος για την επιτυχία της γυναίκας στον επαγγελματικό τομέα είναι ακριβώς αυτή η υποστήριξη και αποδοχή από το στενό περιβάλλον της, ώστε να είναι απαλλαγμένη από ενοχές και να έχει εμπιστοσύνη στις δυνατότητές της.
Θεωρώ ότι ο χώρος της φαρμακευτικής αγοράς, σε αντίθεση με άλλους επαγγελματικούς κλάδους, βελτιώνεται τα τελευταία χρόνια όσον αφορά στην επιλογή γυναικών σε θέσεις ευθύνης. Πάντα ασφαλώς υπάρχει χώρος περαιτέρω εξέλιξης των γυναικών.
Συντάσσεστε με την άποψη πως η ιδιαίτερη για όλους μας σημερινή περίοδος της κρίσης της πανδημίας ίσως να επηρέασε περισσότερο τις γυναίκες εργαζόμενες; Τι ισχύει, ειδικά, για τις γυναίκες σε ρόλους ηγεσίας;
Οι συνθήκες της πανδημίας ανέτρεψαν πολλά από όσα μέχρι τώρα θεωρούσαμε αυτονόητα στην εργασιακή μας καθημερινότητα. Αναγκαστήκαμε να αναθεωρήσουμε συνολικά τους τρόπους της επαγγελματικής μας δραστηριότητας και να επανεκτιμήσουμε δεδομένα συνεργασιών και επαφών. Οι γυναίκες σε ηγετικές θέσεις επηρεάστηκαν όσο και οι άντρες συνάδελφοί τους από αυτήν τη δραστική αλλαγή των συνηθειών και της καθημερινότητάς τους. Επίσης, θεωρώ ότι οι γυναίκες αναγκάστηκαν να επιδείξουν μεγαλύτερο βαθμό προσαρμοστικότητας και ενσυναίσθησης, αξίες ιδιαίτερα πολύτιμες στην αντιμετώπιση αυτών των εξαιρετικά δύσκολων συνθηκών, ακριβώς επειδή μια γυναίκα έπρεπε να διαδραματίσει πολλαπλούς ρόλους ταυτόχρονα, π.χ. εργαζόμενη από το σπίτι με τηλεργασία, ούσα παράλληλα μητέρα και σύζυγος.
Θεωρείτε πως θα δούμε περισσότερες γυναίκες σε ρόλους ηγεσίας μέσα στα επόμενα χρόνια τόσο σε διεθνές επίπεδο όσο και ειδικότερα στην Ελλάδα; Έχουν καμφθεί τα εμπόδια; Υπάρχει μεγαλύτερη εμπιστοσύνη πλέον στις γυναίκες μάνατζερ;
Η εξέλιξη των γυναικών σε θέσεις εργασίας είναι μια κατάκτηση που έχει ξεκινήσει τις τελευταίες δεκαετίες και θα επεκτείνεται τα επόμενα χρόνια. Από πολύ νωρίς, οι οικογένειες επενδύουν στην εκπαίδευση των κοριτσιών και τα καθοδηγούν σταθερά στο ταξίδι της αυτοπεποίθησης και της κατάκτησης των στόχων τους. Η κουλτούρα της ελληνικής κοινωνίας έχει εξελιχθεί σημαντικά, ώστε πλέον δεν περιορίζει τη γυναίκα στο ρόλο της συζύγου ή της μητέρας, αλλά την εξοικειώνει με το δικαίωμα της επιλογής στην καριέρα, την ακαδημαϊκή ή επαγγελματική εξέλιξη και την επιχειρησιακή δράση. Η εμπιστοσύνη στη γυναικεία δυναμική, γνώση, επιμονή και ολιστική αντίληψη εδραιώνεται όλο και περισσότερο στο χώρο των πολυεθνικών και ελληνικών εταιρειών. Μάλιστα, αναμένω να ενισχυθεί τα επόμενα χρόνια, καθώς αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο η άμεση σύνδεση της καλλιέργειας της διαφορετικότητας στον εργασιακό χώρο με την αυξημένη απόδοση και την ισχυρότερη δέσμευση των εργαζομένων τους. Βέβαια, η διαδρομή αυτή προϋποθέτει την προσαρμογή ή αλλαγή ορισμένων θεσμικών λειτουργιών, όπως η θέσπιση ευέλικτου ωραρίου εργασίας ή η διευκόλυνση της ικανοποίησης των οικογενειακών αναγκών των γυναικών εργαζομένων.
Ποια είναι η στρατηγική της εταιρείας όσον αφορά τη στήριξη και την ενδυνάμωση των γυναικών στο χώρο εργασίας;
Μια από τις κύριες αξίες της Bristol Myers Squibb είναι η πεποίθηση ότι η επιχειρησιακή ανάπτυξη συνδέεται απόλυτα και με την αποδοχή των αρχών της διαφορετικότητας και της ένταξης. Πιστοί σε αυτή την αρχή, διασφαλίζουμε τη σωστή ισορροπία του αριθμού του ανδρικού και γυναικείου πληθυσμού της εταιρείας και δίνουμε μεγάλη έμφαση στο σχεδιασμό και την εφαρμογή πολιτικών που διασφαλίζουν ότι οι γυναίκες έχουν τις ίδιες ευκαιρίες με τους άνδρες συναδέλφους τους. Με άλλα λόγια, στην BMS αναπτύσσουμε και προσελκύουμε στελέχη με κριτήριο την αξία και τη δυναμική τους και ποτέ το φύλο τους. Επισημαίνω στο σημείο αυτό ότι σήμερα το εργατικό δυναμικό της εταιρείας μας είναι κατά 58% γυναίκες και κατά 42% άνδρες, ενώ οι γυναίκες υπερτερούν και στη διοικητική ομάδα, η οποία συγκροτείται από έξι γυναίκες και δύο άνδρες.
