Σταθερότητα, με ερωτηματικό. Αυτό δείχνει η εικόνα που αποτυπώνει η Circana για την επίδραση του Κώδικα Δεοντολογίας στις τιμές των επώνυμων προϊόντων στο οργανωμένο λιανεμπόριο. Για την περίοδο Μαρτίου–Αυγούστου 2025, κατά την οποία εφαρμόστηκαν τα μέτρα, οι τιμές στα επώνυμα είδη στο supermarket αυξήθηκαν μόλις κατά +1,2%, όταν ο επίσημος πληθωρισμός για το ίδιο διάστημα κινήθηκε στο +2,6%.
Στα χαρτιά, αυτό μοιάζει με επιτυχία. Αλλά στην πράξη, το τοπίο είναι πιο σύνθετο.
Διπλή εικόνα: τρόφιμα vs. μη τρόφιμα
- Τρόφιμα: +2,3% — Οι πιέσεις στο κόστος συνεχίζουν να περνούν στην τελική τιμή.
- Μη τρόφιμα: Αρνητικός πληθωρισμός — Οι τιμές σε προσωπική φροντίδα και καθαριότητα κινήθηκαν καθοδικά.
Παράλληλα, οι προσφορές παραμένουν σε υψηλά επίπεδα. Το μήνυμα είναι σαφές: το λιανεμπόριο στηρίζει ακόμα την κατανάλωση με εκπτώσεις, προσπαθώντας να απορροφήσει μέρος των αυξήσεων.
Τα Top 1000 προϊόντα δείχνουν την τάση
Στην καρδιά του οργανωμένου λιανεμπορίου —τα 1.000 επώνυμα προϊόντα με τις μεγαλύτερες πωλήσεις— η ισορροπία είναι οριακή:
- 49,2% είναι ακριβότερα από πέρυσι.
- 43,1% είναι φθηνότερα.
- 7,7% αφορούν νέα προϊόντα ή χωρίς περσινά δεδομένα.
Η σταθερότητα εδώ δεν είναι απόλυτη, αλλά σχετική. Η αγορά κινείται σε λεπτές ισορροπίες.
Απόπειρα απολογισμού: ερμηνεία χρησμού
Η όποια προσπάθεια αποτίμησης του Κώδικα μοιάζει με ερμηνεία χρησμού της Πυθίας.
Οι επικριτές βλέπουν τη συνέχιση της ανοδικής πορείας των τιμών και απορρίπτουν το μέτρο ως αναποτελεσματικό.
Οι υποστηρικτές δείχνουν το σαφές "φρενάρισμα" στις τιμές του supermarket σε σχέση με τον Γενικό Δείκτη Τιμών και κάνουν λόγο για αποτέλεσμα.
Η αλήθεια μάλλον βρίσκεται κάπου στη μέση.
Πιο πολύ φρένο, παρά ανάσχεση
Το βασικό ερώτημα παραμένει:
Είναι αυτή η συγκράτηση αποτέλεσμα του Κώδικα ή θα συνέβαινε έτσι κι αλλιώς;
Δεν υπάρχει βεβαιότητα. Όμως, τα στοιχεία δείχνουν πως ο Κώδικας λειτουργεί κυρίως ως φρένο — όχι ως ανάχωμα. Επιβραδύνει την πορεία των τιμών, χωρίς να την αντιστρέφει.
Το στοίχημα για το επόμενο εξάμηνο είναι κρίσιμο:
Μπορεί η σταθερότητα να κρατήσει; Και ποιος θα την «πληρώσει» — οι καταναλωτές ή οι επιχειρήσεις;
Το ακριβό τίμημα της εικόνας
Αδιαμφισβήτητα όμως, η μεγαλύτερη αρνητική επίπτωση αυτής της περιόδου είναι η επικοινωνιακή δαιμονοποίηση του λιανεμπορίου.
Μέχρι πρόσφατα, η δημόσια κριτική εστίαζε σε διακρίσεις: ελληνικές vs. πολυεθνικές αλυσίδες, τοπικές vs. ξένες επιχειρήσεις — συχνά με αβάσιμες γενικεύσεις.
Πλέον, ολόκληρος ο κλάδος βρίσκεται στο στόχαστρο. Και αυτή η συλλογική στοχοποίηση ενδέχεται να έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις:
- Στις επιχειρήσεις με τον μεγαλύτερο αριθμό εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα.
- Στην αλυσίδα αξίας που εξαρτάται από το supermarket: brands, agencies, logistics, τοπικοί προμηθευτές.
Η δημόσια συζήτηση οφείλει να γίνει πιο νηφάλια, αν θέλουμε και σταθερές τιμές και βιώσιμες επιχειρήσεις.
