Στη δημοσκόπηση Νοεμβρίου της GPO για τα «Παραπολιτικά» οι τάσεις του Οκτωβρίου επαναλαμβάνονται σχεδόν αυτούσιες, επιβεβαιώνοντας ότι το πολιτικό κλίμα παραμένει σταθερό και αναμένει τις αναταράξεις που ενδέχεται να προκαλέσει η πιθανή εμφάνιση νέων κομμάτων στη δημόσια σκηνή.
Το βασικό εύρημα είναι ότι η απαισιοδοξία συνεχίζει να κυριαρχεί. Περισσότεροι από τρεις στους τέσσερις πολίτες βιώνουν αβεβαιότητα για την οικονομική τους κατάσταση.
Σχεδόν το 43% δηλώνει ότι καλύπτει τις ανάγκες του με μεγάλη δυσκολία, ενώ το 13,8% δεν καταφέρνει να ανταποκριθεί στο σύνολο των υποχρεώσεών του. Ένα επιπλέον 6,6% βρίσκεται στο όριο, αδυνατώντας να εξυπηρετήσει ακόμη και βασικές ανάγκες. Από την άλλη πλευρά, το 30,4% ζει μεν άνετα, αλλά χωρίς δυνατότητα αποταμίευσης, ενώ μόλις το 6,4% απολαμβάνει συνθήκες οικονομικής άνεσης που επιτρέπουν και αποταμίευση.
Η εικόνα που προκύπτει είναι αυτή μιας κοινωνίας τριών ταχυτήτων: 36,8% σε σχετική άνεση, 42,8% που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «μεσαία τάξη» και αγωνίζεται καθημερινά, και 20,4% σε πραγματικά δύσκολη οικονομική θέση. Μια διάρθρωση που επηρεάζει καθοριστικά και τις πολιτικές προτιμήσεις.
Η αξιολόγηση του κυβερνητικού έργου παραμένει ακλόνητη σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα: 28,8% θετικές γνώμες έναντι 70,8% αρνητικών. Ακόμη και η θετική απήχηση των συμφωνιών για την έναρξη ερευνητικών γεωτρήσεων στο Ιόνιο – εξέλιξη που η πλειοψηφία θεωρεί ότι ενισχύει τον ενεργειακό ρόλο της Ελλάδας – δεν φαίνεται να μετακινεί ουσιαστικά τον συσχετισμό. Σημαντικό, ωστόσο, είναι ότι το 26,7% εξακολουθεί να επιθυμεί συνέχιση της διακυβέρνησης της ΝΔ και του Κυριάκου Μητσοτάκη μετά τις επόμενες εκλογές, δείκτης του οποίου την πορεία θα παρακολουθεί στενά η GPO.
Παρά ταύτα, η μεγάλη εικόνα δείχνει ισχυρή διάθεση αλλαγής: το 71,2% δηλώνει ότι θέλει πολιτική και κυβερνητική εναλλαγή. Ωστόσο, ο φορέας που θα εκφράσει αυτό το αίτημα δεν έχει ακόμη αναδειχθεί. Ως πιο πειστική εναλλακτική καταγράφεται το ΠΑΣΟΚ με 21,4%, την ώρα που το 34,6% των πολιτών απαντά ότι δεν πείθεται από κανέναν.
Την ίδια στιγμή, η συζήτηση γύρω από τα νέα κόμματα που ενδεχομένως να προκύψουν εμπλουτίζει το πολιτικό σκηνικό με νέα ερωτήματα. Η ίδρυση κόμματος από τον Αλέξη Τσίπρα θεωρείται ωφέλιμη από το 26,5% των πολιτών. Αντίστοιχα, 17,4% βλέπει θετικά ένα κόμμα υπό τον Αντώνη Σαμαρά, ενώ 26,1% κρίνει θετική την πιθανότητα κομματικής πρωτοβουλίας από την Καρυστιανού. Τα ποσοστά αυτά υποδηλώνουν ότι σημαντικό τμήμα της κοινής γνώμης παραμένει δεκτικό σε νέους σχηματισμούς, παρότι ακόμη δεν διαφαίνεται ποιος θα κατορθώσει να κεφαλαιοποιήσει τη διάχυτη ανάγκη για αλλαγή.
Το συμπέρασμα είναι σαφές: η κοινή γνώμη βρίσκεται σε αναμονή. Οι πολίτες δυσφορούν με το οικονομικό περιβάλλον, επιζητούν πολιτική ανανέωση, αλλά ακόμη δεν έχουν βρει τον εκφραστή της. Μέχρι να γίνει αυτό, το πολιτικό σκηνικό παραμένει στάσιμο – μόνο φαινομενικά. Κάτω από την επιφάνεια, οι ανακατατάξεις προμηνύονται ραγδαίες.