Το σύνολο των Ευρωπαίων θεσμικών αξιωματούχων απένειμε τα εύσημα στην ελληνική Κυβέρνηση για την Προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης το εξάμηνο που προηγήθηκε, στη διάρκεια της Συνόδου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Από την πλευρά του, ο Έλληνας Πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, έκανε τον απολογισμό, αναφερόμενος στα βασικά επιτεύγματα της Ελληνικής Προεδρίας. Ο λόγος του κ. Σαμαρά είναι ο ακόλουθος:
"Κατά την Ελληνική Προεδρία, ολοκληρώσαμε 67 νομοθετικά κείμενα. Συνεχίζοντας δε και μετά την διακοπή εργασιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, πετύχαμε πολιτική συναίνεση σε επίπεδο Συμβουλίου σε 15 νομοθετικά κείμενα (μεταξύ των οποίων για (α)το ξέπλυμα μαύρου χρήματος και την χρηματοδότηση της τρομοκρατίας (β) την EUROPOL (γ) την δικονομική προστασία των παιδιών σε ποινικές διαδικασίες (δ) το 4ο σιδηροδρομικό πακέτο). Οι επόμενες Προεδρίες θα αναλάβουν να προωθήσουν πλέον τα κείμενα αυτά. Η προσπάθειά μας ήταν όπως οι προτεραιότητές μας αντικατοπτρίζουν όλα τα θέματα που έχουν σημαντική επίπτωση στον μέσο Ευρωπαίο πολίτη:
(1) Αντιμετώπιση των δομικών ελλειμμάτων του ευρώ, όπως ανεφάνησαν κατά την κρίση, στο πλαίσιο της εμβάθυνσης της ΟΝΕ. H υιοθέτηση του Ενιαίου Μηχανισμού Εξυγίανσης (SRM), σε συνδυασμό με τη Διακυβερνητική Συμφωνία για το Ενιαίο Ταμείο Εξυγίανσης (SRF), αποτελούν ένα σημαντικό βήμα προς την ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης. 0λοκληρώθηκε ένας σημαντικός αριθμός χρηματοπιστωτικών φακέλων, που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ασφάλειας και διαφάνειας του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της υπευθυνότητας των εμπλεκομένων σε αυτό, ενώ διασφαλίζουν την σταθερότητα των χρηματοπιστωτικών αγορών και την προστασία των δικαιωμάτων των ιδιωτών επενδυτών και των καταναλωτών (Οδηγία και Κανονισμός για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων, Οδηγία για την εναρμόνιση των προμηθειών στις τραπεζικές υπηρεσίες, οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες για τους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες).
(2) Απασχόληση και Ανάπτυξη: (α)η ομόφωνη έγκριση του νομοθετικού πακέτου ιδίων πόρων που διασφαλίζει την έγκαιρη και σταθερή χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών πολιτικών στο πλαίσιο του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου, (β)η συμφωνία για την χρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Θάλασσας και Αλιείας που διασφαλίζει την απρόσκοπτη χρηματοδότηση της νέας Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής της Ένωσης. Επιπλέον, (γ) η υιοθέτηση νομοθετικών πράξεων στο πλαίσιο της ολοκλήρωσης της Πρώτης και Δεύτερης Πράξης της Ενιαίας Αγοράς συμβάλλει περαιτέρω στην υλοποίηση των στόχων μας, στοχεύοντας στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας με την παροχή διευκολύνσεων αλλά και προστασίας στους πολίτες και στις επιχειρήσεις. Ενδεικτικά αναφέρονται (i) ο Κανονισμός για την ηλεκτρονική ταυτοποίηση και τις υπηρεσίες στις ηλεκτρονικές συναλλαγές (e-business and e-commerce), (ii) η Οδηγία για την απόσπαση εργαζομένων (iii) η Οδηγία για την ηλεκτρονική τιμολόγηση στις δημόσιες προμήθειες και (iv) η Οδηγία για την δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών στις επιχειρήσεις (σημαντική και για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής).
Συμφωνία επιτεύχθηκε για την συμμετοχή της ΕΕ στην αύξηση του κεφαλαίου του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων, βελτιώνοντας έτσι την ικανότητά του να αυξήσει την χρηματοδότηση της οικονομίας, με έμφαση στις μικρομεσαίες επιχιερήσεις. Ολοκληρώθηκαν, επίσης, σημαντικοί φάκελοι σε θέματα επενδύσεων, όπως το πακέτο επενδύσεων στην καινοτομία, που εισάγει μια νέα γενιά συμπράξεων δημοσίου και ιδιωτικού τομέα για την διευκόλυνση έργων καινοτομίας. Πρόοδος επιτεύχθηκε και στους τομείς των τηλεπικοινωνιών και των υποδομών με την υιοθέτηση δύο Οδηγιών (i) μιάς για την μείωση του κόστους εγκατάστασης υψίρρυθμων δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών και (ii) μιάς για την ρύθμιση της ανάπτυξης υποδομών εναλλακτικών καυσίμων.
(3) Στον χώρο της διαχείρισης των συνόρων και της μετανάστευσης, που αποτελεί μεγάλη πρόκληση όχι μόνον για το νότο αλλά για ολόκληρη την ΕΕ, κατά την Προεδρία μας (α) αναθεωρήθηκε ο κατάλογος των τρίτων χωρών, περιλαμβανομένης της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, οι υπήκοοι των οποίων υπόκειται στην υποχρέωση θεώρησης για την διέλευση των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης. Σημαντικό και δύσκολο επίτευγμα υπήρξε η υιοθέτηση (β) της Οδηγίας για τις συνθήκες εισδοχής και παραμονής των υπηκόων τρίτων χωρών στο πλαίσιο της ενδοεπιχειρησιακής μετακίνησης και (γ) του Κανονισμού FRONTEX.
Σημαντική τομή αποτελεί η υιοθέτηση, σήμερα, των Στρατηγικών Κατευθυντήριων Γραμμών για τον νομοθετικό και επιχειρησιακό σχεδιασμό στον τομέα Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (Post-Stockholm), για τις οποίες η Προεδρία και το Συμβούλιο εργάσθηκαν εντατικά καθόλο το εξάμηνο. Το κείμενο αυτό εστιάζεται στην(α) εφαρμογή της αρχής της αλληλεγγύης στην διαχείριση θεμάτων ασύλου, συνόρων και μετανάστευσης (β) στην διασύνδεση της μετανάστευσης με την εξωτερική πολιτική της Ένωσης (συνεργασία με τρίτες χώρες, εφαρμογή της αρχής της θετικής αιρεσιμότητας/ "more for more"), (γ)στην εκπόνηση αποτελεσματικών πολιτικών για τις επιστροφές, την επανεισδοχή και τις θεωρήσεις και (δ) στην συνεχή παρακολούθηση ενός αποτελεσματικού δικτύου εσωτερικής ασφάλειας.
(4) Στόχος της οριζόντιας θεματικής της Ελληνικής Προεδρίας ήταν ο επαναπροσδιορισμός και η επανεκκίνηση των θαλασσίων πολιτικών της ΕΕ, σε όλες τους τις πτυχές, περιλαμβανομένηςτης ασφάλειας, της ανάπτυξης και της ενέργειας. Βασικό στοιχείο είναι η Ευρωπαϊκή Στρατηγική Θαλάσσιας Ασφάλειας, που υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων την Τρίτη και χαιρετίσθηκε σήμερα. Είναι η πρώτη φορά που η ΕΕ αναπτύσσει μιά τέτοια ολιστική διατομεακή στρατηγική, που θα έχει ως αποτέλεσμα την καλλίτερη προστασία και προώθηση των οικονομικών συμφερόντων και των συμφερόντων ασφάλειας της ΕΕ και των κρατών-μελών της στην θάλασσα. Συμφωνία, επίσης, επιτεύχθηκε για την Οδηγία για τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, με ουσιαστικές και θετικές επιπτώσεις για τον τουρισμό και το περιβάλλον. Υιοθετήθηκε δε και ο Κανονισμός για την Χρηματοδότηση των δράσεων της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Θαλάσσιας Ασφάλειας (EMSA) για τα έτη 2014-2020, διασφαλίζοντας έτσι την αναγκαία χρηματοδότηση για την συνεχή βελτίωση της προστασίας του θαλασσίου περιβάλλοντος.
(5) Σε θεσμικό επίπεδο, η υιοθέτηση του Κανονισμού για το καθεστώς και την χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και ιδρυμάτων συνιστά ποιοτική αναβάθμιση της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας μέσω της ανάδειξης πραγματικά υπερεθνικών ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων.
(6) Η αλληλεγγύη αποτελεί θεμελιώδη αρχή της ΕΕ και η Ελληνική Προεδρία την προώθησε σε διάφορες μορφές. Συμφωνία επιτεύχθηκε για (α) τους νέους κανόνες για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλληλεγγύης, που θα επιτρέψουν την ταχύτερη αντίδραση του Ταμείου σε περίπτωση φυσικών καταστροφών, (β) την Απόφαση για την εφαρμογή της Ρήτρας Αλληλεγγύης, η οποία θα επιτρέψει στα κράτη μέλη και στους θεσμούς της Ένωσης να δράσουν από κοινού και να παρέχουν βοήθεια σε μεγάλες κρίσεις (τρομοκρατικής επίθεσης, ανθρωπογενούς ή φυσικής καταστροφής).
7. Ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε στην διεύρυνση (έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Σερβία, άνοιγμα 5 κεφαλαίων με το Μαυροβούνιο, απόδοση καθεστώτος υποψήφιας χώρας στην Αλβανία), ανανεώνοντας έτσι το ενδιαφέρον της Ένωσης για αυτή την σημαντική πολιτική, ενώ επιβεβαιώνει την δέσμευση των χωρών αυτών για την εκπλήρωση των ενταξιακών κριτηρίων".
