Με την αύξηση του ορίου του ακατάσχετου ορίου στους τραπεζικούς λογαριασμούς, από τα 1.250 ευρώ που ισχύει σήμερα στα 1.600 ευρώ -που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης- μεγαλύτερο μέρος εισοδημάτων από μισθούς, συντάξεις, ενοίκια θα παραμένει προστατευμένο στους τραπεζικούς λογαριασμούς των οφειλετών, χωρίς να μπορεί να κατασχεθεί από την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ ή τα πιστωτικά ιδρύματα.
Η προστασία ισχύει για έναν μοναδικό ατομικό ή κοινό τραπεζικό λογαριασμό ανά φυσικό πρόσωπο, ο οποίος πρέπει να έχει δηλωθεί στην ΑΑΔΕ ενώ τυχόν ποσά που υπερβαίνουν το ακατάσχετο όριο μπορούν να δεσμεύονται αυτόματα. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στους κοινούς λογαριασμούς, καθώς το ακατάσχετο ισχύει για κάθε συνδικαιούχο μόνο εφόσον όλοι έχουν δηλώσει τον λογαριασμό ως ακατάσχετο. Διαφορετικά, ενδέχεται να κατασχεθούν ποσά ακόμη και κάτω από το προβλεπόμενο όριο.
Η νέα ρύθμιση με την αύξηση στα 1.600 ευρώ του ακατάσχετου ορίου σε τραπεζικούς λογαριασμούς αναμένεται να ψηφιστεί από τη Βουλή εντός του Ιουνίου για να ενεργοποιηθεί πιθανότατα από την 1η Ιουλίου 2026.
Τα μυστικά του ακατάσχετου λογαριασμού
Τα μυστικά του ακατάσχετου λογαριασμού παρουσιάζει το insider.gr με έναν οδηγό με τη μορφή ερωτήσεων-απαντήσεων.
1. Το ακατάσχετο ποσό καταθέσεων ισχύει για όλους τους τραπεζικούς λογαριασμούς;
Όχι. Το ακατάσχετο ποσό ισχύει για έναν λογαριασμό (ΙΒΑΝ) ανά φυσικό πρόσωπο και σε ένα μόνο πιστωτικό ίδρυμα εφόσον ο λογαριασμός αυτός έχει δηλωθεί ως ακατάσχετος στην ΑΑΔΕ
2. Τι ισχύει για τους συνδικαιούχους σε κοινό τραπεζικό λογαριασμό;
Στην περίπτωση κοινού τραπεζικού λογαριασμού το ακατάσχετο ποσό των 1.600 ευρώ ισχύει για κάθε συνδικαιούχο. Για παράδειγμα σε έναν τραπεζικό λογαριασμό με υπόλοιπο 6.000 ευρώ με δυο συνδικαιούχους το ακατάσχετο όριο ανέρχεται συνολικά σε 3.200 ευρώ (1.600 ευρώ για τον έναν συνδικαιούχο και άλλα 1.600 ευρώ για τον δεύτερο συνδικαιούχο του λογαριασμού). Ωστόσο για να ισχύει το ακατάσχετο ποσό θα πρέπει ο συγκεκριμένος λογαριασμός να δηλωθεί ως ακατάσχετος και από τους δυο συνδικαιούχους. Κι αυτό γιατί εάν ένας από τους συνδικαιούχους δεν έχει δηλώσει τον λογαριασμό ως ακατάσχετο, τότε μπορεί να γίνει κατάσχεση και σε ποσό μικρότερο των 1.600 ευρώ που μπορεί να υπάρχει στον λογαριασμό.
3. Πώς γίνεται η κατάσχεση σε κοινό τραπεζικό λογαριασμό;
Όταν επιβάλλεται κατάσχεση σε κοινό λογαριασμό, θεωρείται ότι τα χρήματα ανήκουν ισόποσα σε όλους τους δικαιούχους. Αυτό σημαίνει ότι η κατάσχεση αφορά μόνο το ποσοστό που αντιστοιχεί στον οφειλέτη, και όχι το σύνολο του λογαριασμού. Για παράδειγμα, σε κοινό λογαριασμό με υπόλοιπο 3.000 ευρώ ο οποίος ανήκει σε δυο άτομα εκ των οποίων ο ένας έχει χρέη στη φορολογική διοίκηση, η ΑΑΔΕ μπορεί να στραφεί στο 50% των καταθέσεων, δηλαδή να «βάλει χέρι» στα 1.500 ευρώ του λογαριασμού. Στο συγκεκριμένο παράδειγμα, εάν ο κοινός λογαριασμός έχει δηλωθεί ως ακατάσχετος και από τους δυο συνδικαιούχους τότε η ΑΑΔΕ δεν μπορεί να κάνει κατάσχεση στον λογαριασμό καθώς ο οφειλέτης καλύπτεται από το νέο ακατάσχετο ποσό των 1.600 ευρώ. Εάν όμως ο κοινός λογαριασμός δεν έχει δηλωθεί ως ακατάσχετος από κανέναν, ούτε από τον οφειλέτη του Δημοσίου, τότε η ΑΑΔΕ θα μπορεί να κατασχέσει τα 1.500 ευρώ δηλαδή το 50% των χρημάτων και να μείνουν στον λογαριασμό τα υπόλοιπα 1.500 ευρώ.
4. Πώς μπορώ να δηλώσω τον τραπεζικό μου λογαριασμό ως «ακατάσχετο»;
Η δήλωση ενός λογαριασμού ως ακατάσχετου μπορεί να γίνει οποιαδήποτε χρονική στιγμή, μέσω της εφαρμογής της ΑΑΔΕ, χρησιμοποιώντας του κωδικούς Taxisnet, ακολουθώντας 3 βήματα:
- συμπλήρωση του IBAN λογαριασμού
- επιλογή του περιεχομένου της υπεύθυνης δήλωσης
- επιλογή «Αποθήκευση»
5. Ποιον λογαριασμό θα πρέπει να δηλώσω ως ακατάσχετο;
Καλό είναι να δηλωθεί ο ατομικός τραπεζικός λογαριασμός για να αποφύγετε περιπέτειες με συνδικαιούχους οι οποίοι μπορεί να έχουν οφειλές στο Δημόσιο ή τις τράπεζες. Εάν έχετε δυο ή περισσότερους τραπεζικούς λογαριασμούς κι ένας από αυτούς είναι λογαριασμός περιοδικής πίστωσης μισθών, συντάξεων και ασφαλιστικών βοηθημάτων, γνωστοποιείται αποκλειστικά και μόνο ο λογαριασμός αυτός ως ακατάσχετος.
6. Ποια ποσά γλιτώνουν από κατασχέσεις;
Από τις κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών εξαιρούνται:
- Τα ποσά της διατροφής.
- Τα 4/5 των ημερομισθίων ενώ επιτρέπεται κατάσχεση επί του 1/5 αυτών για χρέη προς το Δημόσιο των δικαιούχων αυτών.
- Το 1/2 των εφάπαξ καταβαλλόμενων από οποιονδήποτε ασφαλιστικό φορέα βοηθημάτων κατά την αποχώρηση από την υπηρεσία ή το επάγγελμα, ενώ επιτρέπεται κατάσχεση επί του 1/2 αυτών για τα χρέη προς το Δημόσιο των δικαιούχων αυτών.
- Μια σειρά από επιδόματα και παροχές όπως το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα, η εφάπαξ οικονομική ενίσχυση σε χαμηλοσυνταξιούχους, το επίδομα ανεργίας, το επίδομα εκπαίδευσης ή επαγγελματικής κατάρτισης που καταβάλλεται σε ανέργους, το επίδομα θέρμανσης, τα προνοιακά επιδόματα, η επιδότηση ενοικίου, τα χρηματικά έπαθλα της φορολοταρίας, κάθε επίδομα που έχει χαρακτηριστεί ρητώς ως «ακατάσχετο» από τη νομοθεσία που το προβλέπει.
