Στην Ελλάδα, οι τιμές των υγρών καυσίμων καταγράφονται στο σχετικό παρατηρητήριο του υπουργείου Ανάπτυξης. Η μορφή διάθεσης των στοιχείων, όμως, σε ξεχωριστά αρχεία .pdf για κάθε ημέρα δυσκολεύει την παρατήρηση της εξέλιξης των τιμών σε βάθος χρόνου και την αποτύπωσή της. Για αυτόν τον λόγο, το iMEdD και ο συντάκτης της έρευνας ο Παύλος Μεθόδιος συγκέντρωσε τα ιστορικά δεδομένα του παρατηρητήριου τιμών των τελευταίων εννέα ετών, τα αποτύπωσε σε διαδραστικά γραφήματα και δημιούργησε έναν μηχανισμό αυτόματης επικαιροποίησής τους καθημερινά, με τα νεότερα στοιχεία κάθε φορά. Οι οπτικοποιήσεις και τα σύνολα των δεδομένων διατίθενται ελεύθερα, προς διευκόλυνση της παρατήρησης και της περαιτέρω ανάλυσης.
Στις 28 Φεβρουαρίου 2026, όταν απογειώθηκαν τα αμερικανικά και ισραηλινά πολεμικά αεροσκάφη για τον ιρανικό εναέριο χώρο, η μέση τιμή της αμόλυβδης 95 στην Ελλάδα βρισκόταν στο 1,75 ευρώ ανά λίτρο, του diesel κίνησης στο 1,56, ενώ το υγραέριο κίνησης πωλούταν για 1,04 ευρώ και η αμόλυβδη 100 για 1,95 ευρώ το λίτρο. Συνοπτικά, σύμφωνα με τα δεδομένα που έχει δημοσιεύσει το υπουργείο Ανάπτυξης, πριν από την έναρξη της σύρραξης, όλοι οι τύποι καυσίμων κυμαίνονταν κάτω των 2 ευρώ ανά λίτρο, όπως αποτυπώνεται στο πρώτο γράφημα παραπάνω, το οποίο εστιάζει στη μέση τιμή του εκάστοτε τύπου καυσίμων, σε επίπεδο επικράτειας ανά ημέρα, από τις 20 Φεβρουαρίου, μία εβδομάδα πριν την έναρξη του πολέμου.
Η κατάσταση στα πρατήρια φαίνεται να άλλαξε γρήγορα: Ύστερα από μερικές ημέρες σταδιακής αύξησης, η αμόλυβδη 100 οκτανίων ξεπέρασε το ψυχολογικό όριο των 2 ευρώ το λίτρο στις 6 Μαρτίου. Την πορεία αυτή ακολούθησε και η πιο κοινή αμόλυβδη 95 οκτανίων, της οποίας η μέση τιμή πανελλαδικά ξεπέρασε τα 2 ευρώ στις 20 Μαρτίου, όπως και το diesel μία ημέρα αργότερα. Μάλιστα, το diesel ξεπέρασε σε μέση τιμή σε μέση τιμή, την αμόλυβδη 95 το επόμενο διάστημα, φτάνοντας να πωλείται έως και 2,12 ευρώ ανά λίτρο, στη μέση τιμή του στις 31 Μαρτίου. Ανεπηρέαστο δεν έμεινε ούτε το υγραέριο κίνησης, το οποίο στις 6 Απριλίου κόστιζε 1,37 ευρώ ανά λίτρο, από 1,04 στις 28 Φεβρουαρίου –μια αύξηση της τάξης του 32%.
Ακριβότερα καύσιμα σε νησιωτικές περιοχές
Βέβαια, η τιμή των καυσίμων δεν είναι η ίδια σε όλες τις περιφερειακές ενότητες της χώρας. Εντοπίζονται σημαντικές διακυμάνσεις, κυρίως ανάμεσα σε νησιωτικές και ηπειρωτικές περιοχές.
Στον ακόλουθο χάρτη, ο οποίος διαθέτει φίλτρο επιλογής ανά τύπο καυσίμου, οπτικοποιούνται τα τελευταία ημερήσια δεδομένα των μέσων τιμών ανά περιοχή. Περνώντας με το ποντίκι ή πατώντας με το δάκτυλο σε κάθε περιφερειακή ενότητα παρουσιάζεται η τιμή για τον εκάστοτε τύπο καυσίμου, καθώς και η εξέλιξη της τιμές από την αρχή του 2026.
Επανάληψη του ίδιου φαινομένου
Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν δεν αποτελεί την πρώτη κρίση με διαφαινόμενο αντίκτυπο στις τιμές των καυσίμων, που υπέστησαν σημαντικές αυξήσεις μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα. Το 2022 η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία είχε, επίσης, οδηγεί στην «εκτίναξη» των τιμών των καυσίμων, μεταξύ άλλων.
Οι μέσες τιμές είχαν ήδη επιστρέψει στα προ πανδημίας επίπεδα την άνοιξη του 2021 και σημείωσαν ανοδική πορεία από την έναρξη του 2022. Μετά τη ρωσική εισβολή στην ουκρανική επικράτεια, οι οδηγοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με κατακόρυφες αυξήσεις στις τιμές των πρατηρίων καυσίμων: Το diesel βρέθηκε να πωλείται 1,62 ευρώ ανά λίτρο τον Φεβρουάριο εκείνου του έτους, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη του πολέμου, σε 2 ευρώ στις 14 Μαρτίου. Λιγότερο απότομη ήταν η άνοδος στην τιμή της αμόλυβδης 95 οκτανίων, καθώς αυτή είχε αυξηθεί από 1,75 ευρώ την Πρωτοχρονιά 2022 σε 1,89 στις 24 Φεβρουαρίου, αλλά και αυτή σημείωσε αύξηση 20 λεπτών εντός λίγων εβδομάδων.
Εκείνη τη χρονιά, τον Ιούνιο η μέση τιμή ενός λίτρου αμόλυβδης 95 οκτανίων ξεπέρασε τα 2,43 ευρώ, ενώ των 100 οκτανίων τα 2,58 ευρώ. Το diesel, από την άλλη, είχε κινηθεί σε χαμηλότερα επίπεδα, ξεπερνώντας τα 2,10 ευρώ ανά λίτρο τόσο τον Ιούνιο όσο και τον Οκτώβριο 2022. Το υγραέριο κίνησης δεν φαίνεται να είχε επηρεαστεί τόσο το 2022, σύμφωνα με τα δεδομένα, καθώς, έπειτα από μια αρχική αύξηση, είχε επανέλθει στα προηγούμενα επίπεδα, κάτι που δεν μπορούμε να υποστηρίξουμε και για τη φετινή σύρραξη στον Περσικό Κόλπο.
Απομένει να παρακολουθήσουμε πώς θα διαμορφωθούν οι τιμές το επόμενο διάστημα, μετά την επίτευξη προσωρινής εκεχειρίας μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ τον Απρίλιο 2026.
Η συντακτική ομάδα του lab.imedd.org συγκέντρωσε τα δεδομένα των τιμών των υγρών καυσίμων στην Ελλάδα, από το 2017 έως σήμερα, σε διαδραστικά γραφήματα τα οποία ανανεώνονται αυτόματα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία κάθε φορά. Οι οπτικοποιήσεις παρέχονται ελεύθερα προς ενσωμάτωση, ως ένα εργαλείο παρατήρησης της εξέλιξης των τιμών στα πρατήρια της χώρας.
Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα από το iMEdD εδώ.
