Η ευρωπαϊκή οικονομία εισέρχεται σε μια σαφώς πιο απαιτητική περίοδο, καθώς οι αναθεωρημένες εκτιμήσεις της Goldman Sachs σκιαγραφούν ένα περιβάλλον χαμηλότερης ανάπτυξης, εντεινόμενων πληθωριστικών πιέσεων και πιο αυστηρής νομισματικής πολιτικής. Στο επίκεντρο των εξελίξεων βρίσκεται το νέο ενεργειακό σοκ που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή, το οποίο αναδιαμορφώνει τις προοπτικές και επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο νέων αυξήσεων επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μέσα στο 2026.
Ο αμερικανικός επενδυτικός οίκος αναθεωρεί ανοδικά τις προβλέψεις του για τις τιμές της ενέργειας, εκτιμώντας ότι οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ θα είναι εντονότερες και πιο παρατεταμένες από ό,τι αναμενόταν. Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι η διέλευση πλοίων θα παραμείνει δραστικά περιορισμένη για διάστημα έξι εβδομάδων —διπλάσιο σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις— γεγονός που ενισχύει την ανοδική πορεία των τιμών. Σε αυτό το πλαίσιο, το πετρέλαιο Brent αναμένεται να κορυφωθεί στα 115 δολάρια τον Απρίλιο, ενώ το φυσικό αέριο TTF εκτιμάται ότι θα κινηθεί κατά μέσο όρο στα 72 ευρώ ανά μεγαβατώρα το δεύτερο τρίμηνο.
Η παρατεταμένη ενεργειακή πίεση μετακυλίεται άμεσα στις τιμές καταναλωτή, ενισχύοντας τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη. Σύμφωνα με τις νέες προβλέψεις, ο γενικός δείκτης τιμών καταναλωτή αναμένεται να κορυφωθεί στο 3,2% το δεύτερο τρίμηνο, επίπεδο αισθητά υψηλότερο από τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
Την ίδια στιγμή, τα πρώτα σαφή σημάδια επιβράδυνσης της οικονομικής δραστηριότητας καθίστανται ολοένα και πιο εμφανή. Η Goldman Sachs αναθεωρεί προς τα κάτω τις προβλέψεις για την ανάπτυξη της ευρωζώνης κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες, τοποθετώντας την στο 0,7% για το σύνολο του έτους, έναντι 1,4% που εκτιμάτο στις αρχές του 2026. Η επιδείνωση αποδίδεται κυρίως στο αυξημένο ενεργειακό κόστος και στις αυστηρότερες χρηματοπιστωτικές συνθήκες.
Παρά τη χαμηλότερη αναπτυξιακή δυναμική, η επιμονή του δομικού πληθωρισμού, σε συνδυασμό με τη σκληρότερη στάση των κεντρικών τραπεζών, οδηγεί σε επαναπροσδιορισμό της νομισματικής πολιτικής. Πλέον, οι αγορές προεξοφλούν δύο αυξήσεις επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, τον Απρίλιο και τον Ιούνιο, με το επιτόκιο καταθέσεων να διαμορφώνεται στο 2,5%.
Οι κίνδυνοι για την ευρωπαϊκή οικονομία παραμένουν ασύμμετροι: ανοδικοί για τον πληθωρισμό και καθοδικοί για την ανάπτυξη. Σε ένα δυσμενές σενάριο, όπου οι τιμές ενέργειας συνεχίζουν να αυξάνονται ή προκύπτουν νέες ζημιές σε κρίσιμες υποδομές, ο πληθωρισμός θα μπορούσε να εκτιναχθεί έως και στο 5,6%, με τα επιτόκια να αυξάνονται επιπλέον κατά 150 έως 200 μονάδες βάσης.
Παράλληλα, η αγορά εμπορευμάτων εκτιμά ότι η διαταραχή στις θαλάσσιες ροές μέσω των Στενών του Ορμούζ θα περιορίσει τη ναυσιπλοΐα στο μόλις 5% των φυσιολογικών επιπέδων για έξι εβδομάδες, εξέλιξη που συνεπάγεται διατήρηση των τιμών ενέργειας σε υψηλά επίπεδα. Υπό αυτές τις συνθήκες, τόσο το Brent όσο και το TTF αναμένεται να παραμείνουν ακριβότερα ακόμη και προς τα τέλη του 2026.
Συνολικά, η ευρωπαϊκή οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν συνδυασμό χαμηλής ανάπτυξης και υψηλού πληθωρισμού, με την ενεργειακή κρίση να λειτουργεί ως βασικός καταλύτης. Όπως επισημαίνει η Goldman Sachs, οι αποφάσεις των κυβερνήσεων ως προς τη δημοσιονομική στήριξη, αλλά και η πορεία της γεωπολιτικής κρίσης, θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τόσο τη διάρκεια όσο και την ένταση της νομισματικής σύσφιξης.
