Θετικό είναι το σήμα που δίνεται στην οικονομία και ειδικότερα σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά από την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) για νέα μείωση των επιτοκίων της. Οι επιχειρήσεις θα έχουν πρόσβαση σε φθηνότερο δανεισμό καθώς και τα νοικοκυριά που ζητούν νέα δάνεια από τις τράπεζες.
Για όσους έχουν ήδη λάβει από το παρελθόν στεγαστικά δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο η μείωση των δόσεων θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα περαιτέρω μείωσης των επιτοκίων της ΕΚΤ (σε περίπτωση που συνεχισθούν), καθώς οι δόσεις των δανείων αυτών έχουν «παγώσει» από τις τράπεζες για όλους τους συνεπείς δανειολήπτες από τον Μάιο του 2023 -με το πάγωμα να ισχύει έως τον Μάιο του 2025- με βάση το επιτόκιο αναφοράς που ίσχυε στα τέλη του Μαρτίου 2023 μείον 20 μονάδες βάσης. Δεδομένου ότι τον Μάρτιο του 2023 το επιτόκιο χορηγήσεων της ΕΚΤ ανερχόταν στο 3,5% και το τρίμηνο Euribor -το οποίο αποτελεί τη βάση αναφοράς για τα περισσότερα στεγαστικά δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο- λίγο πάνω από το 3%, οι δόσεις των δανείων «κλείδωσαν» με το Euribor χαμηλότερα από το 3% και συγκεκριμένα γύρω στο 2,8%. Με τον τρόπο αυτό οι δανειολήπτες δεν επιβαρύνθηκαν από τις αυξήσεις των επιτοκίων της ΕΚΤ που ακολούθησαν με ό,τι θετικό συνεπάγεται αυτό τόσο για τους ίδιους, καθώς δεν επιβαρύνθηκε ο οικογενειακός τους προϋπολογισμός, όσο και για το τραπεζικό σύστημα.
Με το Euribor σήμερα να κυμαίνεται γύρω στο 3,2%, προκειμένου να έχουν όφελος οι δανειολήπτες που των οποίων οι δόσεις έχουν «παγώσει», θα πρέπει να μειωθεί στο 2,8% για να φθάσει στο επίπεδο στο οποίο έχουν «παγώσει» οι τράπεζες το επιτόκιο για τους συνεπείς δανειολήπτες). Κάτι τέτοιο αναμένεται να συμβεί χρονικά κοντά στο δεύτερο τρίμηνο του 2025, όσο διαρκεί η παράταση του μέτρου για τους συνεπείς δανειολήπτες. Αν μειωθούν τα επιτόκια αναφοράς νωρίτερα, το όφελος θα μετακυληθεί στους δανειολήπτες.
Από τις αυξήσεις όμως των επιτοκίων της ΕΚΤ πριν την έναρξη του κύκλου μειώσεων οι συνεπείς δανειολήπτες είχαν σημαντικά οφέλη.
Όφελος 300 εκατ. για τους συνεπείς δανειολήπτες μέχρι σήμερα
Ειδικότερα, όπως ανέφερε ο CEO της Alpha Bank Βασίλης Ψάλτης μιλώντας πριν μερικές ημέρες σε εκδήλωση του Συνδέσμου Βιομηχανιών Στερεάς Ελλάδας οι τράπεζες πρόσφεραν σημαντική στήριξη στους συνεπείς δανειολήπτες, παγώνοντας τα επιτόκια αναφοράς (Eurobor) από τον Μάιο του 2023 στο 2,80% για όλα τα κυμαινόμενα στεγαστικά τους, μέχρι και τον Μάιο του 2025, γεγονός που οδήγησε σε όφελος της τάξης των 300 εκατ. ευρώ περίπου για τους συνεπείς δανειολήπτες.
Τα επιτόκια των νέων στεγαστικών δανείων, όπως επισήμανε o κ.Ψάλτης, είναι σήμερα πιο ανταγωνιστικά από την υπόλοιπη Ευρώπη, καθώς στην Ελλάδα το μέσο επιτόκιο προσφοράς για σταθερό επιτόκιο μέχρι τα πρώτα 5 χρόνια είναι 3,42% έναντι 3,93% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Σε αναφορά στις χρηματοδοτικές συνθήκες που επικρατούν στην ελληνική οικονομία, είπε επίσης, πως υπάρχει έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των τραπεζών και σε ό,τι αφορά στα επιχειρηματικά δάνεια.
Όσον αφορά στα επιτόκια των καταθέσεων, ο κ. Ψάλτης ανέφερε ότι η διαφορά με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο είναι περί τις 50 μονάδες βάσης και οφείλεται κυρίως στο ότι το 70% της καταθετικής βάσης των ελληνικών τραπεζών (έναντι 60% στην Ευρώπη) αποτελείται από μικρά υπόλοιπα ιδιωτών για καθημερινές συναλλαγές. Στο σημείο αυτό ανέδειξε την ανάγκη ενημέρωσης των πολιτών για τα νέα αποταμιευτικά προϊόντα που προσφέρονται.
Γενικότερα η μείωση των επιτοκίων της ΕΚΤ θα συμβάλει στη διατήρηση των ρυθμών ανάπτυξης του ελληνικού ΑΕΠ που είναι ένας από τους υψηλότερους στην ευρωζώνη, ενώ θα δώσει θετικό σήμα σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, δίνοντάς τους πρόσβαση σε φθηνότερο δανεισμό με ό,τι θετικό συνεπάγεται αυτό σε μια εποχή προκλήσεων για τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
