Οι μεγάλες αλλαγές που επήλθαν στο «χάρτη» των εισοδημάτων μετά την τεκμαρτή φορολόγηση των ελευθέρων επαγγελματιών, αναμένεται να επηρεάσουν και τη φορολογική συμμόρφωσή τους λόγω των αυξημένων ποσών που καλούνται να καταβάλλουν.
Η αναρρίχηση των αυτοαπασχολουμένων στη 2η θέση με τα υψηλότερα εισοδήματα, μετά τους μισθωτούς, αλλάζει τα δεδομένα και προκαλεί ανησυχία στους επιτελείς του υπουργείου Οικονομικών για την εισπραξιμότητα των φόρων, η οποία, επί του παρόντος κινείται σε ικανοποιητικά επίπεδα.
Τα τελευταία στοιχεία, δείχνουν ότι το 90% των επιχειρήσεων καταβάλλει εμπρόθεσμα το φόρο εισοδήματος, εν αντιθέσει με τα φυσικά πρόσωπα το 25% των οποίων καθυστερεί την πληρωμή του φόρου. Από τα 1,968 δισ. ευρώ που θα έπρεπε να καταβληθούν από τις επιχειρήσεις στο πεντάμηνο του έτους, πληρώθηκαν εμπρόθεσμα τα 1,788 δισ. ευρώ. Δηλαδή το ποσοστό εμπρόθεσμης πληρωμής του φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων διαμορφώθηκε στο 90,83%.
Στον αντίποδα, η εισπραξιμότητα του φόρου εισοδήματος των φυσικών προσώπων διαμορφώθηκε την περίοδο Ιανουαρίου- Μαΐου 2024 σε 75,40%, καθώς από το συνολικό ποσό του 1,070 δισ. ευρώ οι φορολογούμενοι πλήρωσαν 806 εκατ. ευρώ. Συνεπώς, περίπου το 25% του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων έμεινε απλήρωτος με αποτέλεσμα τη διόγκωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Η εικόνα αυτή αναμένεται ωστόσο να αλλάξει άρδην, καθώς τα… δύσκολα για τους φορολογούμενους αρχίζουν μετά την εκκαθάριση των φορολογικών δηλώσεων και την έναρξη των δόσεων του πρόσθετου φόρου εισοδήματος.
Το ποσό που έχει βεβαιωθεί από την εκκαθάριση των φετινών φορολογικών δηλώσεων έφθασε στα 4,5781 δισ. ευρώ, με την προθεσμία για την καταβολή της δεύτερης δόσης του φόρου εισοδήματος να λήγει στο τέλος Αυγούστου. Το συνολικό ποσό που θα εισπράξει επιπλέον το Δημόσιο από τον νέο τρόπο φορολόγησης των ελευθέρων επαγγελματιών, άγγιξε τα 450 εκατ. ευρώ.
Όλες οι κατηγορίες φορολογουμένων δήλωσαν υψηλότερο εισόδημα, με εξαίρεση τους ελεύθερους επαγγελματίες που φορολογήθηκαν με τον τεκμαρτό προσδιορισμό του εισοδήματός τους. Η «τσιµπίδα» των τεκµηρίων «έπιασε» 402.183 ελεύθερους επαγγελµατίες (σε σύνολο 724.465), τετραπλασιάζοντας σχεδόν το εισόδημά τους στα 12.794 ευρώ. Έτσι, κλήθηκαν να πληρώσουν µέσο φόρο 1.733 ευρώ. Αν στο ποσό αυτό προστεθεί το τέλος επιτηδεύµατος, το οποίο έχει µειωθεί κατά 50% και ανέρχεται σε 325 ευρώ, η µέση φορολογική επιβάρυνση για όσους καλύφθηκαν από το τεκµήριο έφτασε τα 2.058 ευρώ.
Οι φορολογούμενοι που δεν εμπίπτουν στο τεκμήριο δήλωσαν μέσο ετήσιο εισόδημα 15.013 ευρώ (1.251 ευρώ τον μήνα).
Με βάση τα στοιχεία που προκύπτουν από την ανάλυση των εισοδημάτων των τριών κύριων κατηγοριών (μισθωτοί, συνταξιούχοι, ελεύθεροι επαγγελματίες), το μέσο δηλωθέν εισόδημα είναι:
Για τους μισθωτούς: 16.470 ευρώ.
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες: 13.901 ευρώ.
Για τους συνταξιούχους: 13.333 ευρώ.
Βελτιωμένη σε σχέση με το φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, είναι η εισπραξιμότητα στο ΦΠΑ. Στο πεντάμηνο, από τα 7,378 δισ. ευρώ το Δημόσιο εισέπραξε τα 5,973 δισ. ευρώ (ποσοστό συμμόρφωσης 80,96%).
Το Μάιο το ποσό που έπρεπε να πληρωθεί ανέρχονταν σε 1,382 δισ. ευρώ αλλά το ποσό που εισέρρευσε τελικά στα δημόσια ταμεία ήταν 1,159 δισ. ευρώ, με το δείκτη εμπρόθεσμης πληρωμής να διαμορφώνεται στο 83,87%.
Χαμηλότερα από το ΦΠΑ κινήθηκε η εισπραξιμότητα στον ΕΝΦΙΑ την υπό εξέταση περίοδο, καθώς ανήλθε σε 77,46%. Ειδικότερα τον Μάϊο 6.167.304 κατέβαλλαν 164,97 εκατ. ευρώ την ώρα που η συνολική οφειλή ήταν ύψους 213,83 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 77,15% των υπόχρεων πλήρωσε το φόρο στην ώρα του.
Κατά μέσον όρο το ποσοστό φορολογικής συμμόρφωσης στο 5μηνο για ΦΠΑ, ΕΝΦΙΑ και φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων ανήλθε στο 81,88%, δηλαδή 8 στους 10 φορολογούμενους ήταν συνεπείς με τις υποχρεώσεις τους στην εφορία.
