Το πραγματικό χάσμα αναφορικά με τις σημερινές προκλήσεις που θέτει το μεταναστευτικό, βρίσκεται μεταξύ των υπερασπιστών, δηλαδή αυτών που θέλουν να χρησιμοποιήσουν την ΕΕ για την επίλυση αυτών των προκλήσεων, και των αντιρρησιών, δηλαδή αυτών που αντιτίθενται, και θέλουν να χρησιμοποιήσουν τις προκλήσεις για την διάλυση της ΕΕ. Αυτό υποστήριξαν πολλοί ευρωβουλευτές κατά τη συζήτηση στο ΕΚ για τη μετανάστευση. Οι περισσότεροι ευρωβουλευτές αποδοκίμασαν τη βραδύτητα των κρατών μελών της ΕΕ σε ό,τι αφορά την υλοποίηση των υποσχέσεών τους για αύξηση της βοήθειας προς τους πρόσφυγες, και αύξηση του ανθρωπίνου δυναμικού για την διαχείρισή τους στα σύνορα της ΕΕ. Το έλλειμμα των 2,3 δισ. ευρώ παραμένει ίδιο εδώ και δύο μήνες, σημείωσε ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν-Κλοντ Γιουνκερ.
Ανοίγοντας τη συζήτηση, ο Πρόεδρος του ΕΚ, Μάρτιν Σουλτς, εξέφρασε την ικανοποίησή του για το σχέδιο των 17 σημείων που συμφωνήθηκε στη σύνοδο κορυφής της 25ης Οκτώβρη, αλλά εξέφρασε τη βαθιά του ανησυχία για την αποτυχία των κρατών να τηρήσουν τις υποσχέσεις τους. "Εάν οι κυβερνήσεις θεωρούν τους εθνικούς εγωισμούς πιο σημαντικούς από τις κοινές λύσεις, τότε αυτό θα είναι εις βάρος τόσο των προσφύγων όσο και της ευρωπαϊκής συνοχής", σημείωσε ο ίδιος. Τις ίδιες απόψεις συμμερίστηκε και ο Πρόεδρος του Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ, ο οποίος προειδοποίησε για το ενδεχόμενο να δημιουργήσει η προσφυγική κρίση "τεκτονικές πολιτικές αλλαγές" στην ΕΕ.
Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ ευχαρίστησε το Κοινοβούλιο για τη στήριξή του και την ταχεία υιοθέτηση όλων των νομοθετημάτων κατά την τρέχουσα κρίση και υποσχέθηκε ευελιξία στο σύμφωνο σταθερότητας για τους προϋπολογισμούς των κρατών μελών που καταβάλουν τεράστιες προσπάθειες για να βοηθήσουν τους πρόσφυγες. Ζήτησε από τους Ευρωπαίους ηγέτες να σταματήσουν τις αλληλοκατηγορίες, και να τηρήσουν τις υποσχέσεις τους. "Τα κράτη μέλη κινούνται αργά σε μια στιγμή όπου θα έπρεπε να τρέχουν", επεσήμανε ο κ. Γιούνκερ, παραθέτοντας τα υφιστάμενα κενά μεταξύ υποσχέσεων και πράξεων. Πριν από την συνάντηση με τους Αφρικανούς ηγέτες στη σύνοδο κορυφής της Βαλέτας, η ΕΕ πρέπει να δείξει ότι τηρεί τις υποσχέσεις της. Το σχέδιο δράσης που συμφωνήθηκε με την Τουρκία, η οποία φιλοξενεί 2,5 εκατομμύρια πρόσφυγες, πρέπει να τεθεί άμεσα σε ισχύ.
Ο Μανφρεντ Βέμπερ, (ΕΛΚ, Γερμανία), ο Τζιάνι Πιτέλα (Σοσιαλιστές, Ιταλία), και ο Γκι Βερχοφσταντ (Φιλελεύθεροι, Βέλγιο) χαιρέτισαν τα μέτρα που κατέθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την πίεση που η ίδια ασκεί για ταχεία δράση. Κάλεσαν τα κράτη μέλη να τηρήσουν τις υποσχέσεις τους. "Οι εθνικοί εγωισμοί αποτυγχάνουν", σημείωσε ο κ. Βέμπερ, καλώντας όλους τους δημοκράτες να συνεργαστούν ακόμα πιο στενά. Την άποψη αυτή συμμερίστηκε και ο κ. Πιτέλα, ο οποίος κατηγόρησε την πληθώρα "αντιρρησιών που πιέζουν για διάλυση ".
Η Ρεμπέκα Χαρμς (Πράσινοι, Γερμανία), δήλωσε ότι είναι λάθος η σύναψη συμφωνίας με τον Ερντογάν, ενώ οι κκ Βερχόφσταντ και Πιτέλα επέμειναν ότι το σχέδιο δράσης δεν αποτελεί "λευκή επιταγή" για την Τουρκία, και ότι η ΕΕ χρειάζεται να ενισχύσει τη βοήθεια προκειμένου να φιλοξενηθούν οι πρόσφυγες στην περιοχή σε καλές συνθήκες, συμπεριλαμβανομένης της παροχής εκπαίδευσης στα παιδιά. Ο κ. Βερχόφσταντ υπογράμμισε ακόμη ότι η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Φεντερίκα Μογκερίνι, θα πρέπει να λάβει εντολή από το Συμβούλιο προκειμένου να καθίσει στο ίδιο τραπέζι με τη Ρωσία, το Ιράν, τις ΗΠΑ και άλλους και να βρεθεί ένας τρόπος θα δοθεί ένα τέλος στον πόλεμο της Συρίας.
Ο Σάιντ Καμάλ (EΣΜ, Ηνωμένο Βασίλειο) προειδοποίησε ότι η κρίση αυτή θα μπορούσε να γίνει γεωπολιτική. Επέμεινε ότι η ΕΕ πρέπει να είναι "δίκαιη και σταθερή" με τους μετανάστες, να σώζει ζωές και όχι να τους ενθαρρύνει να ρισκάρουν τη ζωή τους.
Ο Πάμπλο Ιγκλέσιας (Ευρ. Ενωτ. Αριστερά, Ισπανία) καταδίκασε τα "κροκοδείλια δάκρυα" στον πολιτικό διάλογο, την ίδια στιγμή που η ταπείνωση και η δυστυχία των προσφύγων συνεχίζεται. Ο Νάιτζελ Φάρατζ (ΕΕΑΔ, Ηνωμένο Βασίλειο) δήλωσε ότι η ΕΕ τελεί υπό πίεση λόγω της προσφυγικής κρίσης και την κατηγόρησε για σύνθλιψη των δημοκρατικών δικαιωμάτων, ενώ ο Μαρσελ Ντε Γκραφ (Ευρώπη των Εθνών και της Ελευθερίας, Ολλανδία) ανέφερε ότι η ΕΕ πρέπει να σταματήσει την εισβολή προσφύγων και να κλείσει τα εξωτερικά της σύνορα.
