Του Ανέστη Ντόκα
Eκλεισε πολύ εύκολα το Χρηματιστήριο Αθηνών λόγω της τραπεζικής αργίας και εκτιμάται ότι θα ανοίξει με χρονική υστέρηση σε σχέση με τις τράπεζες.
Ουσιαστικά, με την αργία αυτών των ημερών που συμπληρώνονται σήμερα, ολοκληρώνεται ένας μεγάλος κύκλος για την πιο ρηχή ευρωπαϊκή χρηματιστηριακή αγορά.
Στις 31 Οκτωβρίου 2007 η αξία του ελληνικού χρηματιστηρίου φθάνει στο υψηλότερο σημείο επί εποχής ευρώ, στα 202,5 δισ. ευρώ (5.334,50 μονάδες ο Γενικός Δείκτης). Σε λιγότερο από 8 χρόνια η ελληνική αγορά έχασε 153,992 δισ. ευρώ από την κεφαλαιοποίηση, ο Γενικός Δείκτης βούλιαξε 85,05% και η πλειοψηφία των μετοχών κατέγραψε απώλειες άνω του 50% επιστρέφοντας στα επίπεδα του 1989.
Ο πυθμένας της οκταετούς πτώσης κατεγράφη στη συνεδρίαση της 5ης Ιουνίου 2012. Εκείνη την ημέρα ο Γενικός Δείκτης έκλεισε στις 476,36 μονάδες (επίπεδα Ιανουαρίου 1990) και η κεφαλαιοποίηση κατέρρευσε στα 18,794 δισ. ευρώ.
Οποτε και αν ανοίξει το ελληνικό χρηματιστήριο θα έχει να αντιμετωπίσει τη μεγαλύτερη πρόκληση στην ιστορία του: το έλλειμμα αξιοπιστίας σε μία αγορά που έτσι κι αλλιώς το α’ εξάμηνο του 2015 εξελίχθηκε σε μία αγορά για λίγους και μυημένους αδιαφορώντας για τους εκατοντάδες χιλιάδες εγκλωβισμένους από την εποχή ακόμη της χρηματιστηριακής φούσκας του Σεπτεμβρίου 1999 (Γενικός Δείκτης: 6.355,04 μονάδες στις 17/9/1999 με την κεφαλαιοποίηση στα 74 τρισ. δραχμές ή 217,168 δισ. ευρώ).
Το γεγονός ότι καμία εταιρεία δεν εισήλθε στο Χ.Α. από το 2009 μέχρι και φέτος, ενώ αντίθετα 63 εταιρείες διεγράφησαν από το 2007 έως το 2015, δείχνει πόσο έχει απαξιωθεί ο χρηματιστηριακός θεσμός. Ο προβληματισμός εξάλλου των εποπτικών αρχών είναι με τι επιχειρήματα θα μπορέσουν να συγκρατήσουν όσες ελληνικές εισηγμένες θα θελήσουν να μεταφέρουν τις μετοχές σε άλλα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια για να μην ξαναζήσουν τέτοιες περιόδους απομείωσης των περιουσιακών τους στοιχείων; Τι νόημα υπάρχει σε μία ρηχή αγορά όπως είναι η ελληνική να είναι σήμερα 231 εισηγμένες εκ των οποίων μόλις η 1 στις 5 να διαπραγματεύεται σε κανονικό καθεστώς διαπραγμάτευσης και οι υπόλοιπες να είναι εκτός διαπραγμάτευσης για οικονομικά προβλήματα;
Bέβαια η χρηματιστηριακή αγορά πρώτα απ’ όλα θα έχει να αντιμετωπίσει μία ομοβροντία υποβαθμίσεων από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης. Ποτέ άλλοτε στο πρόσφατο παρελθόν ένα ανεπτυγμένο χρηματιστήριο δεν έκλεισε για τόσο μεγάλο διάστημα εξαιτίας βέβαια της επαπειλούμενης χρεοκοπίας στη χώρα όπου έχει την έδρα του. Ο εγκλωβισμός των ξένων επενδυτικών κεφαλαίων που είναι περισσότερα από τα εγχώρια κεφάλαια θα υποχρεώσει σε αλλαγή του επενδυτικού πλάνου από τα hedge funds.
Μπορεί το Χ.Α. να είχε το παγκόσμιο προνόμιο να είναι και ώριμη (FTSE Group) αλλά και αναδυόμενη αγορά (Morgan Stanley Capital International), θα πρέπει όμως ξανά να αρχίσει να χτίζει την αξιοπιστία του που σε καμία περίπτωση δεν θα εξαρτάται από το ίδιο το Χ.Α., αφού θα λειτουργεί σε ένα τοξικό οικονομικό περιβάλλον όπως θα είναι η ελληνική οικονομία τα επόμενα χρόνια.Η προσπάθεια των υγιών εισηγμένων να αφήσουν πίσω τους την πενταετή ύφεση, όπως αποκαλύφθηκε στα ετήσια αποτελέσματα του 2014 και στο πρώτο τρίμηνο του 2015, δεν ήταν αρκετή, αφού ξανά θα πρέπει να επαναπροσδιορισθούν οι κινήσεις των επιχειρήσεων.
Δυστυχώς η ανακοπή της οικονομικής ζωής της χώρας που έχει συντελεστεί από τις 29 Ιουνίου 2015 με την εφαρμογή των capital controls ήταν το ισχυρό χτύπημα για να ξαναβρεθεί σε υφεσιακή πορεία η ελληνική οικονομία. Εξάλλου, όπως λένε πολλοί επιχειρηματίες, τα τελευταία εικοσιτετράωρα «πόσες περικοπές ακόμη να κάνεις όταν δουλεύουμε οριακά με ελάχιστο προσωπικό και περιορισμένη γκάμα προϊόντων».
