Ο ΣΕΒ, η «Ελληνική Παραγωγή – Συμβούλιο Βιομηχανιών για την Ανάπτυξη» και 30 κλαδικοί και περιφερειακοί βιομηχανικοί σύνδεσμοι της Ελλάδας, μαζί με 136 ευρωπαϊκούς και 395 κλαδικούς βιομηχανικούς συνδέσμους της Ε.Ε., απηύθυναν στις 7/3/2019 κοινό κάλεσμα προς τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, ώστε να τεθεί η βιομηχανία στο επίκεντρο του μέλλοντος της Ε.Ε. Με επιστολή του προς τον Έλληνα Πρωθυπουργό στις 19/3/2019, ο Πρόεδρος του ΣΕΒ καλεί τις κυβερνήσεις της Ελλάδας και των λοιπών Ευρωπαϊκών κρατών να:
παροτρύνουν την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή να θέσει σε υψηλή προτεραιότητα τη βιομηχανική ανάπτυξη,
ορίσουν Αντιπρόεδρο αποκλειστικά για τη βιομηχανία,
στηρίξουν την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή στη δημιουργία μίας βιομηχανικής στρατηγικής για την Ε.Ε. με ξεκάθαρους αναπτυξιακούς στόχους και διακυβέρνηση.
Η πανευρωπαϊκή αυτή πρωτοβουλία έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα. Η Ελλάδα παράγει και εξάγει, αλλά όχι όσο θα μπορούσε. Η συνεισφορά των εξαγωγών στο παγκόσμιο εμπόριο παραμένει καθηλωμένη στο 0,18% για δεκαετίες. Όσο η παραγωγική βάση δεν διευρύνεται, το εμπορικό έλλειμμα δεν μειώνεται (-€17,3 δισ. το ισοζύγιο αγαθών χωρίς καύσιμα το 2018, έναντι -€16,1δισ. το 2017), ενώ ο παραγωγικός ιστός της χώρας (ειδικά οι ΜμΕ) δυσκολεύεται να ακολουθήσει ισότιμα τις ραγδαίες εξελίξεις της ψηφιακής εποχής. Όταν μια μεγάλη μεταποιητική επιχείρηση αποχωρεί από την Ελλάδα ή/και μια μεγάλη επένδυση επιλέγει άλλη χώρα, μειώνεται δραστικά το πελατολόγιο των ΜμΕ, ειδικά στην περιφέρεια.
Είναι σαφές ότι η «Ελλάδα που παράγει» δεν υστερεί επειδή οι επιχειρήσεις δεν έχουν την ικανότητα να δημιουργήσουν αξία και θέσεις εργασίας, αλλά επειδή συνεχίζει να πλήττεται από αντικίνητρα. Η αποβιομηχάνιση είναι συνέπεια μεταρρυθμιστικών καθυστερήσεων σε ποιότητα θεσμών, βελτίωση διεθνούς επενδυτικής ανταγωνιστικότητας, εξάλειψη αθέμιτου ανταγωνισμού λόγω φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου, ανταγωνιστικό κόστος ενέργειας, πολιτικές που δεν εγκλωβίζουν σε μικρά επιχειρηματικά μεγέθη, άρση υπερ-φορολόγησης επιχειρήσεων και εργασίας, μείωση του κόστους χρηματοδότησης μέσα από μείωση του εθνικού κινδύνου (country risk), άρση καθυστερήσεων στη δικαιοσύνη, διάθεση κοινοτικών πόρων με γνώμονα την προστιθέμενη αξία και όχι τις δαπάνες, κτλ.
Η χώρα μας για δεκαετίες υιοθέτησε πολιτικές που οδήγησαν στην αποδυνάμωση της παραγωγικής βάσης. Ως αποτέλεσμα, η μεταποίηση σήμερα δυσκολεύεται να βρει ταχύ βηματισμό βελτίωσης της συνεισφοράς της στο ΑΕΠ από 9,6% στο 12%.
Ωστόσο, παρά τα προβλήματα της πολυετούς κρίσης, η μεταποίηση παραμένει σημαντική στην οικονομία. Η συμμετοχή της στις εξαγωγές προϊόντων φτάνει το 85% (στο 90% με καύσιμα), με πάνω από 220 εξαγωγικούς προορισμούς και 12% βελτίωση το 2018 (στο 17% με καύσιμα). Αναβαθμίζεται με πάνω από €26 δισ. επενδύσεις ακόμα και μέσα στην κρίση, με τις επενδύσεις μηχανολογικού εξοπλισμού να αυξάνονται 16% το 2018.
Στο πλαίσιο του πανευρωπαϊκού δημοσίου διαλόγου ο ΣΕΒ επαναλαμβάνει την ανάγκη εθνικής συνεννόησης σε μια βιομηχανική στρατηγική. Επιπλέον, αναδεικνύει τις πλέον κρίσιμες παρεμβάσεις για τη βιομηχανική αναγέννηση. Οι προτάσεις αυτές εντάσσονται στην ολοκληρωμένη βιομηχανική πολιτική (Special Report για την Βιομηχανική Πολιτική, Επενδυτικό Συνέδριο ΣΕΒ) που συντάχθηκε στο πλαίσιο του φόρουμ κλαδικών και περιφερειακών βιομηχανικών συνδέσμων που συντονίζει ο ΣΕΒ. Ειδικότερα:
- 30% συνδυαστική μείωση φορολογίας σε επιχειρήσεις (φόρος κερδών και ασφαλιστικές εισφορές).
- Οριζόντια επενδυτικά κίνητρα (υπερ-αποσβέσεις ή/και επιταχυνόμενες αποσβέσεις), ειδικά για τεχνολογικό εξοπλισμό και γραμμές παραγωγής για τις ανάγκες του Industry 4.0 και ενσωμάτωσης καινοτομίας.
- Σημαντική μείωση στις ασφαλιστικές εισφορές των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα.
Άρση εμποδίων
- Απλοποίηση αδειοδότησης (ειδικά της περιβαλλοντικής) αλλά και κατάργηση αδειοδοτήσεων βάση όχλησης.
- Επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης μέσα από την ψηφιοποίηση των διαδικασιών αλλά και κατάρτιση των δικαστών σε οικονομικά και επενδυτικά θέματα.
Αγορά ενέργειας
- Ταχεία αναδιάρθρωση σύμφωνα με το Μοντέλο Στόχου (Target model) και θέσπιση ρυθμιστικού πλαισίου για την εφαρμογή νέας δομής, περιλαμβανομένης της δυνατότητας διμερών συμφωνιών και εισαγωγών ενέργειας.
- Ολοκλήρωση εγχωρίων και διεθνών συνδέσεων (πχ νησιά Αιγαίου, Κρήτη, Ιταλία). Ανταγωνιστικό κόστος με μείωση επιβαρύνσεων στην βιομηχανία, ενδεικτικά κατάργηση διάκρισης μέσης τάσης (€5 /MWH) και διαμόρφωση ΕΦΚ στο επίπεδο υψηλής τάσης (€2,5/MWH), εξορθολογισμός τελών δικτύων, κτλ.
Χρηματοδότηση
- Πλήρως λειτουργικό και συνεκτικό, προ-πτωχευτικό και πτωχευτικό πλαίσιο, για την υπέρβαση της αρνητικής κληρονομιάς της κρίσης.
- Αναμόρφωση κρατικών ενισχύσεων (ΕΣΠΑ και αναπτυξιακοί νόμοι) ώστε να δίδονται βάσει κριτηρίων απόδοσης και παραγωγικής μεγέθυνσης και όχι βάσει δαπανών.
Δεξιότητες προσωπικού
- Up-skilling και re-skilling με δεξιότητες που προσφέρουν πλεονέκτημα στην 4η βιομηχανική επανάσταση.
Τέλος, πρόσφατα νομοθετήματα, που βασίζονται σε προτάσεις του ΣΕΒ, αναμένεται να συνεισφέρουν θετικά στη βιομηχανική ανάκαμψη. Δείχνουν έτσι το δρόμο σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα προς όφελος της οικονομίας και της κοινωνίας. Ενδεικτικά αναφέρονται:
Επενδυτικά κίνητρα
- Νέος νόμος για τις στρατηγικές επενδύσεις (αναμένεται σύντομα η κατάθεση στη Βουλή) με ενδιαφέροντα φορολογικά κίνητρα αν και οι χρόνοι περιβαλλοντικής αδειοδότησης παραμένουν προβληματικοί.
- Υπερ-αποσβέσεις 200% για επενδύσεις σε ενεργειακή απόδοση (άμεση αξιοποίηση)
- Υπερ-εκπτώσεις 150% για προσλήψεις αλλά και επιδότηση εισφορών κάτω των 25 ετών (άμεση αξιοποίηση)
- Υπερ-εκπτώσεις 130% για δαπάνες R&D, κίνητρο ευρεσιτεχνίας (100% φορολογική απαλλαγή) αλλά και φοροαπαλλαγές για τη συγκέντρωση κεφαλαίου προς R&D (άμεση αξιοποίηση)
- Διευκόλυνση διάθεσης επιχορηγήσεων και φορολογικών απαλλαγών του Ν4399/2016 (άμεση αξιοποίηση)
- Κίνητρα για κέντρα κοινών υπηρεσιών – shared service centres (σε διαδικασία ψήφισης)
Άρση αντικινήτρων
- Έκδοση ΠΔ για χρήσεις γης (άμεση αξιοποίηση)
- Απλοποίηση αδειοδότησης μέσα από την κατάργηση άδειας εγκατάστασης σε περιοχές που διαθέτουν χρήσεις γης αλλά και απλούστερες διαδικασίες για μεταλλευτικές επιχειρήσεις (άμεση αξιοποίηση)
- Νέο καθεστώς για φορολογικές αποθήκες – τελωνειακές αποθήκες – ελεύθερες ζώνες (άμεση αξιοποίηση)
- Νέο πλαίσιο εταιρικών μετασχηματισμών (ψηφισμένο αλλά με εκκρεμότητες δευτερογενούς νομοθεσίας)
- Εξυγίανση άτυπων συγκεντρώσεων βιομηχανίας και εφοδιαστικής αλυσίδας (σε διαδικασία ψήφισης)
- Απλοποίηση λειτουργίας επιχειρηματικών πάρκων (σε διαδικασία ψήφισης).
