Tην πρότασή της για τη γρήγορη αντιμετώπιση του προβλήματος των "κόκκινων" δανείων των τραπεζών παρουσίασε η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ) με την έκθεσή της για την επισκόπηση του ελληνικού χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Η πρόταση, όπως αναφέρει η ΤτΕ, θα οδηγήσει στην άμεση και δραστική μείωση των κόκκινων δανείων και θα επιτρέψει, υπό προϋποθέσεις, να τεθεί ως στόχος η επίτευξη μονοψήφιου ποσοστού τους (στο σύνολο των τραπεζικών δανείων) εντός 2-3 ετών.
Η πρόταση προβλέπει τη δημιουργία μιας εταιρείας ειδικού σκοπού στην οποία θα μεταφέρουν οι τράπεζες κόκκινα δάνεια (μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα ή NPEs) και μέρος της αναβαλλόμενης φορολογικής απαίτησής τους.
Η πρόταση προβλέπει ότι τα δάνεια θα μεταβιβαστούν στην αξία που έχουν στους ισολογισμούς των τραπεζών (μετά την αφαίρεση, δηλαδή, των προβλέψεων που έχουν σχηματίσει αυτές).
Το ποσό της αναβαλλόμενης φορολογικής απαίτησης που θα μεταβιβασθεί θα αντιστοιχεί σε κάλυψη πρόσθετων ζημιών, ώστε οι αποτιμήσεις των εν λόγω δανείων να προσεγγίσουν τις τιμές αγοράς.
Εν συνεχεία, νομοθετική ρύθμιση θα ορίζει ότι η μεταβιβαζόμενη αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση θα καταστεί αμετάκλητη απαίτηση της Εταιρίας Ειδικού Σκοπού έναντι του Ελληνικού Δημοσίου με προκαθορισμένο χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής.
Η αποτίμηση των δανείων προς μεταβίβαση θα γίνει από ανεξάρτητους τρίτους φορείς.
Παράδειγμα
Η ΤτΕ παραθέτει ένα απολύτως ενδεικτικό παράδειγμα, όπως αναφέρει, ώστε να εκτιμηθούν οι άμεσες επιπτώσεις από τη μεταβίβαση περίπου 40 δισεκ. ευρώ NPEs, ήτοι του συνόλου των καταγγελμένων δανείων και 7,4 δισεκ. ευρώ της οριστικής και εκκαθαρισμένης φορολογικής απαίτησης.
Ειδικότερα προβλέπονται (με στοιχεία α΄ εξαμήνου 2018):
• Μείωση αποθέματος των κόκκινων δανείων (NPEs) κατά 47%.
• Μείωση του δείκτη κάλυψης NPEs από συσσωρευμένες προβλέψεις (coverage ratio) στο 41% από 49%.
• Βελτίωση του πλαισίου διαχείρισης των NPEs αφού στην Εταιρία Ειδικού Σκοπού μεταβιβάζεται το πλέον προβληματικό μέρος τους, ήτοι οι καταγγελμένες απαιτήσεις.
• Διατήρηση του δείκτη κεφαλαιακής επάρκειας σε διψήφιο επίπεδο και για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Σημειώνεται ότι οι εκτιμήσεις αυτές δεν έχουν λάβει υπόψη ωφέλειες από την ενίσχυση των προ-φόρων αποτελεσμάτων και την ενδεχόμενη μεταβολή των συντελεστών στάθμισης κινδύνου (risk weights για τον υπολογισμό της κεφα-λαιακής επάρκειας) μετά την ολοκλήρωση της συναλλαγής.
• Περιορισμός συμμετοχής των DTCs στα εποπτικά κεφάλαια στο 30% από 57%.
Αντικειμενικοί σκοποί και επιδιώξεις:
Η ΤτΕ αναφέρει:
«Η ταχεία επίλυση του προβλήματος των «κόκκινων δανείων» έχει αναγνωριστεί ως ύψιστης σημασίας για την επανεκκίνηση της οικονομίας και την επιστροφή της σε υψηλούς και διατηρήσιμους ρυθμούς ανάπτυξης. Οι θετικές επιπτώσεις από την επίλυση του προβλήματος είναι ακόμα μεγαλύτερες σε μια μικρή και ανοικτή οικονομία, όπως η ελληνική, όπου η χρηματοδότηση επιχειρήσεων και νοικοκυριών γίνεται κυρίως μέσω τραπεζικού δανεισμού. Είναι προφανές ότι μία κίνηση όπως αυτή που έχει ήδη περιγραφεί συνεπάγεται την άμεση και δραστική μείωση του δείκτη των ΜΕΑ και επιτρέπει, υπό προϋποθέσεις, τη διαμόρφωση στόχων επίτευξης μονοψήφιων ποσοστών ΜΕΑ εντός 2-3 ετών. Παράλληλα, διαμορφώνεται ένα αποτελεσματικό πλαίσιο επίτευξης οργανικής κερδοφορίας και εσωτερικής δημιουργίας κεφαλαίου, λόγω αυτής ακριβώς της βελτίωσης της ποιότητας περιουσιακών στοιχείων των τραπεζών, αλλά και ενίσχυσης της ανθεκτικότητας τους στην απορρόφηση κλυδωνισμών από μελλοντικές διαταραχές. Τέλος, διαμορφώνεται σαφές πλαίσιο επαναπροσδιορισμού του επιχειρησιακού μοντέλου των τραπεζών και μειώνεται η αβεβαιότητα για τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές τους. Η δημιουργία ιδιωτικών σχημάτων διαχείρισης μπορεί να διευκολύνει την αποτελεσματική εξυγίανση ιδιωτικού χρέους στην Ελλάδα».
