Οι ρωσικές αρχές επιμένουν ότι κερδίζουν τον πόλεμο στην Ουκρανία. Αλλά σχεδόν πέντε χρόνια μετά την έναρξη της σύγκρουσης, πολλοί Ρώσοι δηλώνουν ολοένα και πιο ανήσυχοι για την καθημερινή τους ζωή καθώς οι ουκρανικές επιθέσεις με drone φέρνουν τον πόλεμο πιο κοντά τους. Καθώς η Ρωσία ετοιμάζεται για τις πρώτες βουλευτικές της εκλογές μετά την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο του 2022, οι ανησυχίες αυτές δεν μπορούν εύκολα να αγνοηθούν. Δεν είναι ξεκάθαρο σε τι βαθμό μπορούν οι ανησυχίες των πολιτών να επηρεάσουν τις εκλογές στις 18-20 Σεπτεμβρίου, αν και σε ένα σφιχτά ελεγχόμενο πολιτικό σύστημα το κυβερνών κόμμα της Ενωμένης Ρωσίας, που υποστηρίζεται από τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, αναμένεται να διατηρήσει την κυριαρχία του στη Βουλή.
Ωστόσο το Κρεμλίνο θα παρακολουθεί στενά τη συμμετοχή και τα αποτελέσματα της κάλπης ως ένα δείκτη της ανησυχίας των πολιτών και της κόπωσης τους από τον πόλεμο, καθώς ο Πούτιν συνεχίζει να προωθεί τους στρατιωτικούς του στόχους.
Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΚΛΙΜΑΚΩΝΕΤΑΙ
Στη διάρκεια του καλοκαιριού, η Ουκρανία εξαπέλυε τακτικά εκατοντάδες drones βαθιά στο ρωσικό έδαφος για να πλήξει διυλιστήρια, εφοδιαστικές αποθήκες και στρατιωτικές εγκαταστάσεις με την ελπίδα να αναγκάσει τη Μόσχα να υποχωρήσει και να διαπραγματευτεί την ειρήνη. Αντ’ αυτού, η Ρωσία έχει εντείνει τις δικές της αεροπορικές επιθέσεις στο Κίεβο και άλλες ουκρανικές πόλεις, κλιμακώνοντας τις ανησυχίες και στις δύο πλευρές ότι η σύγκρουση εισέρχεται σε πιο επικίνδυνη φάση.
Εβδομαδιαίες έρευνες από ρωσική κρατική εταιρία δημοσκοπήσεων δείχνουν ότι η ανησυχία είναι σε υψηλά επίπεδα. Κάποιοι άνδρες έχουν φύγει προσωρινά εκτός χώρας εν μέσω φόβων ότι οι αρχές μπορεί να προχωρήσουν και σε νέα επιστράτευση μετά τις εκλογές, παρά τις επαναλαμβανόμενες διαψεύσεις από την πλευρά του Κρεμλίνου. Η ζήτηση για προστασία απέναντι στις επιπτώσεις του πολέμου έχει αυξηθεί σημαντικά. Τα ασφαλιστικά συμβόλαια κατοικίας που καλύπτουν και τις ζημιές από επιθέσεις drones γίνονται όλο και πιο δημοφιλή ενώ αυξάνονται και τα ασφάλιστρα. Η ρωσική εταιρία Solartek, που παράγει αυτοκόλλητες μεμβράνες ασφαλείας που σε περίπτωση θραύσης των υαλοπινάκων συγκρατούν τα θραύσματα στη θέση τους, έχει δει αύξηση της ζήτησης κατά 50% από τις αρχές του έτους, δήλωσε ο διευθυντής της Πάβελ Λέβιτ.
Από το εργαστήριό του στην Αγία Πετρούπολη, ο Λέβιτ δήλωσε ότι στους πελάτες του περιλαμβάνονται από ιδιώτες ιδιοκτήτες κατοικιών έως εταιρίες και κρατικοί φορείς. «Για την ώρα έχει γίνει τόσο δημοφιλής που υπάρχει έλλειψη της προστατευτικής μεμβράνης στη ρωσική αγορά», δήλωσε.
Η Ρωσία και η Ουκρανία αρνούνται ότι στοχοθετούν εσκεμμένα αμάχους. Αλλά πολυκατοικίες με διαμερίσματα, καταστήματα και υποδομές συγκοινωνιών υφίστανται συχνά ζημιές από drones και πυραύλους που αναχαιτίζονται από αντιαεροπορικά συστήματα. Χιλιάδες άμαχοι έχουν σκοτωθεί έως τώρα στον πόλεμο, με τη μεγάλη πλειονότητα αυτών να είναι Ουκρανοί, αν και οι θάνατοι στη Ρωσία έχουν επίσης αυξηθεί σημαντικά φέτος.
ΦΟΒΟΙ ΓΙΑ ΕΠΙΣΤΡΑΤΕΥΣΗ
Ως απάντηση στην εκστρατεία της Ουκρανίας με drones μεγάλου βεληνεκούς, ο Πούτιν κατηγορεί το Κίεβο ότι προσπαθεί να τρομάξει τους Ρώσους και να διαταράξει τις βουλευτικές εκλογές αυτού του μήνα. Δηλώνει ότι η εκστρατεία είναι καταδικασμένη να αποτύχει, αλλά δημοσκόπηση του κρατικού ιδρύματος FOM δείχνει πως το καλοκαιρί που πέρασε, με συναγερμούς για drones και ελλείψεις καυσίμων που προκάλεσαν τα ουκρανικά πλήγματα, έχει επιβαρύνει το ηθικό των πολιτών.
Από τα τέλη Απριλίου, περισσότεροι από τους μισούς ερωτηθέντες έκαναν λόγο για αίσθημα «ανησυχίας» μεταξύ των πολιτών, σε όλες πλην μίας από τις εβδομαδιαίες έρευνες του FOM. Ο δείκτης ανησυχίας του ινστιτούτου δημοσκοπήσεων παραμένει στο υψηλότερό του επίπεδο από την επιστράτευση στα τέλη του 2022, που οδήγησε εκατοντάδες χιλιάδες άνδρες σε στρατεύσιμη ηλικία να φύγουν εκτός χώρας.
Φέτος κυκλοφορούν επίμονες εικασίες ότι οι αρχές μπορεί να ανακοινώσουν και πάλι μια τέτοια κίνηση μετά τις εκλογές για να αναπληρώσουν τις απώλειες στο πεδίο των μαχών, παρά τις επαναλαμβανόμενες διαβεβαιώσεις από τον Πούτιν και άλλους αξιωματούχους ότι η Ρωσία έχει επαρκές ανθρώπινο δυναμικό. Ωστόσο κάποιοι δεν το ρισκάρουν.
Ο Ιβάν, 26 ετών, μηχανικός αυτοκινήτων, και ο Ρομάν, 34 ετών, υπεύθυνος εργοταξίου, δήλωσαν στο Reuters ότι έφυγαν από τη χώρα με τις οικογένειές τους καθώς φοβούνται νέα επιστράτευση. Έδωσαν μόνο τα μικρά τους ονόματα για να προστατευθούν.
ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΤΡΩΝ
Δεν υπάρχουν επίσημα στοιχεία που να δείχνουν πόσοι έφυγαν από τη Ρωσία λόγω των φόβων για νέα επιστράτευση. Άλλοι δείκτες, ωστόσο, καταδεικνύουν αυξημένη ζήτηση για προστασία απέναντι στους κινδύνους του πολέμου. Τα αιτήματα για ασφαλιστική κάλυψη σε ό,τι αφορά τα ουκρανικά πλήγματα αυξήθηκαν την περασμένη χρονιά, δήλωσε ο Όλεγκ Χάνιν, επικεφαλής της ασφαλιστικής εταιρίας Soyuz, που προσφέρει πακέτα για πλήγματα drones. «Μπορείς να πει κανείς ότι κάποτε δεν υπήρχε καθόλου ζήτηση», δήλωσε ο Χάνιν από το γραφείο του στη Μόσχα. «Τώρα συμβαίνει το αντίθετο: καθόμαστε στο γραφείο μας και άνθρωποι από όλη τη Ρωσία μας καλούν σε όλες τις τηλεφωνικές μας γραμμές και στέλνουν μηνύματα σε όλα τα email μας».
Τα ασφάλιστρα για την κάλυψη κατοικίας αυξήθηκαν κατά 18% σε ετήσια βάση το πρώτο εξάμηνο του 2026, σύμφωνα με στοιχεία της κεντρικής τράπεζας. Ένας από τους βασικούς λόγους για αυτή την υψηλότερη ζήτηση είναι οι συχνότερες επιθέσεις με drone, δήλωσε η Ρωσική Ένωση Ασφαλιστικών Εταιριών (All-Russian Insurance Association) τον Αύγουστο.
