Σε νέα, επικίνδυνη φάση εισέρχονται οι οικονομικές και διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Καναδά και Ηνωμένων Πολιτειών. Αμέσως μετά τα μεσάνυχτα της Δευτέρας προς Τρίτη, τέθηκαν επίσημα σε εφαρμογή οι νέοι επιπρόσθετοι τελωνειακοί δασμοί που επιβλήθηκαν από την καναδική κυβέρνηση σε ευρεία γκάμα αμερικανικών εισαγωγών. Πρόκειται για ένα ευθύ ανταποδοτικό χτύπημα «δολάριο προς δολάριο» απέναντι στα σαρωτικά μέτρα που είχε θέσει σε ισχύ η Ουάσινγκτον στα τέλη Αυγούστου, επιβεβαιώνοντας ότι ο εμπορικός πόλεμος μεταξύ των δύο γειτονικών κρατών προσλαμβάνει πλέον ανεξέλεγκτες διαστάσεις.
Το εύρος των μέτρων και τα προϊόντα-στόχοι
Σύμφωνα με τα στοιχεία που μεταδίδει το Reuters, τα καναδικά αντίποινα επιβάλλουν δασμούς ύψους 15%, 20% και 50% σε περισσότερα από 700 αμερικανικά προϊόντα. Η συνολική αξία των αγαθών που επηρεάζονται αγγίζει τα 20 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ (περίπου 27,6 δισεκατομμύρια καναδικά δολάρια). Το καναδικό Υπουργείο Οικονομικών στόχευσε στρατηγικά τομείς της αμερικανικής βιομηχανίας και πρωτογενούς παραγωγής. Στα βιομηχανικά υλικά επιβάλλονται δασμοί 50% στον αμερικανικό χάλυβα, το αλουμίνιο και τον χαρτοπολτό. Στον αγροτικό τομέα θεσπίζονται αυστηροί δασμοί σε τυριά, γαλακτοκομικά είδη και γεωργικό εξοπλισμό, ενώ στα καταναλωτικά αγαθά περιλαμβάνονται ηλεκτρικές συσκευές, ηλεκτρονικά είδη, ένδυση και αλκοολούχα ποτά. Όπως διευκρίνισε η Οτάβα, τα αντίμετρα δεν καταλαμβάνουν αμερικανικά εμπορεύματα τα οποία βρίσκονταν ήδη σε διαμετακόμιση προς τον Καναδά κατά τη στιγμή που τέθηκε σε ισχύ το διάταγμα.
Το παρασκήνιο της κατάρρευσης των διαπραγματεύσεων
Η κλιμάκωση αυτή αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα της οριστικής κατάρρευσης των διμερών εμπορικών συνομιλιών. Στις 22 Αυγούστου, η αμερικανική πλευρά επέβαλε δασμούς ύψους 50% σε καναδικά προϊόντα ίσης αξίας (20 δισ. δολαρίων), στοχεύοντας μεταξύ άλλων τα καναδικά αυτοκίνητα, τις πρώτες ύλες και το τσιμέντο. Οι διαπραγματεύσεις στην Ουάσινγκτον οδηγήθηκαν σε αδιέξοδο όταν η αμερικανική πλευρά προέβαλε αξιώσεις που η Οτάβα χαρακτήρισε απαράδεκτες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν περιορισμοί στις εμπορικές συμφωνίες που μπορεί να συνάπτει ο Καναδάς με τρίτες χώρες, αλλά και απαιτήσεις για κατάργηση προστατευτικών μέτρων που αφορούν τη γαλλική γλώσσα και την κουλτούρα του Κεμπέκ.
Δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ
Ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει υιοθετήσει ιδιαίτερα σκληρή ρητορική απέναντι στον Καναδά, κατηγορώντας τον ότι εκμεταλλεύεται τις ΗΠΑ επί σειρά ετών. Σε τοποθετήσεις του και αναρτήσεις στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ διεμήνυσε ότι ο Καναδάς εκμεταλλεύεται τις Ηνωμένες Πολιτείες στο εμπόριο εδώ και δεκαετίες και ότι η Ουάσινγκτον δεν πρόκειται να επιτρέψει να συνεχιστεί αυτό. Τόνισε ότι αν θέλουν πρόσβαση στην αμερικανική αγορά, οφείλουν να παίξουν με τους όρους των ΗΠΑ και να σταματήσουν να αντιμετωπίζουν την Αμερική σαν κουμπαρά. Μάλιστα, απείλησε ευθέως να απαγορεύσει τις πωλήσεις των αεροσκαφών της καναδικής βιομηχανίας Bombardier στις ΗΠΑ, υποστηρίζοντας ότι τα προϊόντα τους δεν είναι αρκετά καλά και απαιτώντας την κατασκευή τους σε αμερικανικό έδαφος.
Απάντηση του Μαρκ Κάρνεϊ
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ, εμφανίζεται ανένδοτος, ξεκαθαρίζοντας ότι η χώρα του δεν επεδίωξε αυτή τη διαμάχη, αλλά δεν πρόκειται να κάνει πίσω όταν απειλούνται οι εργαζόμενοι, η βιομηχανία και η εθνική της κυριαρχία. Δήλωσε ότι η Οτάβα απαντά δολάριο προς δολάριο και δασμό προς δασμό, ενώ κάλεσε την αμερικανική διοίκηση να αρχίσει να συμπεριφέρεται σοβαρά. Παράλληλα, επισήμανε ότι ο Καναδάς παραμένει ανοιχτός σε μια δίκαιη συμφωνία που θα ωφελεί και τις δύο πλευρές, αλλά δεν πρόκειται να υπογράψει την υποταγή της οικονομίας του. Ο Κάρνεϊ συμπλήρωσε επίσης ότι οι απαιτήσεις της Ουάσινγκτον εισήχθησαν την τελευταία στιγμή για να αφοπλίσουν την καναδική εμπορική πολιτική, υπογραμμίζοντας πως η προστασία της γαλλικής γλώσσας και των δικαιωμάτων του Κεμπέκ αποτελεί μη διαπραγματεύσιμο δικαίωμα.
Αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές
Αναλυτές του Reuters επισημαίνουν ότι ο εμπορικός αυτός πόλεμος απειλεί να διαταράξει σοβαρά τις εφοδιαστικές αλυσίδες της Βόρειας Αμερικής. Ενώ ο Μαρκ Κάρνεϊ απολαμβάνει προς το παρόν ισχυρή στήριξη από την καναδική κοινή γνώμη για τη σθεναρή στάση του, οι οικονομικές επιπτώσεις των αμοιβαίων δασμών αναμένεται να επιβαρύνουν καταναλωτές και επιχειρήσεις και στις δύο πλευρές των συνόρων μέσα στους επόμενους μήνες.
