Ο επικεφαλής των ιρανικών δικαστικών αρχών υποσχέθηκε σήμερα ότι θα προσδιοριστούν «το συντομότερο δυνατόν» οι δίκες των διαδηλωτών που συνελήφθησαν κατά το πρόσφατο κύμα διαμαρτυρίας στην Ισλαμική Δημοκρατία, προειδοποιώντας ότι δεν θα υπάρξει «η παραμικρή επιείκεια» για όσους κριθούν ένοχοι. «Ο λαός απαιτεί δικαίως οι κατηγορούμενοι και οι κυριότεροι υποκινητές των ταραχών και των τρομοκρατικών και βίαιων ενεργειών να δικαστούν το συντομότερο» είπε ο Γολαμχοσεΐν Μοχσενί Ετζεΐ, σύμφωνα με το πρακτορείο Mizan, το δημοσιογραφικό όργανο των δικαστικών αρχών. Υποσχόμενος ότι θα επιδειχθεί «η μεγαλύτερη αυστηρότητα» στις έρευνες, εκτίμησε επίσης ότι η δικαιοσύνη οφείλει να δικάσει και να τιμωρήσει χωρίς την παραμικρή επιείκεια «τους εγκληματίες που πήραν τα όπλα και σκότωσαν ανθρώπους ή διέπραξαν εμπρησμούς, καταστροφές και σφαγές».
Οργανώσεις για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτιμούν ότι πολλές χιλιάδες, έως και δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι συνελήφθησαν στις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις κατά τις οποίες σκοτώθηκαν επίσης χιλιάδες, στις αρχές Ιανουαρίου. Τις ημέρες εκείνες η κρατική τηλεόραση μετέδιδε πλάνα του Ετζεΐ να ανακρίνει αυτοπροσώπως τους συλληφθέντες. Μη κυβερνητικές οργανώσεις που εδρεύουν στο εξωτερικό κατήγγειλαν την αιματηρή καταστολή, αν και δυσκολεύονται να ανακοινώσουν έναν ακριβή απολογισμό, δεδομένου ότι το διαδίκτυο εξακολουθεί να μην λειτουργεί στη χώρα. Πολλοί μάρτυρες ανέφεραν ότι οι δυνάμεις ασφαλείας πυροβολούσαν με αληθινές σφαίρες τους διαδηλωτές. Ωστόσο ο αρχηγός των ειδικών δυνάμεων της αστυνομίας, συνταγματάρχης Μεχντί Σαρίφ Καζεμί, διαβεβαίωσε σήμερα ότι «στην πραγματικότητα, η αστυνομία δεν κατέφυγε στα όπλα». «Χρησιμοποιήσαμε μη θανατηφόρα μέσα για να εγγυηθούμε την ασφάλεια του πληθυσμού και να αποφύγουμε κάθε θάνατο», είπε στο πρακτορείο Mehr, κάνοντας λόγο για «μέσα αποτροπής, όπως κανόνια νερού, εκτοξευτήρες πέιντμπολ και οχήματα εξοπλισμένα με συστήματα ήχου για τη διαχείριση του πλήθους».
Οι ΗΠΑ προειδοποιούν το Ιράκ για τις μελλοντικές σχέσεις του με το Ιράν
Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προειδοποίησε χθες Κυριακή το Ιράκ εναντίον οποιασδήποτε επαναπροσέγγισης με το Ιράν, καθώς ο πρώην πρωθυπουργός Νούρι αλ Μάλικι, που υποστηρίζεται από σιιτικά κόμματα προσκείμενα στην Τεχεράνη, αναμένεται να επιστρέψει στον θώκο. Ο κ. Μάλικι, μορφή της μεταπολεμικής πολιτικής ζωής στο Ιράκ, εξασφάλισε προχθές Σάββατο την υποστήριξη της κυριότερης σιιτικής συμμαχίας στη χώρα, του Πλαισίου Συνεργασίας, που κατέχει την πλειοψηφία των εδρών στο κοινοβούλιο κι έχει διάφορες σχέσεις με την Ισλαμική Δημοκρατία. Κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής συνδιάλεξής του με τον απερχόμενο πρωθυπουργό Μοχάμεντ Σία αλ Σουντάνι, ο Μάρκο Ρούμπιο τόνισε πως ελπίζει ότι η επόμενη κυβέρνηση θα κάνει το Ιράκ «δύναμη σταθερότητας, ευημερίας και ασφάλειας» στη Μέση Ανατολή. «Ο υπουργός (Εξωτερικών των ΗΠΑ Ρούμπιο) έδωσε έμφαση στο ότι μια κυβέρνηση ελεγχόμενη από το Ιράν δεν θα μπορούσε επιτυχώς να βάλει πρώτα τα συμφέροντα του Ιράκ, να κρατήσει το Ιράκ εκτός των περιφερειακών συγκρούσεων και να προωθήσει την αμοιβαία επωφελή σχέση ανάμεσα στις ΗΠΑ και στο Ιράκ», σύμφωνα με ανακοίνωση που υπογράφεται από τον εκπρόσωπο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τόμι Πίγκοτ.
Η ανάδειξη κυβέρνησης προσκείμενης στο Ιράν στο Ιράκ θα ήταν σπάνια επιτυχία για την Τεχεράνη, που είναι αντιμέτωπη με δυσκολίες, σε εθνικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο. Η Ισλαμική Δημοκρατία κλονίστηκε από τις μαζικές κινητοποιήσεις που άρχισαν στα τέλη Δεκεμβρίου και αντιμετωπίστηκαν με σκληρή καταστολή--οι νεκροί ήταν χιλιάδες. Και, από το ξέσπασμα του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας την 7η Οκτωβρίου 2023, το Ιράν υπέστη απευθείας πλήγματα του Ισραήλ και των ΗΠΑ, ενώ είδε συμμάχους της στην περιοχή να εξοντώνονται, να αποδυναμώνονται, ή να ανατρέπονται. Η αμερικανική διπλωματία εξέφρασε «την αρνητική άποψή της για προηγούμενες κυβερνήσεις υπό τον πρώην πρωθυπουργό Μάλικι», ανέφερε στο Γαλλικό Πρακτορείο πηγή στην ιρακινή πολιτική σφαίρα. Με επιστολή τους αμερικανοί αξιωματούχοι διεμήνυσαν ότι η Ουάσιγκτον θα λάβει «δικές της, κυρίαρχες αποφάσεις όσον αφορά την επόμενη κυβέρνηση, με γνώμονα τα αμερικανικά συμφέροντα», αναγνωρίζοντας πάντως ότι επαφίεται στους Ιρακινούς να αναδείξουν τους ηγέτες τους. Η αμερικανική κυβέρνηση έχει στη διάθεσή της κρίσιμης σημασίας μοχλό πίεσης στο Ιράκ: ελέγχει μεγάλο μέρος των πετρελαϊκών εσόδων της χώρας, βάσει συμφωνίας που είχε υπογραφεί το 2003, μετά τη στρατιωτική εισβολή των ΗΠΑ και την ανατροπή του Σαντάμ Χουσέιν. Ο σημερινός πρωθυπουργός Σουντάνι, στο αξίωμα από το 2022, κέρδισε την εμπιστοσύνη της Ουάσιγκτον φροντίζοντας να μειωθούν οι επιθέσεις σιιτικών ένοπλων οργανώσεων υποστηριζόμενων από την Ισλαμική Δημοκρατία--η αμερικανική κυβέρνηση δεν θέλει να δει τις οργανώσεις αυτές να ενισχύονται ξανά.
