Ο ανατραπείς πρόεδρος της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο μεταφέρθηκε στη Νέα Υόρκη, μετά την αιχμαλώτισή του από ειδικές δυνάμεις του στρατού των ΗΠΑ, όπου ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε την πρόθεση η χώρα του να «κυβερνήσει» ως τουλάχιστον τη «μετάβαση» της Βενεζουέλας και, επίσης, να εκμεταλλευτεί τα πελώρια πετρελαϊκά κοιτάσματά της, τα μεγαλύτερα επιβεβαιωμένα στον κόσμο.
Οπτικό υλικό του Γαλλικού Πρακτορείου εικονίζει τον ηγέτη της Βενεζουέλας να βγαίνει φρουρούμενος από αεροσκάφος σε αεροδρόμιο βόρεια της Νέας Υόρκης, κατόπιν να φθάνει στο Μανχάταν με ελικόπτερο.
Αναμενόταν να οδηγηθεί στα γραφεία της αμερικανικής υπηρεσίας δίωξης ναρκωτικών (DEA) και κατόπιν σε φυλακή του Μπρούκλιν, σύμφωνα με αμερικανικά ΜΜΕ.
Ο πρόεδρος της Βενεζουέλας, 63 ετών, αναμένεται να προσαχθεί σε ακόμη άγνωστη ημερομηνία ενώπιον δικαστή της Νέας Υόρκης, καθώς η Ουάσιγκτον εννοεί να τον δικάσει για «ναρκωτρομοκρατία» και εισαγωγή κοκαΐνης στις ΗΠΑ.
Ο Νικολάς Μαδούρο και η σύζυγός του Σίλια Φλόρες, 69 ετών, αιχμαλωτίστηκαν τη νύχτα έπειτα από αμερικανικούς βομβαρδισμούς στο Καράκας και προάστιά του, καθώς και αλλού, έπειτα από μήνες στρατιωτικής πίεσης και συγκέντρωσης δυνάμεων στην Καραϊβική.
Παρότι η επιχείρηση χαρακτηρίστηκε επιτυχής από τον Ντόναλντ Τραμπ, που έβαλε στοίχημα με πολλούς κινδύνους, το μέλλον της χώρας των 30 εκατομμυρίων κατοίκων μοιάζει αβέβαιο.
«Θα κυβερνήσουμε τη χώρα ωσότου να μπορέσουμε να προχωρήσουμε σε μετάβαση ασφαλή, προσήκουσα και δίκαιη», είπε ο ρεπουμπλικάνος κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Φλόριντα.
Δεν εξήγησε πως θα προχωρήσει η Ουάσιγκτον. Στους δρόμους του Καράκας, δεν υπήρχε πλέον καμιά ένδειξη αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας.
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε πως θα επιτρέψει σε αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες να πάνε στη Βενεζουέλα για να εκμεταλλευθούν τα κοιτάσματα πετρελαίου της. Ακόμη, απείλησε πως οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να εξαπολύσουν «δεύτερη επίθεση, μεγαλύτερη», αν κρίνουν ότι χρειάζεται.
Ο επικεφαλής του γενικού επιτελείου εθνικής άμυνας των ΗΠΑ, ο πτέραρχος Νταν Κέιν, στο πλευρό του αμερικανού προέδρου, έδωσε κάποιες λεπτομέρειες για την επιχείρηση που βαφτίστηκε «Absolute Resolve» («απόλυτη αποφασιστικότητα»).
Η «διακριτική, ακριβής» επιχείρηση έγινε τις ώρες του «μέγιστου σκότους» την 2η Ιανουαρίου και ακολούθησε «μήνες προετοιμασίας και εκπαίδευσης», ανέφερε ο πτέραρχος. Συμμετείχαν σε αυτή πάνω από 150 αεροσκάφη, είπε. Διαβεβαίωσε πως ο πρόεδρος Μαδούρο και η πρώτη κυρία Φλόρες παραδόθηκαν «χωρίς αντίσταση»
«Μοναδικός πρόεδρος»
Η Ουάσιγκτον ανέφερε πως ουδείς αμερικανός στρατιωτικός σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια της επιχείρησης. Ο απολογισμός των θυμάτων στην πλευρά της Βενεζουέλας παραμένει αβέβαιος. Αξιωματούχος της Βενεζουέλας, που μίλησε υπό τον όρο να μην κατονομαστεί στην εφημερίδα New York Times, αναφέρθηκε σε συνολικά 40 νεκρούς, πολίτες και στρατιωτικούς.
Ο Ντόναλντ Τραμπ από την πλευρά του δήλωσε στην ταμπλόιντ New York Post ότι «πολλοί Κουβανοί έχασαν τη ζωή τους χθες βράδυ» καθώς «προστάτευαν τον Μαδούρο», παρότι ανέφερε πως δεν ξέρει πόσοι ακριβώς είναι οι νεκροί της επιχείρησης.
Σύμφωνα με αμερικανικά ΜΜΕ, ο κ. Μαδούρο βασιζόταν σε συμβούλους που είχε στείλει η κομμουνιστική κυβέρνηση στην Αβάνα, που υφίσταται, όπως και το Καράκας, αμερικανικές κυρώσεις. Οι δυο κυβερνήσεις έχουν στενή συμμαχική σχέση.
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου, ο κ. Τραμπ διαβεβαίωσε ότι η αντιπρόεδρος της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροδρίγκες είπε στον αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ότι είναι έτοιμη να «συνεργαστεί» με τις ΗΠΑ, προφανώς στη «μετάβαση», για να «αποκτήσει ξανά η Βενεζουέλα το μεγαλείο της, πολύ απλά».
Όμως η κ. Ροδρίγκες, πρώτη στη σειρά διαδοχής στην εξουσία, απάντησε αργότερα χθες πως ο Νικολάς Μαδούρο είναι «ο μοναδικός πρόεδρος» της Βενεζουέλας και απαίτησε «την άμεση απελευθέρωσή του».
«Είμαστε έτοιμοι να υπερασπιστούμε τη Βενεζουέλα, είμαστε έτοιμοι να υπερασπιστούμε τους φυσικούς μας πόρους που πρέπει να υπηρετούν την εθνική ανάπτυξη».
«Δεν θα ξαναγίνουμε ποτέ σκλάβοι», πρόσθεσε η κ. Ροδρίγκες, χαρακτηρίζοντας την επίθεση κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου και του καταστατικού χάρτη του ΟΗΕ.
Το Ανώτατο Δικαστήριο της Βενεζουέλας ανέθεσε χθες στην κ. Ροδρίγκες να ασκήσει προσωρινά την εξουσία.
Χωρίς να ξεκαθαρίσει ποια είναι τα σχέδια της Ουάσιγκτον, ο κ. Τραμπ φάνηκε να αποκλείει το ενδεχόμενο να αναλάβει την εξουσία η αρχηγός της αντιπολίτευσης και νομπελίστρια ειρήνης του 2025 Μαρία Κορίνα Ματσάδο.
«Νομίζω ότι θα ήταν πολύ δύσκολο να αναλάβει επικεφαλής της χώρας. Δεν έχει ούτε την αναγκαία υποστήριξη ούτε τον σεβασμό στη χώρα της», πέταξε.
«Ήρθε η ώρα της ελευθερίας», ήταν η αντίδραση της ενδιαφερόμενης νωρίτερα, μετά την ανακοίνωση της σύλληψης του προέδρου Μαδούρο. Έκρινε ότι ο υποψήφιος της αντιπολίτευσης στις εκλογές του 2024 Εδμούνδο Γκονσάλες Ουρούτια, εξόριστος στην Ισπανία, πρέπει να «αναλάβει αμέσως» την προεδρία.
Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αναμένεται να συνεδριάσει εσπευσμένα αύριο Δευτέρα το πρωί για να συζητήσει για τις εξελίξεις στη Βενεζουέλα.
Στο Καράκας, οι δρόμοι ήταν άδειοι χθες και πολλά καταστήματα παρέμειναν κλειστά.
Μερικές εκατοντάδες υποστηρικτές το προέδρου Μαδούρο συγκεντρώθηκαν κοντά στο παλάτι Μιραφλόρες, την έδρα της προεδρίας στο Καράκας.
«Πώς είναι δυνατόν μια ξένη κυβέρνηση να έρχεται να αναμιχτεί στις υποθέσεις τις χώρας μας ανατρέποντας τον πρόεδρο; (...) Αυτή είναι συμπεριφορά κακοποιού της γειτονιάς», σχολίασε η Κάτια Μπρισένιο, καθηγήτρια πανεπιστημίου, 54 ετών.
Αντίθετα, κάποιοι μετανάστες από τη Βενεζουέλα στο εξωτερικό --είναι περίπου 8 εκατομμύρια, που έφυγαν εξαιτίας της πολυετούς πολιτικής και οικονομικής κρίσης-- γιόρτασαν την ανατροπή του προέδρου Μαδούρο, προεξοφλώντας πως «επιτέλους θα έχουμε ελεύθερη χώρα» και «θα γυρίσουμε στα σπίτια μας», όπως το έθεσε ο Γιουρίμαρ Ρόχας, πλανόδιος πωλητής στο Σαντιάγο.
Καταδίκες
Η επιχείρηση-σοκ των ΗΠΑ καταδικάστηκε από κυβερνήσεις συμμάχων του Καράκας.
Η Ρωσία καταδίκασε την «επίθεση» και απαίτησε να απελευθερωθούν «ο νόμιμα εκλεγμένος πρόεδρος μιας εθνικά κυρίαρχης χώρας και η σύζυγός της αμέσως».
Η Κίνα εξέφρασε «βαθύ σοκ» για την αμερικανική επίθεση και την καταδίκασε, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών που μεταδόθηκε από το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων Νέα Κίνα αξιώνοντας οι ΗΠΑ να «σταματήσουν να παραβιάζουν την εθνική κυριαρχία» και να υπονομεύουν «την ασφάλεια» άλλων χωρών.
Το Ιράν επίσης καταδίκασε την «ξεκάθαρη παραβίαση» των αρχών του χάρτη του ΟΗΕ και «θεμελιωδών κανόνων του διεθνούς δικαίου», σύμφωνα με το πρακτορείου ειδήσεων IRNA.
Ο πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ μίλησε για «κρατική τρομοκρατία» των ΗΠΑ.
Ο πρόεδρος της Κολομβίας Γουστάβο Πέτρο κάλεσε να συγκληθούν κατεπειγόντως τα αρμόδια όργανα του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών και του ΟΗΕ.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δήλωσε «ανάστατος» για τις εξελίξεις στη Βενεζουέλα. Αρκετές χώρες και η ΕΕ απηύθυναν έκκληση να τηρηθεί η διεθνής νομιμότητα.
