Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επανέλαβε την επιθυμία του η Γροιλανδία να περάσει υπό αμερικανικό έλεγχο, ενώ η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν κάλεσε τις ΗΠΑ «να σταματήσουν τις απειλές τους» περί προσάρτησης του νησιού.
Η αμερικανική επέμβαση στη Βενεζουέλα, που έφερε στο προσκήνιο το ενδιαφέρον του Τραμπ για τα τεράστια πετρελαϊκά αποθέματα της χώρας, αναζωπύρωσε τις ανησυχίες για τη Γροιλανδία, την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος εποφθαλμιά λόγω του σημαντικού της ορυκτού πλούτου και της στρατηγικής της θέσης.
«Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία (…). Είναι πολύ στρατηγική χώρα, η Γροιλανδία είναι γεμάτη με ρωσικά και κινεζικά πλοία παντού. Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας και η Δανία δεν θα μπορέσει να το κάνει», απάντησε ο Ρεπουμπλικάνος ερωτηθείς σχετικά από δημοσιογράφους που τον συνόδευαν στο προεδρικό αεροσκάφος.
Όταν ρωτήθηκε πώς θα δικαιολογήσει την ανάκτηση του ελέγχου του αυτόνομου νησιού, ο Τραμπ απάντησε ότι θα γίνει για λόγους εθνικής ασφάλειας, σημειώνοντας ότι είναι προς το συμφέρον και της ΕΕ.
«Λέω απλώς ότι χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία από άποψη εθνικής ασφάλειας και η ΕΕ χρειάζεται να την έχουμε (υπό τον έλεγχό μας) και το γνωρίζουν αυτό», είπε χαρακτηριστικά.
«Θα ασχοληθούμε με τη Γροιλανδία σε περίπου δύο μήνες (…) θα μιλήσουμε για τη Γροιλανδία σε 20 ημέρες», πρόσθεσε.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει εξάλλου πιέσει τη Δανή πρωθυπουργό Μέτε Φρέντερικσεν να ξεπεράσει τους ενδοιασμούς της.
Όταν ρωτήθηκε στη διάρκεια τηλεφωνικής συνέντευξης που παραχώρησε στο The Atlantic για τις επιπτώσεις που ενδέχεται να έχει για τη Γροιλανδία η στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, ο Τραμπ απάντησε ότι αυτό θα το εκτιμήσουν οι εταίροι του.
«Πρέπει να σχηματίσουν τη δική τους άποψη, πραγματικά δεν γνωρίζω», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος, σημειώνοντας «όμως έχουμε απόλυτη ανάγκη τη Γροιλανδία. Τη χρειαζόμαστε για την άμυνά μας».
Από την πλευρά της η Φρέντερικσεν αντέδρασε χθες τονίζοντας ότι ζητεί «έντονα από τις ΗΠΑ να σταματήσουν τις απειλές τους εναντίον ενός ιστορικού συμμάχου και εναντίον μιας άλλης χώρα και ενός άλλου λαού που έχουν δηλώσει ξεκάθαρα ότι δεν είναι προς πώληση».
«Πρέπει να το πω πολύ ξεκάθαρα στις Ηνωμένες Πολιτείες: δεν έχει κανένα νόημα να μιλάτε για την ανάγκη των ΗΠΑ να πάρουν τον έλεγχο της Γροιλανδίας. Οι ΗΠΑ δεν έχουν το δικαίωμα να προσαρτήσουν καμία από τις τρεις χώρες του Βασιλείου της Δανίας», πρόσθεσε.
Το Σάββατο μια ανάρτηση το Χ της συζύγου του αναπληρωτή προσωπάρχη του Λευκού Οίκου Στίβεν Μίλερ αναζωπύρωσε τις ανησυχίες της Δανίας.
Η Κέιτι Μίλερ ανήρτησε στον λογαριασμό της στο Χ το Σάββατο μια φωτογραφία της Γροιλανδίας στα χρώματα της αμερικανικής σημαίας. Η φωτογραφία συνοδευόταν από μια λεζάντα που έγραφε με κεφαλαία γράμματα: «ΣΥΝΤΟΜΑ».
«Εγγύηση ασφαλείας»
Η Φρέντερικσεν υπενθύμισε ότι το Βασίλειο της Δανίας, το οποίο περιλαμβάνει τα νησιά Φερόες και τη Γροιλανδία, «αποτελεί μέλος του ΝΑΤΟ και κατά συνέπεια καλύπτεται από την εγγύηση ασφαλείας της Συμμαχίας»
Εξάλλου ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς- Φρέντερικ Νίλσεν χαρακτήρισε «ασεβή» την ανάρτηση της Μίλερ. «Οι σχέσεις μεταξύ των χωρών και των λαών βασίζονται στον σεβασμό και το διεθνές δίκαιο και όχι σε σύμβολα που αγνοούν το καθεστώς και τα δικαιώματά μας», έγραψε στο Facebook.
Ωστόσο, ο ίδιος εκτίμησε ότι «δεν υπάρχει κανένας λόγος να πανικοβαλλόμαστε ή να ανησυχούμε».
Ο πρεσβευτής της Δανίας στις ΗΠΑ, ο Γέσπερ Μόλερ Σόρενσεν, απάντησε στη Μίλερ λέγοντας ότι «αναμένει τον πλήρη σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας του Βασιλείου της Δανίας».
Στα τέλη Δεκεμβρίου ο Τραμπ διόρισε τον κυβερνήτη της Λουιζιάνα Τζεφ Λάντρι ειδικό απεσταλμένο για το αυτόνομο νησί της Γροιλανδίας, οξύνοντας την ένταση μεταξύ των ΗΠΑ και της Δανίας.
Οι αρχές του τεράστιου αρκτικού νησιού, με 57.000 κατοίκους, τονίζουν επανειλημμένα ότι δεν η Γροιλανδία είναι προς πώληση και ότι επιθυμούν να καθορίσουν οι ίδιοι το μέλλον τους.
Τον Ιανουάριο του 2025 το 85% των Γροιλανδών είχε δηλώσει αντίθετο σε ενδεχόμενη προσάρτηση του εδάφους στις ΗΠΑ, σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Sermitsiaq. Μόνο το 6%% είχε ταχθεί υπέρ.
