Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες έκανε λόγο σήμερα για «φρικτή κλιμάκωση στη σύγκρουση» στο Σουδάν, μία ημέρα αφού οι παραστρατιωτικοί ανακοίνωσαν την κατάληψη της ελ Φάσερ, μιας στρατηγικής σημασίας πόλης στο Νταρφούρ. «Αυτό αποτελεί φρικτή κλιμάκωση της σύγκρουσης», δήλωσε ο Γκουτέρες στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου από την Κουάλα Λουμπούρ, την πρωτεύουσα της Μαλαισίας. «Το επίπεδο δεινών που παρατηρούμε στο Σουδάν είναι απαράδεκτο», πρόσθεσε ο ίδιος. «Πιστεύω ότι έχει έρθει η ώρα η διεθνής κοινότητα να ζητήσει ξεκάθαρα από όλες τις χώρες που παρεμβαίνουν σε αυτόν τον πόλεμο και που παρέχουν όπλα στις αντιμαχόμενες πλευρές να σταματήσουν», υπογράμμισε ο Γκουτέρες. «Είναι προφανές ότι δεν πρόκειται για ένα πρόβλημα μόνο σουδανικό, με αντιπάλους τον στρατό και τις παραστρατιωτικές Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης (ΔΤΥ)», σημείωσε. «Παρατηρούμε ολοένα και περισσότερο εξωτερικές παρεμβάσεις που υπονομεύουν κάθε πιθανότητα εκεχειρίας και πολιτικής επίλυσης του προβλήματος», κατήγγειλε ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ.
Προστασία των αμάχων
Στο μεταξύ ο κυβερνήτης της περιοχής του Νταρφούρ, στο δυτικό Σουδάν, ζήτησε σήμερα να προστατευθούν οι άμαχοι που παραμένουν εγκλωβισμένοι στην ελ Φάσερ, την τελευταία πόλη που δεν βρισκόταν υπό τον έλεγχο των ΔΤΥ στην περιοχή αυτή. Ο σουδανικός στρατός δεν έχει αντιδράσει επισήμως στην ανακοίνωση των ΔΤΥ, οι οποίοι χθες Κυριακή ανακοίνωσαν «τη νίκη» μετά την κατάληψη του γενικού επιτελείου του στρατού της πόλης. Όλες οι επικοινωνίες έχουν διακοπεί στην ελ Φάσερ, βυθίζοντας την πόλη σε «επικοινωνιακό μπλακ άουτ», σύμφωνα με το συνδικάτο Σουδανών δημοσιογράφων.
Τις τελευταίες ώρες οι παραστρατιωτικοί έχουν αναρτήσει βίντεο στα οποία φαίνονται άνδρες με πολιτικά να κάθονται κατά γης περιτριγυρισμένοι από μαχητές με στολές παραλλαγής. Οι άνδρες αυτοί παρουσιάζονται στα βίντεο ως αιχμάλωτοι στρατιωτικοί ή μέλη των δυνάμεων που έχουν συνταχθεί με τον σουδανικό στρατό. «Απαιτούμε να προστατευθούν οι άμαχοι, να γίνει γνωστή η τύχη των εκτοπισμένων και να διεξαχθεί ανεξάρτητη έρευνα για τις παραβιάσεις και τα εγκλήματα» των παραστρατιωτικών, δήλωσε στο Χ ο Μίνι Μινάουι, κυβερνήτης του Νταρφούρ, που πρόσκειται στον στρατό. «Η πτώση της ελ Φάσερ δεν σημαίνει ότι το μέλλον του Νταρφούρ θα παραδοθεί σε βίαιες ομάδες ή σε διεφθαρμένα και μισθοφορικά συμφέροντα», πρόσθεσε ο ίδιος την ώρα που η κατάσταση επί του πεδίου παραμένει θολή.
Σήμερα οι μάχες συνεχίζονταν γύρω από το αεροδρόμιο της ελ Φάσερ και σε πολλά δυτικά προάστια της πόλης, σύμφωνα με ανακοίνωση μιας τοπικής ομάδας αντίστασης, μια ομάδα πολιτών που καταγράφει τη σύγκρουση μεταξύ του στρατού και των ΔΤΥ. Η ομάδα αυτή υπογράμμισε «την πλήρη απουσία εναέριας υποστήριξης» από τον στρατό μπροστά στους «σφοδρούς βομβαρδισμούς» που διεξάγουν οι ΔΤΥ.
«Ανθρωπιστικοί διάδρομοι»
Ο στρατηγός Άμπντελ Φάταχ αλ Μπουρχάν, επικεφαλής του στρατού και ντε φάκτο ηγέτης του Σουδάν μετά το πραξικόπημα του 2021, ανακοίνωσε χθες ότι «αναφέρθηκε στην πολιορκία που έχει επιβάλει η παραστρατιωτική ομάδα ταχείας υποστήριξης στην πόλη ελ Φάσερ» κατά τη συνομιλία που είχε με τον Τούρκο πρεσβευτή στο Πορτ Σουδάν. Από την πλευρά του ο επικεφαλής του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (OCHA) Τομ Φλέτσερ τόνισε ότι «με τους μαχητές να προωθούνται πιο βαθιά στην πόλη και τους δρόμους διαφυγής να έχουν αποκοπεί, εκατοντάδες χιλιάδες άμαχοι είναι παγιδευμένοι και τρομοκρατημένοι – βομβαρδίζονται, λιμοκτονούν και δεν έχουν πρόσβαση σε τροφή, υγειονομική περίθαλψη ή ασφάλεια».
Ο Αμερικανός απεσταλμένος για την Αφρική Μασάντ Μπούλος ζήτησε επίσης από τις ΔΤΥ να ανοίξουν «ανθρωπιστικούς διαδρόμους» προκειμένου να επιτρέψουν την απομάκρυνση των αμάχων. Παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις των ΔΤΥ για την προστασία των αμάχων, η ομάδα αντίστασης κατήγγειλε ωμότητες: «αθώοι υφίστανται τις χειρότερες μορφές βίας και εθνοκάθαρσης». Το συνδικάτο των δημοσιογράφων εξέφρασε επίσης «τη βαθιά του ανησυχία για την ασφάλεια των δημοσιογράφων που βρίσκονται στην ελ Φάσερ, σε εξαιρετικές και δύσκολες συνθήκες».
Ένας ανεξάρτητος δημοσιογράφος, ο Μάαμαρ Ιμπραχίμ, βρίσκεται στα χέρια των ΔΤΥ από την Κυριακή, σύμφωνα με το συνδικάτο και με βάση τις εικόνες που αναρτήθηκαν σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης στις οποίες φαίνεται περιτριγυρισμένος από παραστρατιωτικούς. Τους τελευταίους μήνες η ελ Φάσερ είχε μετατραπεί σε βασικό μέτωπο της πολύνεκρης σύγκρουσης μεταξύ του στρατού, με επικεφαλής τον στρατηγό Άμπντελ Φάταχ αλ Μπουρχάν, και των παραστρατιωτικών του πρώην συμμάχου του, στρατηγού Μοχάμεντ Νταγκλό. Από τον Απρίλιο του 2023, όταν ξέσπασε ο εμφύλιος στο Σουδάν, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι έχουν σκοτωθεί και εκατομμύρια έχουν εκτοπιστεί.
Ο ΟΗΕ θεωρεί ότι ο πόλεμος στο Σουδάν έχει προκαλέσει «τη χειρότερη ανθρωπιστική κρίση» στον κόσμο, με περισσότερους από 12 εκατομμύρια ανθρώπους να έχουν εκτοπιστεί και περισσότερα από 26 εκατομμύρια– περίπου ο μισός πληθυσμός της χώρας-- να είναι αντιμέτωποι με οξεία πείνα. Οι περιοχές Νταρφούρ και Κορντοφάν, που ελέγχονται από τις ΔΤΥ, επηρεάζονται ιδιαίτερα. Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, 260.000 άμαχοι, εκ των οποίων οι μισοί είναι παιδιά, δεν έχουν τρόφιμα, νερό και περίθαλψη στην ελ Φάσερ. Περισσότεροι από ένα εκατομμύριο διέφυγαν από την πόλη αφού ξέσπασε ο πόλεμος. Η κατάληψη της πόλης αυτής, αν επιβεβαιωθεί, θα αποτελέσει σημαντικό σημείο καμπής για τον πόλεμο, εδραιώνοντας τις ΔΤΥ στην τεράστια περιοχή του Νταρφούρ όπου οι παραστρατιωτικοί έχουν εγκαταστήσει παράλληλη κυβέρνηση.
Το Σουδάν, από το οποίο ήδη το 2011 αποσχίστηκε ένα κομμάτι και δημιουργήθηκε το Νότιο Σουδάν, κινδυνεύει να κατακερματιστεί, σύμφωνα με ειδικούς. Παρά τις διεθνείς προσπάθειες υπέρ μιας εκεχειρίας, οι δύο πλευρές, που αλληλοκατηγορούνται για ωμότητες εις βάρος των αμάχων, κωφεύουν στις εκκλήσεις για διαπραγματεύσεις.
