Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν και ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ θα υπογράψουν σήμερα στο Νανσύ της Λωρραίνης σύμφωνο φιλίας και σύμπραξης ανάμεσα στις δύο χώρες τους, σε ένδειξη της αυξανόμενης σημασίας στην Ευρώπη της Πολωνίας, χώρας με κεντρικό ρόλο στην ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ απέναντι στην Ρωσία.
Η ημέρα σημαδεύεται από συμβολισμούς: είναι η Ημέρα της Ευρώπης, που γιορτάζει φέτος 75 χρόνια ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, και η ημέρα κατά την οποία ο Βλαντίμιρ Πούτιν γιορτάζει, χωριστά από την υπόλοιπη Ευρώπη, το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου με στρατιωτική παρέλαση στην Κόκκινη Πλατεία.
Η συγκυρία είναι επίσης σημαντική: η ρωσική επίθεση στην Ουκρανία συνεχίζεται για τρίτη χρονιά και συνδυάζεται με την πραγματικότητα Τραμπ που περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την απειλή της αποδέσμευσης των ΗΠΑ από την Ευρώπη, γεγονός που την ωθεί σε μαζικό επανοπλισμό.
Το σύμφωνο φιλίας και ενισχυμένης σύμπραξης ανάμεσα στην Γαλλία και την Πολωνία «θα αλλάξει τα δεδομένα», κυρίως στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, υπόσχεται ο Ντόναλντ Τουσκ.
Οι δύο χώρες είχαν συνομολογήσει το 1991, την ώρα που η Πολωνία έβγαινε από την σοβιετική σφαίρα μετά την διάλυση του σιδηρού παραπετάσματος, μία λιγότερο φιλόδοξη διμερή συνθήκη.
«Αντικείμενο του συμφώνου αυτού είναι η επικύρωση της γαλλοπολωνικής φιλίας και η ενίσχυση της ασφάλειας, της άμυνας, των υποδομών, της ενέργειας και μίας ολόκληρης σειράς τομέων της διμερούς μας σύμπραξης», εξηγεί η Προεδρία της Γαλλίας.
Ο Εμανουέλ Μακρόν επιδιώκει να αναβαθμίσει την σχέση με την Βαρσοβία στο επίπεδο της σχέσης με την Γερμανία, την Ιταλία ή την Ισπανία μέσω των συνθηκών των Ηλυσίων (1963), του Κιριναλίου (2021) και της Βαρκελώνης (2023).
Η Πολωνία είναι ένας εταίρος που για πάρα πολύ καιρό (...) τον είχαμε παραμελήσει», παραδέχθηκε στο RTL ο Μπενζαμέν Χαντάντ, ο γάλλος υπουργός αρμόδιος για την Ευρώπη.
«Δεν υπήρχε λόγος, ήταν ανωμαλία, να θεωρούμε ότι είχαμε μία προνομιακή συμφωνία με την Γερμανία (που ενισχύθηκε το 2019 στην Αιξ-Λα-Σαπέλ), ότι είχαμε αναβαθμίσει την σχέση μας με την Ιταλία και την Ισπανία, αλλά όχι με την Πολωνία», επισημαίνεται από την Προεδρία της Γαλλίας.
Υπό την απειλή της Ρωσίας, ενεργός υποστηρικτής της Ουκρανίας, η Πολωνία των 38 εκατομμυρίων κατοίκων, έχει ξεκινήσει πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των ενόπλων δυνάμεών της και έχει εξελιχθεί σε σημαντικό πολιτικό και στρατιωτικό παράγοντα στην Ευρώπη.
Πολύ εξαρτημένη μέχρι σήμερα από τις Ηνωμένες Πολιτείες για την άμυνά της, έχει κλονιστεί βαθιά από την ατμόσφαιρα της ασάφειας και της αβεβαιότητας που σημαίνει η πραγματικότητα Τραμπ για την Ευρώπη.
Η Γαλλία ελπίζει την ενίσχυση του στρατιωτικού και διπλωματικού συντονισμού στην περιοχή και επιδιώκει να μην επιτρέψει στις ΗΠΑ να κυριαρχήσουν στον διάλογο με τους Πολωνούς.
Ποντάρει στο άνοιγμα μιας νέας αγοράς για τη αμυντική της βιομηχανίας την στιγμή που η Βαρσοβία σκοπεύει να εξοπλιστεί με μεταγωγικά αεροσκάφη, αεροσκάφη ανεφοδιασμού και υποβρύχια.
Η Βαρσοβία ενδιαφέρεται από την πλευρά της για την γαλλική ιδέα της ευρωπαϊκής πυρηνικής ομπρέλας, μία ιδέα με μεγάλες προοπτικές, σύμφωνα με τον Ντόναλντ Τουσκ, η οποία ενδιαφέρει επίσης το Βερολίνο.
Απέναντι στις αμερικανικές παλινωδίες, ο πρόεδρος Μακρόν δήλωσε έτοιμος για την έναρξη του στρατηγικού διαλόγου «για την προστασία των συμμάχων μας της ευρωπαϊκής ηπείρου από την πυρηνική αποτρεπτική δύναμη της Γαλλίας», η οποία αποτελεί μαζί με το Ηνωμένο Βασίλειο τις μοναδικές ευρωπαϊκές πυρηνικές δυνάμεις. Οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες του ΝΑΤΟ βρίσκονταν, σύμφωνα με την μεταπολεμική τάξη των πραγμάτων που υπονομεύεται από την Ουάσινγκτον του Ντόναλντ Τραμπ, υπό την προστασία της αμερικανικής πυρηνικής αποτροπής.
Διατυπώνοντας την ιδέα της επέκτασης της γαλλικής πυρηνικής ομπρέλας, ο Εμανουέλ Μακρόν, όπως και οι προκάτοχοί του, τόνισε επανειλημμένως ότι τα ζωτικά συμφέροντα της Γαλλίας, τα οποία αποτελούν την βάση του δόγματος της αποτροπής, έχουν και «ευρωπαϊκή διάσταση» και, κατά συνέπεια, η πυρηνική αποτροπή μπορεί να περιλαμβάνει ευρωπαϊκές χώρες.
Η υπογραφή του γαλλοπολωνικού συμφώνου σήμερα θα γίνει με φόντο ένα σκηνικό μεγάλης σημασίας για την ιστορία των δύο χωρών.
Το Νανσύ υπήρξε τόπος κατοικίας του βασιλιά της Πολωνίας Στανισλάς Λετσίνσκι, που έγινε δούκας της Λωρραίνης αφού εξορίστηκε από την χώρα του και πεθερός του βασιλιά της Γαλλίας Λουδοβίκου 15ου. Η συνάντηση των δύο ηγετών θα γίνει στην Πλατεία Στανισλάς, αρχιτεκτονικό κόσμημα του Νανσύ.
Η υπογραφή του γαλλοπολωνικού συμφώνου γίνεται μία εβδομάδα πριν από τις προεδρικές εκλογές της 18ης Μαΐου στην Πολωνία, στις οποίες το φαβορί είναι ο δήμαρχος της Βαρσοβίας Ραφάλ Τρασκόφσκι, υποψήφιος του Συνασπισμού των Πολιτών του Ντόναλντ Τουσκ.
