Μνημόνιο συνεργασίας υπέγραψαν την Τετάρτη 5 Οκτωβρίου 2022 ο Πρύτανης του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Καθηγητής Νικόλαος Γ. Παπαϊωάννου, και ο Πρόεδρος Δ.Σ. της Tράπεζας Πειραιώς, Γεώργιος Χαντζηνικολάου.
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, αντικείμενο του μνημονίου συνεργασίας αποτελεί η διενέργεια ερευνητικού προγράμματος για την αγροτική εγκατάσταση των προσφύγων στην Ελλάδα την περίοδο του Μεσοπολέμου και έκδοση της σχετικής μελέτης.
Από την πλευρά του ΑΠΘ στην εκδήλωση συμμετείχε, επίσης, ο Καθηγητής του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας Ιάκωβος Μιχαηλίδης.
Το μνημόνιο συνεργασίας προβλέπει τη χορηγία από την Tράπεζα Πειραιώς της μελέτης και έκδοσης ενός επετειακού τόμου με θέμα την εγκατάσταση των προσφύγων της Μικρασιατικής Καταστροφής στην Ελλάδα κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου, με επιστημονικά υπεύθυνο τον κ. Μιχαηλίδη.
Βάση για την υλοποίηση του εν λόγω ερευνητικού έργου θα αποτελέσει το αρχείο της Αγροτικής Τράπεζας, η οποία έχει απορροφηθεί από την Tράπεζα Πειραιώς, και η οποία διαχειρίστηκε εν πολλοίς το Προσφυγικό Ζήτημα στη διάρκεια του Μεσοπολέμου.
«Η συγκεκριμένη συνέργεια ανάμεσα στο Πανεπιστήμιό μας και στην Tράπεζα Πειραιώς έχει έναν ιδιαίτερα συμβολικό χαρακτήρα. Καθώς η πλειονότητα των προσφύγων της Μικρασιατικής Καταστροφής εγκαταστάθηκε στις αποκαλούμενες τότε “Νέες Χώρες”, δηλαδή στη Μακεδονία και στη Θράκη, σήμερα, 100 χρόνια μετά, οφείλουμε να τιμήσουμε τη μνήμη των γεγονότων εκείνων, τα οποία επακολούθησαν μιας καταστροφής, αλλά οδήγησαν τελικά, μέσω της διαχείρισης του Προσφυγικού Ζητήματος, στην αναδημιουργία και την αναγέννηση της Ελλάδας. Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο ξεκίνησε να λειτουργεί το 1926 στην πόλη που αποτέλεσε τον κύριο τόπο υποδοχής και φιλοξενίας προσφύγων, τη Θεσσαλονίκη, και ως ένα μεγάλο βαθμό τα πρώτα του βήματα συνέπεσαν με τη διαχείριση του Προσφυγικού Ζητήματος κατά τις δεκαετίες του 1920 και του 1930. Ως ΑΠΘ, το μεγαλύτερο Πανεπιστήμιο της χώρας, θα διασφαλίσουμε την ερευνητική ποιότητα του συγκεκριμένου επιστημονικού έργου. Πιστεύω ότι με την ολοκλήρωσή του θα είμαστε περήφανοι, τόσο το Πανεπιστήμιό μας όσο και η Tράπεζα Πειραιώς, γιατί με τη συνεργασία μας σε ένα ερευνητικό έργο αναδείξαμε με τον καλύτερο τρόπο την ιστορία της πατρίδας μας», επισημαίνει ο Πρύτανης του ΑΠΘ, Καθηγητής Νικόλαος Γ. Παπαϊωάννου.
Ο Πρόεδρος Δ.Σ της Tράπεζας Πειραιώς, Γεώργιος Χαντζηνικολάου, σημείωσε ότι:
«Για την Tράπεζα Πειραιώς, η συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης αποτελεί ιδιαίτερη τιμή και η συγκεκριμένη πρωτοβουλία ανταποκρίνεται με τον καλύτερο τρόπο στις βασικές στρατηγικές επιλογές που απορρέουν από το πολύπλευρο Πρόγραμμα Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης της Τράπεζας. Ένα πρόγραμμα που περιλαμβάνει δράσεις, είτε αυτόνομα είτε σε συνεργασία με κορυφαίες προσωπικότητες και φορείς από τους τομείς της Επιστήμης και του Πολιτισμού και έχει ως στόχο να αφουγκράζεται και να ανταποκρίνεται σε κρίσιμες αναζητήσεις και ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας. Το συγκεκριμένο έργο, πιστεύω ότι, θα εμπλουτίσει ουσιαστικά την τεκμηρίωση, την επιστημονική προσέγγιση και ανάλυση κρίσιμων γεγονότων αυτής της περιόδου και θα συμβάλλει στην ενδυνάμωση της μνήμης και την ανάδειξη του ιστορικού βάρους των γεγονότων της Μικρασιατικής Καταστροφής και των μεγάλων αλλαγών που έφεραν σε όλα τα επίπεδα της ζωής στην Ελλάδα. Η επιστημονική ομάδα που αναλαμβάνει το έργο αποτελείται από διακεκριμένους πανεπιστημιακούς και ερευνητές, το κύρος των οποίων εγγυάται ένα άρτιο αποτέλεσμα. Τους επιστήμονες αυτούς θα ήθελα να ευχαριστήσω ιδιαίτερα και να τους ευχηθώ καλή επιτυχία στο έργο τους».
