Σε ένα από τα πλέον ελκυστικά «ταξίδια ζωής» για τους Έλληνες εξελίσσεται η Ιαπωνία. Από το πολύβουο Τόκιο και τα φώτα της Σιμπούγια μέχρι τους ήσυχους ναούς του Κιότο, από το Shinkansen που κινείται με ακρίβεια ρολογιού μέχρι τις ανθισμένες κερασιές και από τη γαστρονομία μέχρι τη βαριά ιστορική μνήμη της Χιροσίμα, ολοένα και περισσότεροι Έλληνες ταξιδιώτες εξερευνούν κάθε χρόνο τη χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου. Και δεν πρόκειται απλώς για μια τουριστική μόδα. Τα στοιχεία και οι εκτιμήσεις επαγγελματιών της ελληνικής τουριστικής αγοράς που μιλούν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ δείχνουν ότι η ζήτηση έχει αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Ο CEO ταξιδιωτικού γραφείου, Αλέξανδρος Κατσόπουλος, εκτιμά ότι η αύξηση από την ελληνική αγορά την τελευταία πενταετία αγγίζει τουλάχιστον το 50%, ενώ η τουριστική πράκτορας, Κωνσταντίνα Μπαλτατζή, κάνει λόγο ακόμη και για αύξηση 80%-100%. Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και η εκτίμηση του τουριστικού πράκτορα, Γιάννη Τσομπανάκη, ο οποίος περιγράφει την εικόνα ως «τουριστική έκρηξη», αποδίδοντάς την σε έναν συνδυασμό οικονομικών συγκυριών, πολιτισμικής έλξης και της εξαιρετικής οργάνωσης του ιαπωνικού τουριστικού προϊόντος. Την εικόνα της αυξημένης ζήτησης επιβεβαιώνει και ο τουριστικός πράκτορας, Βασίλης Καλαθάς, ο οποίος μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ επισημαίνει ότι οι αφίξεις Ελλήνων στην Ιαπωνία το 2025 ήταν περίπου 120% υψηλότερες σε σχέση με το 2019. Όπως προκύπτει από την εικόνα της αγοράς, η Ιαπωνία έχει πλέον περάσει από την κατηγορία του «ονείρου» σε έναν προορισμό πρώτης επιλογής για ολοένα και περισσότερους Έλληνες ταξιδιώτες.
Από 2.800 έως 6.000 ευρώ για ένα «ταξίδι ζωής»
Το ταξίδι στην Ιαπωνία δεν είναι φθηνό. Είναι όμως ένα ταξίδι για το οποίο αρκετοί Έλληνες είναι διατεθειμένοι να αποταμιεύσουν, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Τσομπανάκης. Το δημοφιλέστερο οργανωμένο πακέτο διαρκεί περίπου 10 έως 12 ημέρες, με 8 έως 10 διανυκτερεύσεις, και το κόστος κυμαίνεται κατά μέσο όρο από 2.800 έως 3.500 ευρώ ανά άτομο. Στα πακέτα περιλαμβάνονται αεροπορικά εισιτήρια, διαμονή, μετακινήσεις με τα περίφημα τρένα υψηλής ταχύτητας Shinkansen, ξεναγήσεις και είσοδοι σε βασικά αξιοθέατα. Σε άλλα οργανωμένα πακέτα, η τιμή ξεκινά από περίπου 3.500 ευρώ και, ανάλογα με τη διάρκεια, την κατηγορία διαμονής και τις πρόσθετες δραστηριότητες, μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 6.000 ευρώ.
Ο κ. Καλαθάς δίνει μια εικόνα για τα μεγαλύτερα οργανωμένα προγράμματα, σημειώνοντας ότι ένα ταξίδι διάρκειας 13 έως 15 ημερών ξεκινά συνήθως από περίπου 4.000 ευρώ ανά άτομο, με το τελικό κόστος να διαμορφώνεται, ανάλογα με την εποχή, την κατηγορία των ξενοδοχείων και τις παρεχόμενες υπηρεσίες. Στα οργανωμένα πακέτα περιλαμβάνονται κατά κανόνα οι πτήσεις, η διαμονή, οι μεταφορές, οι ξεναγήσεις, οι εκδρομές και αρκετές από τις βασικές εισόδους.
Το κοινό δεν είναι πλέον ένα συγκεκριμένο ηλικιακό γκρουπ
Στα οργανωμένα ταξίδια κυριαρχούν οι ηλικίες 40-65 ετών, που αναζητούν άνεση, ασφάλεια και πολιτιστική ξενάγηση. Την ίδια ώρα, οι νεότεροι, περίπου 25-38 ετών, επιλέγουν περισσότερο την αυτόνομη περιήγηση, με το Τόκιο, τη Σιμπούγια και την Ακιχαμπάρα να αποτελούν ισχυρούς πόλους έλξης. Ο κ. Καλαθάς καταγράφει αντίστοιχα έντονο ενδιαφέρον στις ηλικίες 45-65 ετών για οργανωμένα ταξίδια, ενώ στις ηλικίες 25-45 ετών εντοπίζει μεγαλύτερη προτίμηση για ατομικά και tailor-made προγράμματα. Για αυτή την ομάδα, πέρα από τα κλασικά αξιοθέατα, ιδιαίτερη θέση έχουν η ιαπωνική γαστρονομία, το anime και το gaming, η nightlife αλλά και πιο εναλλακτικές και εξατομικευμένες εμπειρίες. Υπάρχει όμως και ένας τρίτος τύπος ταξιδιώτη: ο άνθρωπος που δεν ταξιδεύει απλώς για να «δει μέρη», αλλά για να συλλέξει εμπειρίες. Είναι οι λάτρεις της τεχνολογίας, οι foodies, οι άνθρωποι που αναζητούν πολιτισμό, όσοι έχουν μια... bucket list και θέλουν να προσθέσουν σε αυτήν έναν ακόμη μακρινό προορισμό.
Γιατί η Χιροσίμα δεν είναι απλώς άλλη μία στάση
Κάπου εδώ βρίσκεται ίσως η πιο ιδιαίτερη πλευρά του ελληνικού ενδιαφέροντος. Η Χιροσίμα δεν είναι για τον ταξιδιώτη μια ακόμη φωτογραφία στο κινητό. Είναι ένας τόπος με ιστορικό βάρος, μνήμη και συμβολισμό. Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η τουριστική πράκτορας Κωνσταντίνα Μπαλτατζή, η Χιροσίμα δεν αποτελεί απαραίτητα την πρώτη επιλογή των Ελλήνων όταν σχεδιάζουν το ταξίδι τους, όμως πλέον περιλαμβάνεται σε πολλά προγράμματα για μία ή δύο ημέρες. Η πόλη «κουβαλά» μια ιδιαίτερη ιστορική και συμβολική φόρτιση, ενώ η κοντινή Μιγιατζίμα, με τη χαρακτηριστική κόκκινη πύλη που φαίνεται να επιπλέει στη θάλασσα, προσθέτει ένα ακόμη ισχυρό τουριστικό και φωτογραφικό κίνητρο.
Για τον Έλληνα ταξιδιώτη, όμως, η επίσκεψη στη Χιροσίμα φαίνεται να έχει και μια βαθύτερη διάσταση: την ανάγκη να βρεθεί μπροστά σε έναν τόπο που αποτελεί παγκόσμιο σύμβολο της καταστροφής, της μνήμης και της ειρήνης. «Δεν είναι απαραίτητα το πιο "εντυπωσιακό" σημείο του ταξιδιού. Είναι, όμως, ίσως ένα από τα σημεία που μένουν περισσότερο στη μνήμη. Και αυτό εξηγεί γιατί η Ιαπωνία δεν πουλά μόνο εικόνες. Πουλά βίωμα», τονίζει.
Από τη Sakura στο κόκκινο του φθινοπώρου
Η Άνοιξη παραμένει η απόλυτη πρωταγωνίστρια, σύμφωνα με τους τουριστικούς πράκτορες. Οι ανθισμένες κερασιές, η περίφημη Sakura, μετατρέπουν την Ιαπωνία σε ένα τεράστιο σκηνικό που μοιάζει σχεδιασμένο για φωτογραφία. Η περίοδος από τα τέλη Μαρτίου έως τα μέσα Απριλίου θεωρείται το μεγάλο τουριστικό γεγονός της χώρας και συγκεντρώνει περίπου το 60% της ζήτησης έναντι του φθινοπώρου, σύμφωνα με την εκτίμηση του Γιάννη Τσομπανάκη.
Όμως υπάρχει και η άλλη Ιαπωνία. Εκείνη του Φθινοπώρου, όταν τα φύλλα των σφενδάμων βάφονται κόκκινα και πορτοκαλί και οι θερμοκρασίες γίνονται ιδιαίτερα ευχάριστες. Το φθινόπωρο κερδίζει σταδιακά έδαφος, καθώς προσφέρει εντυπωσιακά τοπία, λιγότερο συνωστισμό και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πιο ανταγωνιστικές τιμές. Ο κ. Καλαθάς επιβεβαιώνει ότι άνοιξη και φθινόπωρο είναι οι δημοφιλέστερες εποχές για τους Έλληνες ταξιδιώτες, με την άνοιξη να διατηρεί το ισχυρό πλεονέκτημα της εμπειρίας της sakura. Και υπάρχει μια ενδιαφέρουσα ελληνική «αντιστροφή» της εικόνας, όπως μας αναφέρουν: Έλληνες και Ιάπωνες τουρίστες έχουν συγκρίνει τις ανθισμένες ροδακινιές της βόρειας Ελλάδας με τις διάσημες ιαπωνικές κερασιές. Η ομορφιά μπορεί να είναι διαφορετική, αλλά η εικόνα είναι κοινή: ένα τοπίο που για λίγες εβδομάδες μετατρέπεται σε εμπειρία.
Η Ιαπωνία που σε μαθαίνει να κοιτάς αλλιώς
Η γοητεία της χώρας δεν εξαντλείται στους ναούς και στα τοπία, αλλά είναι το sushi και η υψηλή γαστρονομία. Είναι τα manga και τα anime. Είναι η τεχνολογία, τα τεράστια αστικά κέντρα και ταυτόχρονα οι παραδοσιακές γειτονιές, τα ryokan και τα onsen. «Είναι, με άλλα λόγια, η συνύπαρξη δύο κόσμων που μοιάζουν εκ πρώτης όψεως ασύμβατοι», λέει ο κ. Τσομπανάκης και προσθέτει ότι η ποπ κουλτούρα, τα manga, τα anime, οι σειρές που παίζουν στην τηλεόραση, λειτουργούν ως ισχυροί «influencers» που δημιουργούν την επιθυμία του ταξιδιού. Καθοριστικό ρόλο παίζει και η ιαπωνική γαστρονομία. «Έτσι, πριν ακόμη ο ταξιδιώτης αγοράσει το εισιτήριο, έχει ήδη ταξιδέψει στην Ιαπωνία μέσα από την οθόνη του», τονίζει εμφατικά. Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά. «Ο ταξιδιώτης που φτάνει στην Ιαπωνία μπορεί να εντυπωσιαστεί από την οργάνωση, αλλά ταυτόχρονα να βρεθεί αντιμέτωπος με μια πραγματικότητα αρκετά διαφορετική από τη δική του», όπως επισημαίνει ο κ. Κατσόπουλος. Προσθέτει, δε, ότι η γλωσσική επικοινωνία μπορεί να αποτελέσει πρόκληση, ιδιαίτερα έξω από τα μεγάλα τουριστικά κέντρα, ενώ η επιστροφή στην Ελλάδα μπορεί να προκαλέσει ένα είδος «πολιτισμικού σοκ»: από μια κοινωνία όπου η ακρίβεια και η τάξη είναι καθημερινότητα, σε μια πολύ πιο αυθόρμητη και απρόβλεπτη πραγματικότητα.
Όταν η Ιαπωνία γίνεται trend (μόδα)
Βέβαια, όπως παραδέχονται οι τουριστικοί πράκτορες, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η αύξηση της ζήτησης δεν είναι άσχετη ούτε με την οικονομία. Η ισοτιμία του ιαπωνικού νομίσματος, του γεν, έχει καταστήσει τη χώρα πιο ελκυστική για Ευρωπαίους ταξιδιώτες, ενώ η συσσωρευμένη ταξιδιωτική ζήτηση μετά την περίοδο των περιορισμών ενίσχυσε σημαντικά την αγορά. Παράλληλα, η προβολή στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δημιούργησε ένα νέο κύμα ενδιαφέροντος. «Το αποτέλεσμα είναι ένας προορισμός που μέχρι πριν από λίγα χρόνια έμοιαζε μακρινός και δύσκολος και σήμερα βρίσκεται όλο και συχνότερα στη λίστα των Ελλήνων», εξηγούν.
Η κλασική διαδρομή παραμένει Τόκιο - Κιότο - Οσάκα, την οποία ακολουθεί η πλειονότητα των ταξιδιωτών που επισκέπτονται για πρώτη φορά τη χώρα. Όμως πλέον αυξάνεται το ενδιαφέρον για ryokan, θερμές πηγές, πεζοπορία στο Φούτζι και πιο αυθεντικούς προορισμούς όπως το Shirakawa-go. Ο κ. Καλαθάς επισημαίνει επίσης ότι, πέρα από το κλασικό τρίπτυχο των μεγάλων πόλεων, οι ταξιδιώτες αναζητούν πλέον πιο ολοκληρωμένα προγράμματα, στα οποία συνδυάζονται οι μεγάλες πόλεις με τη φύση, την παράδοση και λιγότερο γνωστές περιοχές.
Πάνω από 42 εκατομμύρια διεθνείς επισκέπτες
Η αυξημένη ελληνική ζήτηση εντάσσεται σε μια πολύ ευρύτερη διεθνή τάση. Η Ιαπωνία υποδέχθηκε το 2025 περισσότερους από 42 εκατομμύρια διεθνείς επισκέπτες, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική του προορισμού. Η επίδοση αυτή, σύμφωνα με τον κ. Καλαθά, δείχνει ότι η αυξημένη ζήτηση από την Ελλάδα αποτελεί μέρος ενός πολύ μεγαλύτερου διεθνούς ρεύματος προς τη χώρα, η οποία τα τελευταία χρόνια έχει ενισχύσει σημαντικά τη θέση της στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη.
Και όλα δείχνουν ότι η Ιαπωνία δεν αποτελεί μια πρόσκαιρη ταξιδιωτική μόδα. Αντίθετα, η πολυμορφία της χώρας, οι διαφορετικές εποχές, οι πολλές και διαφορετικές περιοχές και το γεγονός ότι δύσκολα «εξαντλείται» σε ένα μόνο ταξίδι δημιουργούν τις προϋποθέσεις για να παραμείνει ψηλά στις διεθνείς ταξιδιωτικές επιλογές.
Το «φρένο» στον υπερτουρισμό
Η τεράστια δημοτικότητα έχει, βέβαια, και κόστος. Η Ιαπωνία καλείται να διαχειριστεί το φαινόμενο του υπερτουρισμού και ήδη η χώρα εφαρμόζει μέτρα για την προστασία δημοφιλών περιοχών, μνημείων και της καθημερινότητας των κατοίκων. Περιλαμβάνονται περιορισμοί επισκεπτών και τέλη σε δημοφιλείς διαδρομές, περιορισμοί σε συγκεκριμένες περιοχές του Κιότο, μέτρα για τη διαχείριση της φωτογράφισης και προώθηση λιγότερο γνωστών προορισμών. «Το μήνυμα είναι σαφές: η Ιαπωνία θέλει τους τουρίστες, αλλά όχι εις βάρος της ίδιας της Ιαπωνίας», επισημαίνουν οι τουριστικοί πράκτορες.
Σε κάθε περίπτωση, η Ιαπωνία έχει ήδη κερδίσει κάτι σημαντικότερο από ένα ακόμη τουριστικό trend: έχει περάσει από τη λίστα των «ονείρων» στη λίστα των πραγματικών ταξιδιωτικών επιλογών των Ελλήνων. Μια «γεύση» από την ασιατική αυτή χώρα που κερδίζει συνεχώς έδαφος στις προτιμήσεις των ταξιδιωτών θα έχουν την ευκαιρία να πάρουν όλοι όσοι επισκεφθούν τη φετινή 90η Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, που ανοίγει σε λίγες μέρες τις πύλες της.
