Η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να προτείνει αυστηρά κριτήρια για τις υπηρεσίες υπολογιστικού νέφους (cloud computing) σε κρατικούς διαγωνισμούς που αφορούν κρίσιμες υποδομές, μια κίνηση που θα μπορούσε να αποκλείσει εταιρείες όπως η Amazon, η Microsoft και η Google από τέτοια έργα.
Η πρόταση εντάσσεται στο νέο νομοθετικό πλαίσιο «Cloud and AI Development Act» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το οποίο αναμένεται να παρουσιάσει η αρμόδια επίτροπος Τεχνολογίας, Χένα Βίρκουνεν.
Το πακέτο μέτρων έχει ως στόχο τη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες και την ενίσχυση των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στους τομείς του cloud και της τεχνητής νοημοσύνης.
Ανησυχίες για τον έλεγχο των δεδομένων
Η προώθηση απαιτήσεων τεχνολογικής κυριαρχίας σε ευαίσθητους τομείς όπως οι τράπεζες, η ενέργεια και η υγεία βασίζεται στις ανησυχίες για την κυριαρχία των αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και ο αμερικανικός νόμος Cloud Act, ο οποίος υποχρεώνει εταιρείες με έδρα τις ΗΠΑ να παρέχουν πρόσβαση σε δεδομένα στις αμερικανικές αρχές ακόμη και όταν αυτά είναι αποθηκευμένα εκτός αμερικανικού εδάφους.
Η πρόταση της Κομισιόν εισάγει υποχρεωτικά κριτήρια αξιολόγησης που δεν θα βασίζονται αποκλειστικά στην τιμή.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται απαιτήσεις για λογισμικό και εξοπλισμό που θα έχουν αναπτυχθεί εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάτι που ενδέχεται να δυσκολέψει σημαντικά τη συμμετοχή των αμερικανικών εταιρειών σε κρατικά έργα υψηλής στρατηγικής σημασίας.
Το σχέδιο θα πρέπει να εγκριθεί τους επόμενους μήνες τόσο από τα 27 κράτη-μέλη όσο και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Πιθανές αντιδράσεις από τις ΗΠΑ
Η πρωτοβουλία αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον, η οποία έχει ήδη εκφράσει δυσαρέσκεια για ευρωπαϊκές νομοθεσίες που περιορίζουν την ισχύ των μεγάλων τεχνολογικών πλατφορμών και επιβάλλουν αυστηρότερους κανόνες εποπτείας του περιεχομένου τους.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέφυγε να σχολιάσει λεπτομέρειες του σχεδίου, τονίζοντας μόνο ότι το πακέτο τεχνολογικής κυριαρχίας είναι «καθοριστικής σημασίας για την ενίσχυση των τεχνολογικών δυνατοτήτων, της ανταγωνιστικότητας και της ασφάλειας της Ευρώπης».
Στα νέα κριτήρια επιλογής παρόχων cloud θα περιλαμβάνονται επίσης το επίπεδο προστασίας δεδομένων, ο βαθμός ελέγχου που μπορούν να ασκήσουν τρίτες χώρες στα δεδομένα και στις υπηρεσίες των παρόχων, καθώς και το κατά πόσο οι αγορές τους παραμένουν ανοιχτές σε ξένους παρόχους cloud.
Παράλληλα, η Κομισιόν προτείνει να λειτουργήσει ως κεντρικός αγοραστής για λογαριασμό κρατών-μελών και ευρωπαϊκών θεσμών, αναλαμβάνοντας προμήθειες υπηρεσιών cloud, data centers, λογισμικού και συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης.
Fast track για data centers
Το προσχέδιο προβλέπει επίσης ταχύτερες διαδικασίες αδειοδότησης για νέα κέντρα δεδομένων.
Τα έργα αυτά θα έχουν προτεραιότητα στην πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο και μειωμένες χρεώσεις δικτύου εφόσον χρησιμοποιούν ευρωπαϊκά τσιπ ή επιτυγχάνουν σημαντική εξοικονόμηση ενέργειας.
Η πρωτοβουλία έρχεται λίγες ημέρες μετά τις πληροφορίες για το νέο Chips Act 2.0, το οποίο διευρύνει τον αριθμό των εταιρειών που μπορούν να λάβουν κρατική χρηματοδότηση σε στρατηγικούς τεχνολογικούς τομείς.
Η κυριαρχία των αμερικανικών κολοσσών
Σήμερα, οι Amazon, Microsoft και Google, οι λεγόμενες Big Tech ελέγχουν αθροιστικά πάνω από το 60% της παγκόσμιας αγοράς υπηρεσιών cloud.
Οι τρεις εταιρείες έχουν ήδη προχωρήσει σε κινήσεις για να αντιμετωπίσουν τις ανησυχίες περί τεχνολογικής κυριαρχίας.
Η Amazon παρουσίασε φέτος υπηρεσία cloud που φιλοξενείται αποκλειστικά στην Ευρώπη και λειτουργεί ανεξάρτητα από τις υπόλοιπες παγκόσμιες υποδομές της.
Η Microsoft δημιούργησε τοπικά ελεγχόμενα cloud σχήματα όπως το Bleu στη Γαλλία και το Delos Cloud στη Γερμανία, ενώ η Google συνεργάζεται με τη Thales μέσω της κοινοπραξίας S3NS και με τη γαλλική OVHcloud για να διατηρήσει πρόσβαση σε ευαίσθητα ευρωπαϊκά έργα.
