Του Ανέστη Ντόκα
Το πρόβλημα ρευστότητας που απασχολεί την εγχώρια οικονομία μετά την εκτόξευση (9 Δεκεμβρίου 2015) των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων (χθεσινή τιμή: 9,13% το 10ετές, 9,74% το 5ετές, 10,71% το 3ετές), που επεσήμανε πρόσφατα ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, δεν εμποδίζει τις εκδόσεις ομολογιακών δανείων για όσες εισηγμένες χαρακτηρίζονται από υγιή χρηματοοικονομική διάρθρωση και είναι σε θέση να αποπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους απέναντι στις τράπεζες και ταυτόχρονα να χρηματοδοτούν τις επενδύσεις τους. Χαρακτηριστικά παραδείγματα του πλεονεκτήματος που έχουν οι συγκεκριμένες εισηγμένες να αντλούν κεφάλαια ακόμη και σήμερα, αποτελούν οι αποφάσεις των αντίστοιχων έκτακτων συνελεύσεων στη Γρ. Σαράντης και στο Πλαίσιο Computers. Στην πρώτη εταιρεία το σώμα των μετόχων αποφάσισε την έκδοση ενός ή περισσότερων κοινών ομολογιακών δανείων έως του συνολικού ύψους των 150 εκατ. ευρώ. Στην έκτακτη γενική συνέλευση του Πλαισίου Computers ενεκρίθη η έκδοση ομολογιακού δανείου έως 15 εκατ. ευρώ με ιδιωτική τοποθέτηση.
Σήμερα στο Χρηματιστήριο δεν ξεπερνούν τις 30 οι εισηγμένες οι οποίες πετυχαίνουν καλύτερα επιτόκια δανεισμού, σε σχέση με την πλειοψηφία των 234 εισηγμένων και μπορούν να αναδιαρθρώνουν σε τακτά διαστήματα το δανεισμό τους, ενώ ανά πάσα στιγμή είναι σε θέση να αποπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους.
Όπως θα διαφανεί και τους επόμενους μήνες για τις υπερδανεισμένες εισηγμένες, τα βάρη του δανεισμού δεν μπορούν να μεταφέρονται αιωνίως και μάλιστα ενώ έχουν προηγηθεί έξι υφεσιακά χρόνια. Υποχρεωτικά οι δανεισμένες επιχειρήσεις θα πρέπει να επανακάμψουν, διαφορετικά θα επιλεγούν άλλες επώδυνες λύσεις από τις πιστώτριες τράπεζες, όπως η μετοχοποίηση δανείων με αλλαγή διοίκησης, η απορρόφηση ή πώληση σε hedge funds που θα αγοράσουν τα δάνεια. Αυτές ακριβώς τις επώδυνες λύσεις θα παρακολουθήσουμε το 2015 σε όλο το χρηματιστηριακό ταμπλό για μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων, αφού οι τράπεζες έχουν καταλήξει σε ποιες εισηγμένες θα υπάρξει ξεκαθάρισμα. Οι κλάδοι στους οποίους εντοπίζονται οι υπερδανεισμένες επιχειρήσεις είναι στην ακτοπλοΐα, τα διαγνωστικά κέντρα, τις ιχθυοκαλλιέργειες, τις μεταλλουργικές επιχειρήσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ισχυρότερες ταμειακά εισηγμένες είναι σχεδόν οι ίδιες από το 2008, οπότε και ξεκίνησε η αρνητική ανάπτυξη στην Ελλάδα. Οι συγκεκριμένες εταιρείες ξεχώρισαν από τις υπόλοιπες για ένα λόγο: πρόσεχαν πάντα ο δανεισμός τους να μην υπερκαλύπτεται από τα ταμειακά τους διαθέσιμα ή ο δανεισμός να μην είναι μεγαλύτερος κατά 6 ή 7 φορές από τη λειτουργική τους κερδοφορία (κέρδη προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων).
Η καθαρή θέση αυτών των εταιρειών δεν διαταράχθηκε ούτε τα τελευταία 17 ζημιογόνα τρίμηνα. Σε μια εσωτερική αγορά που συρρικνώθηκε λόγω της πολυετούς ύφεσης και σε μια οικονομία που το κόστος χρήματος παραμένει υψηλό, η μείωση του εσωτερικού κόστους λειτουργίας της επιχείρησης είναι κανόνας επιβίωσης. Στο Χρηματιστήριο ίσως ο χρόνος αναμονής να είναι πολύ μεγαλύτερος, ωστόσο το στοιχείο της προσδοκίας για σταθερή ανάπτυξη των υγιών εταιρειών υφίσταται και έχει αρχίσει να κεφαλαιοποιείται κατά περίπτωση.
